Geriatrik bireylerde yutma performansı ve uyku bozuklukları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between swallowing performance and sleep disorders on geriatric people
- Tez No: 779627
- Danışmanlar: DOÇ. DR. NUMAN DEMİR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon, Physiotherapy and Rehabilitation
- Anahtar Kelimeler: Değerlendirme, Geriatri, Uyku bozuklukları, Yaşlılar, Yutma, Yutma bozuklukları, Evaluation, Geriatrics, Sleep disorders, Aged, Deglutition, Deglutition disorders
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Nörolojik Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Nöroloji Fizyoterapistliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çalışmaya 65 yaş ve üzeri 50 geriatrik birey dahil edildi. Bireylerin demografik bilgileri kaydedildi. Geriatrik bireylerin mental durum değerlendirmesi Mini Mental Durum Muayenesi ile, fiziksel performans değerlendirmesi 4 Metre Yürüme Testi ile yapıldı. Yutma performansı değerlendirmesi; Türkçe-Yeme Değerlendirme Aracı (T-EAT-10), Yale Yutma Protokolü, Fonksiyonel Oral Alım Skalası (FOAS), Reflü Semptom İndeksi (RSİ) ile yapıldı. Uyku bozukluğu değerlendirmesi Epworth Uykululuk Ölçeği (EUÖ) ve Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) ile yapıldı. Yutma yaşam kalitesi değerlendirmesi Türkçe Yutma Yaşam Kalitesi Anketi (T-SWAL-QoL) ile, yorgunluk değerlendirmesi Modifiye Borg Skalası ile yapıldı. Bireyler T-EAT-10'a göre yutma bozukluğu semptomu olanlar (T-EAT-10 ≥ 3) (n=27) ve yutma bozukluğu semptomu olmayanlar (T-EAT-10<3) (n=23) olarak ikiye ayrıldı. Yutma bozukluğu semptomu ve gündüz uykululuğu arasında arasında ilişki olmadığı (p>0,05), uyku kalitesi arasında pozitif yönde zayıf ilişki olduğu görüldü (r=0,284, p=0,046). Reflü semptom şiddeti ile gündüz uykululuğu arasında pozitif yönde zayıf ilişki olduğu (r=0,306, p=0,031), reflü semptom şiddeti ile uyku kalitesi arasında pozitif yönde orta düzeyde ilişki olduğu görüldü (r=0,403, p=0,004). T-EAT-10 ile T-SWAL-QoL alt parametrelerinden Yeme Süresi, Yeme İsteği, Uyku, Yorgunluk, Mental Sağlık, Sosyallik arasında ilişki olmadığı görüldü (p>0,05). T-EAT-10 ile sırasıyla Genel Yakınma ve Yemek Seçimi, alt parametresi arasında negatif yönde zayıf ilişki (r=-0,284, r=-0,321, p=0,046, p=0,023), T-EAT-10 ile sırasıyla Yeme Korkusu ve İletişim alt parametreleri arasında negatif yönde orta düzey ilişki olduğu görüldü (r=-0,430, r=-0,434, p=0,002, p=0,002). Gruplar arasında uyku bozuklukları ve fiziksel performans ile ilgili fark olmadığı görüldü (p>0,05). Sonuç olarak yutma alt parametrelerinden yutma bozukluğu semptomu ile gündüz uykululuğu ce uyku kalitesi arasında ilişki bulunmamaktadır. Yutma alt parametrelerinden reflü semptomu ile gündüz uykululuğu ve uyku kalitesi arasında orta düzeyde ilişki bulunmaktadır. Geriatrik bireylerde uyku ve yutma fonksiyonları arasındaki ilişkinin farklı örneklem gruplarıyla da araştırılması gerektiği önerilmiştir.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to examine the relationship between swallowing performance and sleep disorders in geriatric individuals. 50 geriatric individuals aged 65 and over were included in the study. Demographic information of geriatric individuals is recorded. Mental status assessment of geriatric individuals was done with Mini Mental Status Examination, and physical performance assessment was made with 4 Meter Walk Test. Swallowing performance evaluation; The Turkish-Eating Assessment Tool (T-EAT-10), Yale Swallowing Protocol, Functional Oral Intake Scale (FOIS), Reflux Symptom Index (RSI) were used. Sleep disturbance assessment was done with the Epworth Sleepiness Scale (ESS) and the Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI). Evaluation of swallowing quality of life was done with the Turkish Swallowing Quality of Life Questionnaire (T-SWAL-QoL), and consumption was evaluated with the Modified Borg Scale. According to T-EAT-10, individuals were divided into two groups as those with dysphagia symptoms (T-EAT-10 ≥ 3) (n=27) and those without (T-EAT-10<3) symptoms (n=23). There was no relationship between swallowing disorder symptoms and daytime sleepiness (p>0,05), and there was a weak positive correlation between sleep quality (r=0,284, p<0,05). There was a weak positive correlation between reflux symptom severity and daytime sleepiness (r=0,306, p<0,05), and a moderate positive correlation between reflux symptom severity and sleep quality (r=0,403, p<0,05). There was no correlation between T-EAT-10 and T-SWAL-QoL sub-parameters Eating Time, Eating Desire, Sleep, Fatigue, Mental Health, and Sociality (p>0,05). There was a weak negative correlation between T-EAT-10 and the sub-parameters General Complaint and Food Choice, respectively (r=-0,284, r=-0,321, p<0,05), There was a moderate negative correlation between T-EAT-10 and Fear of Eating and Communication sub-parameters, respectively (r=-0,430, r=-0,434, p<0,05). There was no difference in sleep disorders and physical performance between the groups (p>0,05). As a result, there is no relationship between the symptoms of swallowing disorder, which is one of the swallowing sub-parameters, and daytime sleepiness and sleep quality. There is a moderate relationship between reflux symptom, daytime sleepiness and sleep quality, which is one of the swallowing sub-parameters. It has been suggested that the relationship between sleep and swallowing functions in geriatric individuals should also be investigated with different sample groups.
Benzer Tezler
- Geriatrik bireylerde yutma ve solunum performansı arasındaki ilişkinin tele-değerlendirme yöntemiyle incelenmesi
Examination of the relationship between swallowing and respiratory performances by tele-evaluation method on geriatric people
ÇİĞDEM GÜNER
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Fizyoterapi ve RehabilitasyonHacettepe ÜniversitesiNörolojik Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NUMAN DEMİR
- Geriatrik bireylerde çiğneme ve yutma performansına etki eden faktörlerin işlevsellik, yeti yitimi ve sağlığın uluslararası sınıflandırması kapsamında analizi
Analysis of factors influencing chewing and swallowing performance in geriatrics within the scope of international classification of functioning, disability, and health
SENA NUR BEGEN
Doktora
Türkçe
2026
GeriatriHacettepe ÜniversitesiNörolojik Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SELEN SEREL ARSLAN
- Geriatrik popülasyonda ses özellikleri ve presbifaji arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between voice characteristics and presbyphagia in geriatric population
BUSE ÇELEBİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Dil ve Konuşma Terapisiİstanbul Atlas ÜniversitesiDil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SERKAN BENGİSU
- Yutma bozukluğu olan yaşlı bireylerde beslenme durumu ve yaşam kalitesinin değerlendirilmesi
Evaluation of nutritional status and quality of life in elderly with dysphagia
HATİCE MERVE BAYRAM
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Beslenme ve DiyetetikHacettepe ÜniversitesiToplum Beslenmesi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NESLİŞAH RAKICIOĞLU
- Yaşlı bireylerde spinal postür, çiğneme performansı ve yutma fonksiyonu arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Determination of the relationship between spinal posture, chewing performance and swallowing function in elderly i̇ndividuals
HATİCE KOÇAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Fizyoterapi ve RehabilitasyonHacettepe ÜniversitesiTemel Fizyoterapi Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEZİRE KÖSE
PROF. DR. AYNUR AYŞE KARADUMAN