Klâsik edebiyatımızda elifnâmeler ve harf simgeciliği bağlamında Muhibbî'nin dîvânı ile elifnâmesi
Muhibbî's dîvân and elifnâme in the context of elifnames and letter symbolism in our classical literature
- Tez No: 784801
- Danışmanlar: PROF. DR. RIDVAN CANIM
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Elifnâme, divan şiiri, harf simgeciliği, Muhibbî, Divan edebiyatı, Divanlar, Elifname, Klasik Türk edebiyatı, Muhibbi, Şiir, Elifnâme, divan poetry, letter symbolism, Muhibbî, Divan literature, Court poem, Divans, Elifname, Classical Turkish literature, Muhibbi, Poem
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Trakya Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İnsanlık tarihinin harfler ile başlayan yolculuğunun temelleri asırlar öncesine dayanmaktadır. Türk edebiyatı da bu yolculukta bulunan kervanlardan biridir. Edebiyatımızda kimi zaman şiiri etkileyici kılmak kimi zamansa anlamı derinleştirmek için çeşitli harf oyunları yapılmış ve okuyucu bu duruma dâhil edilmiştir. Harflerin kullanımı simgecilik bağlamında incelendiğinde hususiyetle elif harfi şiirde kullanılan en önemli malzemelerden biri olmuştur. Hakkında pek çok tabir oluşmuş ve genellikle benzetilen olarak kullanılmıştır. Şairler, mısra ya da beyitlerin ilk harfleri ters/düz sıralandığında alfabeyi oluşturan manzumelere 'elifnâme' adını vermişlerdir. Türk Edebiyatında farklı ölçüler, farklı nazım şekilleri, farklı tertip düzenleri ve farklı konularda elifnâme yazan pek çok şâir görmek mümkündür. Çalışmamızda ele aldığımız şâirimiz Muhibbî, hem harf simgeciliğini sıklıkla kullanmış hem divânında bir adet elifnâmeye yer vermiştir. Çalışmanın amacı harflerin edebiyatımızdaki kullanım alanlarını Muhibbî aracılığıyla göstermek ve harf esasına dayanan bir tür olan elifnâmeyi incelemektir.
Özet (Çeviri)
The foundations of the journey of human history that started with letters go back centuries. Turkish literature is one of the caravans in this journey. In our literature, various letter games have been made in order to make the poem impressive and sometimes to deepen the meaning, and the reader has been included in this situation. When the use of letters in the context of symbolism is examined, especially the letter elif has been one of the most important materials used in poetry. Many idioms have been formed about it and are often used as a simile. When the first letters of the lines or couplets are reversed or straight, the poets named the lines that make up the alphabet“elifnâme”. In Turkish Literature, it is possible to see many poets who wrote elifnâme in different sizes, in different verse forms, in different composition schemes and on different subjects. Our poet Muhibbi, whom we discussed in our study, frequently used letter symbolism in his divan and included an elifnâme. The aim of the study is to show the usage areas of letters in our literature through Muhibbî and to examine elifnâme, which is a type based on letters.
Benzer Tezler
- Klasik Türk edebiyatında sembolik (temsilî) anlatım üslûbunun gelişimi
Development of the symbolic (allegoric) narration style in the classical Turkish literature
HASAN AKTAŞ
Doktora
Türkçe
2011
Türk Dili ve EdebiyatıAtatürk ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TURGUT KARABEY
- Klasik Türk şiirinde İslamiyet dışındaki dinlere ait unsurlar
Element of non-İslam religions in classical Turkish poetry
SAFİYE ÇÖRDÜK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Türk Dili ve EdebiyatıAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUVAFFAK EFLATUN
- Klasik Türk şiirinde Hristiyanlık ve Yahudilik ile ilgili unsular: XVI. yüzyıl
Elements of Christianity and Judaism in classical Turkish poetry: 16th century
MERVE MATARACI
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Türk Dili ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ESRA EGÜZ
- Klasik Türk edebiyatında mensur gülistân sözlükleri (İnceleme–karşılaştırmalı sözlük-tıpkıbasım)
Prose gülistân dictionary in classical Turkish literature (Review–comparative glossary-printer)
DUYGU BİNGÖL TOPTAŞ
Doktora
Türkçe
2023
Türk Dili ve EdebiyatıAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NESLİHAN İLKNUR KOÇ KESKİN
- Hasan Âli Yücel dönemi klasik eser tercümelerinin kanonlaşma bağlamında incelenmesi
Analyzing the translations of classics of Hasan Ali Yücel period in the context of canonization
DEVRİM GENÇER KIZILIRMAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Türk Dili ve EdebiyatıKütahya Dumlupınar ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞAHMURAT ARIK