Geri Dön

1990 Sonrası Özbekistan'ın ABD, Çin, Rusya, Türkiye ile Siyasal İlişkileri

Political Relations of Uzbekistan with the USA, China, Russia and Türkiye after 1990

  1. Tez No: 813527
  2. Yazar: ASLIHAN İNAN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA MUTLUER
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Siyasal Bilimler, Political Science
  6. Anahtar Kelimeler: Özbekistan, Bağımsızlık, Dış Politika, Siyasi İlişkiler, Uzbekistan, Independence, Foreign Policy, Political Relations
  7. Yıl: 2023
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ege Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Türk Dünyası Sosyal Ekonomik ve Siyasal İlişkiler Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Türk Dünyası Sosyal, Ekonomik ve Siyasal İlişkiler Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

SSCB'nin dağılması ile ortaya çıkan Orta Asya Türk Devletleri günümüzde adından söz ettiren ülkeler haline gelmişlerdir. Bu bağlamda gerek tarihi ve kültürel yapısı ile gerekse stratejik ve doğal kaynak bakımından zenginliği ile Özbekistan diğer Türk Devletlerinden bir adım öne çıktığı söylenebilir. Bu çalışmada ilk olarak Özbekistan tarihinden bahsetmemin en temel sebebi Özbekistan ilk Cumhurbaşkanı İslam Kerimov'un“Özbekistan 21. Yüzyılın Eşiğinde”adlı kitabında da bahsettiği gibi ülkeyi“millî değerleri yeniden ortaya çıkarma, kendi millî devletini şekillendirme'nin önceliğini vurgularken (Kerimov, 1997: 137), kısacası ülkeyi milli benliğine ait olarak yönetme anlayışını benimsemiştir. Bu yüzden Özbek siyasetinin anlaşılması ise Özbek tarihinden bahsetmek önem teşkil eder. Özbekistan bağımsızlığının kazanmasının ardından birçok durum ve gelişmeler sebebiyle iç siyasetinin yanı sıra dış politikada da adından söz ettiren bir ülke konumundadır. Özbekistan Devleti bağımsızlığını kazanmasıyla birlikte halkın oy çoğunluğu alarak Cumhurbaşkanı konumuna İslam Kerimov yönetimini getirmiştir. 2016 yılı itibariyle Şevket Mirziyoyev ülkenin Cumhurbaşkanı olmuştur. Özbekistan 1991 yılından bu zamana dek iki farklı hükümet görmüş ve her iki yönetim sisteminde farklılık dikkat çekmiştir. Bu farklılıklar sadece ülke siyaseti açısından değil ikili ülke ilişkilerinde de farklılık göstermiştir. Bu sebeple çalışmada 1990 sonrası Özbekistan'ın kendi oluşturduğu vizyonu, diplomasideki rolü konusunda detay verilip İslam Kerimov ve Şevket Mirziyoyev hükümetlerinin karşılaştırılması, iki liderin liderlik kuramına göre değerlendirilmesi Özbekistan ülke iç siyaseti ve ABD, Çin, Rusya, Türkiye ile Siyasi İlişkileri konularına değinilmiştir. ii ÖZET SSCB'nin dağılması ile ortaya çıkan Orta Asya Türk Devletleri günümüzde adından söz ettiren ülkeler haline gelmişlerdir. Bu bağlamda gerek tarihi ve kültürel yapısı ile gerekse stratejik ve doğal kaynak bakımından zenginliği ile Özbekistan diğer Türk Devletlerinden bir adım öne çıktığı söylenebilir. Bu çalışmada ilk olarak Özbekistan tarihinden bahsetmemin en temel sebebi Özbekistan ilk Cumhurbaşkanı İslam Kerimov'un ”Özbekistan 21. Yüzyılın Eşiğinde“ adlı kitabında da bahsettiği gibi ülkeyi ”millî değerleri yeniden ortaya çıkarma, kendi millî devletini şekillendirme'nin önceliğini vurgularken (Kerimov, 1997: 137), kısacası ülkeyi milli benliğine ait olarak yönetme anlayışını benimsemiştir. Bu yüzden Özbek siyasetinin anlaşılması ise Özbek tarihinden bahsetmek önem teşkil eder. Özbekistan bağımsızlığının kazanmasının ardından birçok durum ve gelişmeler sebebiyle iç siyasetinin yanı sıra dış politikada da adından söz ettiren bir ülke konumundadır. Özbekistan Devleti bağımsızlığını kazanmasıyla birlikte halkın oy çoğunluğu alarak Cumhurbaşkanı konumuna İslam Kerimov yönetimini getirmiştir. 2016 yılı itibariyle Şevket Mirziyoyev ülkenin Cumhurbaşkanı olmuştur. Özbekistan 1991 yılından bu zamana dek iki farklı hükümet görmüş ve her iki yönetim sisteminde farklılık dikkat çekmiştir. Bu farklılıklar sadece ülke siyaseti açısından değil ikili ülke ilişkilerinde de farklılık göstermiştir. Bu sebeple çalışmada 1990 sonrası Özbekistan'ın kendi oluşturduğu vizyonu, diplomasideki rolü konusunda detay verilip İslam Kerimov ve Şevket Mirziyoyev hükümetlerinin karşılaştırılması, iki liderin liderlik kuramına göre değerlendirilmesi Özbekistan ülke iç siyaseti ve ABD, Çin, Rusya, Türkiye ile Siyasi İlişkileri konularına değinilmiştir.

Özet (Çeviri)

The Central Asian Turkish States, which emerged with the disintegration of the USSR, have become the countries that make a name for themselves today. In this context, it can be said that Uzbekistan is one step ahead of other Turkish States with its historical and cultural structure and its richness in terms of strategic and natural resources. The main reason why I first mentioned the history of Uzbekistan in this study is that the first President of Uzbekistan, Islam Karimov, mentioned in his book“Uzbekistan on the Threshold of the 21st Century”, while emphasizing the priority of“revealing national values and shaping its own national state”(Kerimov, 1997: 137), in short, adopted the understanding of governing the country according to its national identity. Therefore, it is important to talk about Uzbek history when understanding Uzbek politics. After gaining its independence, Uzbekistan is a country that has made a name for itself in foreign policy as well as domestic politics due to many situations and developments. With the independence of the State of Uzbekistan, it took the majority of the people's votes and brought the administration of Islam Karimov to the position of President. As of 2016, Şevket Mirziyoyev became the president of the country. Uzbekistan has seen two different governments since 1990, and the difference in both administration systems has attracted attention. These differences differed not only in terms of country politics but also in bilateral country relations. For this reason, in this study, the vision of Uzbekistan after 1990, its role in diplomacy were given in detail, the comparison of the governments of Islam Karimov and Şevket Mirziyoyev, the evaluation of the two leaders according to the leadership theory, the domestic politics of Uzbekistan and its Political Relations with the USA, China, Russia, Turkey were mentioned. iii ABSTRACT The Central Asian Turkish States, which emerged with the disintegration of the USSR, have become the countries that make a name for themselves today. In this context, it can be said that Uzbekistan is one step ahead of other Turkish States with its historical and cultural structure and its richness in terms of strategic and natural resources. The main reason why I first mentioned the history of Uzbekistan in this study is that the first President of Uzbekistan, Islam Karimov, mentioned in his book“Uzbekistan on the Threshold of the 21st Century”, while emphasizing the priority of“revealing national values and shaping its own national state”(Kerimov, 1997: 137), in short, adopted the understanding of governing the country according to its national identity. Therefore, it is important to talk about Uzbek history when understanding Uzbek politics. After gaining its independence, Uzbekistan is a country that has made a name for itself in foreign policy as well as domestic politics due to many situations and developments. With the independence of the State of Uzbekistan, it took the majority of the people's votes and brought the administration of Islam Karimov to the position of President. As of 2016, Şevket Mirziyoyev became the president of the country. Uzbekistan has seen two different governments since 1990, and the difference in both administration systems has attracted attention. These differences differed not only in terms of country politics but also in bilateral country relations. For this reason, in this study, the vision of Uzbekistan after 1990, its role in diplomacy were given in detail, the comparison of the governments of Islam Karimov and Şevket Mirziyoyev, the evaluation of the two leaders according to the leadership theory, the domestic politics of Uzbekistan and its Political Relations with the USA, China, Russia, Turkey were mentioned.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    53186

    Türk Cumhuriyetleri`nin ekonomik dönüşüm süreci ve bu süreçte uygulanan iktisat politikaları

    The Process of economic transformation in Turkish republics and the economic policies

    MEHMET DİKKAYA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1996

    Ekonomiİstanbul Üniversitesi

    DOÇ.DR. YUSUF TUNA

  2. Tez No

    113586

    An Example of USA influence upon the Central Asian states after the Soviet disintegration

    Sovyetler Birliği`nin yıkılması sonrası ABD etkisi altında kalan Orta Asya cumhuriyetlerine bir örnek

    BAKTYBEK CHAKİEV

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2002

    Uluslararası İlişkilerDokuz Eylül Üniversitesi

    Amerikan Kültürü ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    Y.DOÇ.DR. NURAY ÖNDER

  3. Tez No

    204321

    Küresel ve bölgesel aktörlerin Rusya`nın Orta Asya politikasına etkileri (1990-2005)

    Impacts of global and regional players on Russian Central Asia politics (1990-2005)

    BAHADDİN YAZICI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2006

    Uluslararası İlişkilerKocaeli Üniversitesi

    Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ.DR. YILMAZ BİNGÖL

  4. Tez No

    971618

    Enerji dönüşümü bağlamında Türkmenistanın enerji politikası

    Energy policy of Turkmenistan in the context of energy transition

    GUNCHA NARZULLAYEVA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Uluslararası İlişkilerKarabük Üniversitesi

    Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ BUKET TENEKE ODUNCU

  5. Tez No

    947264

    Билим, илим жана маданият тармагындагы Кыргызстан менен Түркиянын кызматташтыгы (1992-2012 жж.)

    Kırgız Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti arasında eğitim, bilim ve kültürel ilişkiler (1992-2012)

    KADRİ AĞGÜN

    Doktora

    Kırgızca

    Kırgızca

    2016

    TarihKyrgyz State Unıversıty Named After I Arabaev

    Tarih Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. TÖLÖBEK ABDRAHMANOV

Geri Dön