Geri Dön

Tip 2 diyabet hastalarında yeme farkındalığı ve plazma aterojenik indeksi arasındaki olası ilişki

Relationship between mindful eating and aterogenic index of plasma in patients with Type 2 diabetes

PDF İndir

  1. Tez No: 780325
  2. Yazar: DİLEK YÜCE
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. MURAT ALTUNTAŞ
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Aterojenite indeksi, Beslenme, Beslenme bilgisi, Diabetes mellitus, Diabetes mellitus-tip 2, Diyet-aterojenik, Farkındalık, Yeme farkındalığı, Atherogenicity index, Nutrition, Nutrition knowledge, Diabetes mellitus, Diabetes mellitus-type 2, Diet-atherogenic, Awareness, Mindful eating
  7. Yıl: 2023
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: İstanbul Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi
  11. Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Tip 2 Diyabet hastalarında yeme farkındalığı ile plazma aterojenik risk indeks değerlerindeki bireysel farklılıkların incelenmesi, bunların yeme farkındalığı düzeyi ile olası ilişkisinin ortaya koyulması amaçlanmaktadır. Gereç ve Yöntem: Gözlemsel, tanımlayıcı, kesitsel bir anket çalışmasıdır. 01.12.2023- 31.12.2023 tarihleri arasında İstanbul Bağcılar Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Diyabet Polikliniğine başvuran ve dahil edilme kriterlerini karşılayan 184 tip 2 diyabetli katılımcıya 15 soruluk demografik bilgileri içeren anket formu ve 30 soruluk Yeme Farkındalığı Ölçeği yüz yüze görüşme yöntemi ile uygulanmıştır. Katılımcıların LDL, HDL, trigliserit (TG) ve total kolesterol değerleri hastane elektronik kayıt sisteminden retrospektif olarak elde edilmiş olup log (HDL/TG) formülü ile plazma aterojenik indeks (PAI) düzeyi hesaplanmıştır. Çalışma verileri SPSS 26.0 programında analiz edilmiştir. Analizlerde tanımlayıcı ölçütlerden frekans, yüzde, ortalama, standart sapma ve medyan değerler kullanılmıştır. Tüm bağımsız değişkenlerin bağımlı değişkenlere göre normal dağılım varsayımı Kolmogorov Smirnov ve Shapiro Wilk testleri ile değerlendirilmiştir ve normal dağılım gösteren sürekli değişkenler için Student t test, ANOVA test, Pearson korelasyon analizi ve normal dağılım göstermeyen değişkenler için Mann-Whitney U, Spearman korelasyon analizi, Kruskal-Wallis testi kullanılmıştır. İstatistiksel olarak anlamlı korelasyon gösteren devamlı değişkenler arasında lineer regresyon analizi uygulanmıştır. Tüm analizlerde p<0,05 değerleri anlamlı olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Katılımcıların %65'i kadın olup, median yaş 58'dir. Demografik değişkenlere göre katılımcıların en sık dahil olduğu gruplar şu şekildedir: Evli (%80,4), İlkokul mezunu (%55,9), Emekli (%74,4), ekonomik olarak orta düzey (%63), 3500-5500 TL arası gelir düzeyi olan (%54,3), eş ve çocukları ile yaşayan (%55,9), sigara kullanmayan (%76). Yeme farkındalığı toplam skor ortalaması 3.3 (ss=0.53) ile orta düzeydedir. Plazma aterojenik indeks (PAI) değeri ise ortalama 0.52 olarak ölçülmüştür (ss=0.29). PAI değeri ile YFÖ-30 total skoru arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif bir korelasyon tespit edilmiştir (r=-172, p<0.05). Demografik alt gruplara göre yapılan kıyaslamalarda kadınların erkeklere kıyasla yeme kontrolünün (p=0.002) ve farkındalık (p=0.011) alt boyut skorlarının daha yüksek olduğu saptamıştır. Eğitim düzeyine göre duygusal yeme skoru (p=0.045), odaklanma skoru (p=0.049) ve farkındalık skorunda (p=0.033) gruplar arasında istatistiksel anlamlı fark tespit edilmiştir. Diyabet kontrol sıklığı“yılda bir veya daha seyrek”olan hastaların PAI ortalamasının“3 ayda bir”kontrol sıklığı olanlardan anlamlı olarak daha yüksek olduğu tespit edilmiştir (p<0.01). Hipertansiyonu olan katılımcıların farkındalık alt boyut skorları (p=0.031), retinopatisi olan katılımcıların yeme kontrolü (p=0.047) ve yeme disiplini (p=0.025) alt boyut skorları, nefropatisi olan katılımcıların düşünmeden yeme (p=0.035) alt boyut skorları olmayanlara kıyasla istatistiksel anlamlı düzeyde düşüktür. Sonuç: Yaptığımız anket çalışmasında tip 2 diyabetes mellitus hastalarında yeme farkındalığı ve PAI arasında istatistiksel olarak anlamlı bir negatif korelasyon olduğunu ortaya koyduk. Ayrıca Yeme Farkındalığı Ölçeğine göre toplam skor ve alt boyut skorları ile diyabetli hastaların demografik ve hastalık ile ilişkili özellikleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler tespit ettik. Diyabet hastalarında PAI düzeylerini azaltmak kardiovasküler riskler, diyabet harici metabolik hastalıkların ve diyabete bağlı komplikasyonların yönetimi ve nihayetinde hastaların mortalite ve morbiditelerin azaltılmasında önem taşımaktadır. Diyetsel faktörlerin hastalık kontrolünde yüksek önem taşıdığı diyabet hastalarında yeme farkındalığının artırılması PAI ve ilişkili olduğu düşünülen olumsuzluklar üzerinde hastalar açısından pozitif yönde bir etki yaratacaktır. Yeme farkındalığının artırılması için eğitim ve meditasyon uygulamalarının, ilgili bilgilendirici internet sayfalarının ve mobil uygulama gibi ulaşılabilir yöntemlerin yaygınlaştırılmasına ihtiyaç vardır.

Özet (Çeviri)

Objective: It is aimed to examine the relationship between mindful eating and plasma atherogenic risk index values in Type 2 Diabetes patients. Materials and Methods: This is an observational, descriptive, cross-sectional survey study. Between 01.12.2023 and 31.12.2023, 184 type 2 diabetic participants who applied to the Istanbul Bağcılar Health Application and Research Center Diabetes Polyclinic and met the inclusion criteria, were administered a 15-question questionnaire containing demographic information and the 30-question Mindful Eating Questionnaire by face-to-face interview method. The LDL, HDL, triglyceride (TG) and total cholesterol values of the participants were obtained retrospectively from the hospital electronic record system, and the atherogenic index of plasma (AIP) level was calculated with the log (HDL/TG) formula. Study data were analyzed in SPSS 26.0 program. Frequency, percentage, mean, standard deviation and median values from descriptive criteria were used in the analyses. Assumption of normal distribution of all independent variables according to dependent variables was evaluated with Kolmogorov Smirnov and Shapiro Wilk tests. Student t test, ANOVA test, Pearson correlation analysis was used for normally distributed continuous variables. Mann-Whitney U, Spearman correlation analysis, Kruskal-Wallis test was used for abnormally distributed variables. Linear regression analysis was also applied between continuous variables with statistically significant correlations. P values of <0.05 were considered significant in all analyses. Results: 65% of the participants were women and the median age was 58. According to demographic variables, the groups that the participants are most frequently included are as follows: Married (80.4%), Primary school graduate (55.9%), Retired (74.4%), economically moderate (63%), Those with an income level of 3500-5500 TL (54.3%), living with their spouse and children (55.9%), non-smoker (76%). Minful eating was moderate with a total score average of 3.3 (sd=0.53). The plasma atherogenic index value was measured as 0.52 on average (sd=0.29). A statistically significant negative correlation was found between AIP value and MEQ-30 total score (r=-172, p<0.05). In comparisons made according to demographic subgroups, it was determined that women had higher eating control (p=0.002) and awareness (p=0.011) sub-dimension scores compared to men. A statistically significant difference was found between the groups in emotional eating score (p=0.045), focus score (p=0.049) and awareness score (p=0.033) according to education level. It was determined that the mean AIP of patients with diabetes visit frequency“once a year or less”was significantly higher than those with“every 3 months”visit frequency (p<0.01). Participants with hypertension had lower awareness sub-dimension scores (p=0.031), participants with retinopathy had lower eating control (p=0.047) and eating discipline (p=0.025) sub-dimension scores, and participants with nephropathy had lower eating without thinking (p=0.035) sub-dimension scores compared to healthy counterparts. Conclusion: In our survey study, we revealed that there is a statistically significant negative correlation between Mindful Eating Questionnaire scores and AIP in patients with type 2 diabetes mellitus. In addition, we found statistically significant relationships between the total score and sub-dimension scores of the Mindful Eating Questionnaire and the demographic and disease-related characteristics of patients with diabetes. Reducing AIP levels in diabetic patients is important for cardiovascular risks, management of non-diabetic metabolic diseases and diabetes-related complications, and ultimately reducing morbidity and mortality of patients. Increasing mindfulness of eating in diabetic patients, for whom dietary factors are of high importance in disease control, will have a positive effect on AIP and its associated negativities. In order to increase awareness of eating, there is a need to expand education and meditation applications, relevant informative web pages and accessible methods such as mobile applications.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    744731

    Tip 2 diyabet hastalarında yeme farkındalığı ve hastalığın klinik seyri üzerine etkilerinin araştırılması

    İnvestigation of mindful eating and its effects on the clinical course of the disease in patients with type 2 diabetes mellitus

    SERAP MUTLU YAPICI

    Tıpta Uzmanlık

    İngilizce

    İngilizce

    2022

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ENGİN ERSİN ŞİMŞEK

    DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜSEYİN ÇETİN

  2. Tez No

    966975

    Erişkin Tip 2 diyabet hastalarında diyabet farkındalığı, sağlıklı yeme davranışı, fiziksel aktivite ve kronotip beslenme çeşitlerinin incelenmesi

    Examination of diabetes awareness, healthy eating behavior, physical activity and chronotype nutrition types in adult Type 2 Diabetes patients

    SENA TANRIKULU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Beslenme ve DiyetetikBahçeşehir Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. HAKAN GÜVELİ

  3. Tez No

    984906

    GLP-1 agonistlerinin tip 2 diyabetli bireylerde metabolik ve yaşam kalitesi üzerine etkilerinin değerlendirilmesi

    Evaluation of the effects of GLP-1 agonists on metabolic and quality of life in individuals with type 2 diabetes

    FATMA CEYLAN ÖNEN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MERAL MERT

    DR. EVİN BOZKUR

  4. Tez No

    851287

    Tip 2 diyabet hastalarında bakım kalitesi ve tedaviye uyum düzeyi ile yaşam kalitesi ve yatış maliyetleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi

    Evaluation of the relationship between quality of care and level of compliance with treatment and quality of life and hospitalization costs in Type 2 diabetes patients

    MEHMET IŞIK

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Sağlık YönetimiAnkara Üniversitesi

    Sağlık Kurumları Yönetimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. YASEMİN AKBULUT

  5. Tez No

    957101

    Tip 2 diyabet hastalarında sağlık okuryazarlığı ile beslenme alışkanlıkları arasındaki ilişki

    Başlık çevirisi yok

    TOLGA IŞIKYER

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Aile HekimliğiManisa Celal Bayar Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. HÜSEYİN ELBİ

Geri Dön