Geri Dön

'Terceme-i Münebbihāt' (Giriş-inceleme-metin-dizin-tıpkıbasım)

'Tarjama-i Munebbihāt' (Introduction-analysis-text-index-facsimile)

  1. Tez No: 814409
  2. Yazar: HASAN KÜPELİ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. SİNAN UYĞUR
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2023
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Türk Dili Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: 275

Özet

Terceme-i Münebbihāt, 06 Mil Yz A 5215/4 yer numarasıyla Millî Kütüphanenin“El Yazması ve Nadir Eserler”bölümünde bulunmaktadır. Müstensih adına ve istinsah yerine dair bilgilerin boş bırakıldığı künye detayında eserin H 805 M 1402 tarihinde istinsah edildiği yazılıdır. Bu tarz bilgilerin“ketebe”kaydında topluca yer aldığı düşünüldüğünde sunulan malumatın dayanağı izaha muhtaçtır. Üçü Türkçe, biri Arapça olmak üzere dört ayrı metinden müteşekkil mecmuanın son parçası olarak 49b-85b varakları arasında konumlandırılan bu eser 1984 yılında Kemal Yavuz tarafından kütüphaneye kazandırılmıştır. Terceme-i Münebbihāt, tıpkı kendi gibi müellifinin kimliği ihtilaflı olan, el-Munebbihāt ale'l-İsti'dâd li-Yevmi'l-Miâd adlı Arapça eserin dinî ve ahlâkî yönden didaktik nitelikli muhtevası aynıyla korunmuş Türkçe bir tercümesi olarak 15. yüzyıl Eski Anadolu Türkçesi dönemi dil özelliklerini haizdir. Terceme-i Münebbihāt üzerinden yürütülen bu çalışma sonuç bölümü dışında beş bölümden oluşmaktadır. Giriş başlıklı ilk bölüm, Terceme-i Münebbihāt'ın nüsha tavsifi, muhtevası ve biçim özelliklerine dair genel nitelikleriyle bu esere kaynaklık eden Arapça Münebbihāt hakkında bir dizi malumat içermektedir. Araştırmanın iki ana bölümünden biri olan İnceleme kısmında eserin dil hususiyetleri fonetik ve morfolojik bağlamda etraflıca tetkik edilmiştir. Metin başlığını taşıyan üçüncü bölümde eserin çeviri yazıya aktarımı yapılmıştır. Tezin esasını teşkil eden iki unsurdan bir diğeri, Dizin bölümünde ise kelimelerin bağlam içindeki nitelikleri ve anlamları etrafında metnin söz varlığı ortaya konulmuştur. Çalışmanın sonundaki Tıpkıbasım, konu hakkında aktarılan malumatın tahkikatını yapmak isteyen araştırmacıların ve tüm ilgililerin istifadelerine sunulmuştur.

Özet (Çeviri)

Tarjama-i Münebbihāt is located in the“Manuscripts and Rare Works”section of the Millî Kütüphane (National Library of Turley), with the place number 06 Mil Yz A 5215/4. In the library ccatalogue, the name of the copyist and the place of copy are unspecified, and it is written that the work was copied in the Hijri year 805 (1402). Considering that this information is included in the“ketaba”section at the end of the work, which may not necessarily reflect the exact details about the author and the publication date, it needs further clarification. Tarjama-i Münebbihāt is part of a larger collection (mejmua) which was donated to the library by Kemal Yavuz in 1984. It is located between the pages 49b-85b of this collection and consists of four different texts, three in Turkish and one in Arabic. It is a 15th-century Turkish translation of the Arabic work al-Munebbihāt, whose identity is disputed, just like the author, and its didactic content is the same as religious and moral content of the Arabic version. It has the linguistic features of the fifteenth-century Anatolian Turkish. This study on Tarjama-i Münebbihāt consists of five chapters except the conclusion part. The first chapter, titled Introduction, includes the description of Tarjama-i Münebbihāt, its content and the general characteristics of its morphology, and a series of information about the Arabic version of the al-Münebbihāt. In the Analysis section, the language features of the work are examined in phonetic and morphological contexts. In the third chapter, titled the Text, the translation of the work is provided. In the Index part, the vocabulary of the text is studied and the qualities and meanings of the words are thoroughly contextualized. The Facsimile chapter at the end of the study is presented to the benefit of researchers and all interested parties wishing to examine the original Tarjama-i Münebbihāt manuscript.

Benzer Tezler

  1. Fahruddîn-i Irâkî'nin Uşşâknâme adlı eseri (Tercüme ve inceleme)

    Fahruddîn-i Irâkî's work called as Uşşâknâme (Translation and Analysis)

    GÖKHAN ÇETİNKAYA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2014

    Doğu Dilleri ve EdebiyatıKırıkkale Üniversitesi

    Doğu Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. YUSUF ÖZ

  2. Fuzûlî'nin Sıhhat u Maraz'ı ile Derviş Siyahî'nin Mecma'-ı Tıbb'ında Ahlât-ı Erbaanın İşlenişi

    Discussing of Ahlat-ı Erbaa at Fuzuli's Sıhhat u Maraz an Derviş Siyahi's Mecma-ı Tıbb

    ÖMER GÖK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2013

    Deontoloji ve Tıp TarihiKırıkkale Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MUHİTTİN ELİAÇIK

  3. Aşık Çelebi'nin Ravza Tercümesi: İnceleme - metin - sözlük

    A study on the Translation of Ravza by Aşık Çelebi̇ i̇ncluding the scruting, the text and the dictionary section

    METİN GÜLER

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    DilbilimErciyes Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ÜMİT TOKATLI

  4. Kabusname'nin değerler eğitimi açısından incelenmesi

    The analysis of Qabusname in terms of values education

    SAİT OKUTAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Eğitim ve ÖğretimMevlana Üniversitesi

    Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ŞADİ AYDIN

  5. Toplu taşıma alanında çevre grafiklerinin incelenmesi Lizbon İstanbul karşılaştırması

    The comparison of Lisbon Istanbul enviormental graphic analysis in the field of public transportation

    TOLGAHAN KOYUN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Güzel SanatlarHaliç Üniversitesi

    Grafik Tasarımı Ana Sanat Dalı

    YRD. DOÇ. DR. DEMET KARAPINAR