Ergen yaş grubunda irritabilite, bağlanma ve düşünce eylem kaynaşması arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between irritability, attachment, and thought action fusion levels in adolescent age group
- Tez No: 792534
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MESUT YAVUZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: İrritabilite, Bağlanma, Düşünce Eylem Kaynaşması, Ergenler, Lise öğrencileri, Ölçekler, Irrıtability, Attachment, Thought Action Fusion, Adolescents, High schools students, Scales, Irritability
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Aydın Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı bağlanma ve irritabilite arasındaki ilişkiyi araştırmak ve düşünce eylem kaynaşmasının bağlanma ve irritabilite arasındaki aracı etkisini incelemektir. Kesitsel nitelikte olan bu araştırmanın verileri 2021-2022 eğitim öğretim yılında Antalya ilinin Manavgat ilçesinde öğrenim gören 14-17 yaş aralığındaki 846 lise öğrencisi üzerinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmadaki katılımcıların 455'i kadın (%53.6), 394'ü erkektir (%46.4). Katılımcılara Ebeveyn ve Arkadaşlara Bağlanma Envanteri (EABE), DSM-5 Düzey 2 İrritabilite Ölçeği ve Çocuklar İçin Düşünce Eylem Kaynaşması Ölçeği (DEK-Ç) uygulanmıştır. Verilerin analizinde, Bağımsız Örneklemler T Testi Analizi, Pearson Korelasyon Analizi, Tek Yönlü Varyans Analizi ile PROCESS Macro 3.5 programı kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda, ergen yaş grubunda Anne ve Babaya Bağlanma Toplam ile İrritabilite düzeyleri arasındaki ilişkide DEK-Ç düzeyinin kısmi aracılığın olduğu bulunmuştur. Bağlanma kalitesi ile irritabilite arasında negatif yönlü ilişki bulunmuştur. Anne Bağlanma Toplam alt boyutu cinsiyet değişkeni üzerinden incelendiği zaman anlamlı düzeyde bir farklılığın olmadığı saptanmıştır. Baba Bağlanma Toplam puanı incelendiğinde erkeklerin kadınlara göre daha yüksek ortalamaya sahip olduğunu göstermektedir. DEK-Ç ve DSM-5 Düzey 2 İrritabilite ölçeklerinden aldıkları puanlara göre kadınların erkeklere göre daha yüksek ortalamalara sahip oldukları bulunmuştur. Ergen yaş grubunda DEK-Ç ile DSM-5 Düzey 2 İrritabilite arasında pozitif yönde anlamlı ilişki bulunmuştur. Bu bulgular doğrultusunda bağlanma kalitesi ve düşünce eylem kaynaşmasına yönelik uygulanacak terapötik müdahaleler ergen yaş grubunda irritabilitenin yönetiminde faydalı olabileceği öne sürülür.
Özet (Çeviri)
The aim of this research is to investigate the relationship between attachment and irritability and to examine the mediating effect of thought-action fusion between attachment and irritability levels. This cross-sectional study was carried out on 846 high school students aged between 14 and 17 from studying in the Manavgat district of Antalya province in the 2021-2022 academic year. Of the participants, %53.6 (n=455) were female and %46.4 (n=394) were male. Inventory of Parent Peer Attachment (IPPA), DSM-5 Level 2 Irritability Scale, and Thought-Action Fusion- Child Version Scale (TAFIC) were used as instruments. In the analysis of the data, Independent Samples T-Test Analysis, Pearson Correlation Analysis, One-Way Analysis of Variance and PROCESS Macro 3.5 program were used. As a result of the study, it was found that TAFIC levels partially mediated the relationship between Attachment to Mother and Father and Irritability levels in the adolescent age group. A negative correlation was found between attachment quality and irritability. There was no significant difference between male and female participants in terms of maternal attachment levels. The paternal attachment scores of male participants were higher than female participants. The TAFIC and irritability levels were higher in female participants compared to male ones. A significant positive correlation was found between TAFIC and DSM-5 Level 2 Irritability in the adolescent age group. In the highlight of results, therapeutic interventions for attachment quality and thought-action fusion may be beneficial in the management of irritability in the adolescent age group.
Benzer Tezler
- Yıkıcı duygudurum düzenleyememe bozukluğu olan çocuk ve ergenlerde makrofaj migrasyon inhibitör faktör, iskemi modifiye albumin, tiyol/tiyol disülfid düzeylerinin incelenmesi
Assessment of macrophage migration inhibitory factor, ischemia-modified albumin, and thiol/disulfide homeostasis in children and adolescents with disruptive mood dysregulation disorder
SEVDENUR BACANAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
PsikiyatriAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET FATİH CEYLAN
- İnternet bağımlılığı ve riskli internet kullanımının klinik ve biyolojik prediktörlerinin belirlenmesi
Identifying clinical and biological predictors of Internet addiction and risky Internet use
YEŞİM SAVAŞCI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
PsikiyatriErciyes ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ESRA DEMİRCİ
- Manisa yöresinde demir eksikliği anemi prevalansı ve demir eksikliği anemisinde tarama testi olarak rutin hemogram, RDW ve ferritinin kullanımı
The prevalance of iron deficieny anemia in Manisa and using of hemogram, RDW and ferritin for searcing of iron deficiency anemia
VİLDAN ÜRK TAŞYENEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2006
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıCelal Bayar ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF.DR. ALİ ONAĞ
- Yıkıcı duygudurumu düzenleyememe bozukluğu ve karşıt olma karşı gelme bozukluğu olan çocukların mizaç özelliği, irritabilite düzeyi ve disregülasyon profili açısından karşılaştırılması
Comparison of children with disruptive mood dysregulation disorder and oppositional defiant disorder in terms of temperament, irritability level and dysregulation profile
BARAN ÇALIŞGAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
PsikiyatriGaziantep ÜniversitesiÇocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEHRA TOPAL
- Ergenlerde irritabilite düzeyinin, üstbiliş sorunları ve özbilinçlilik duygulanımları ile ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between irritability levels, metacognition problems and self-conscious affects in adolescents
NESRİN KARA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Psikolojiİstanbul Kent ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MESUT YAVUZ