Genetik programlamalı web tabanlı uzman sistem: Çelik malzemelerde abrasiv aşınma uygulaması
Web-based expert system with genetic programming: Abrasive wear application in steel materials
- Tez No: 822237
- Danışmanlar: PROF. DR. MAHMUT İZCİLER
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol, Computer Engineering and Computer Science and Control
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2011
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Endüstriyel Teknoloji Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Endüstriyel Yönetim ve Bilişim Sistemleri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bilim insanları bilgisayarlara zeka, sezgisel yaklaşım, düşünme yeteneği ve yorumlama kabiliyeti kazandırmak amacıyla uzun süredir çeşitli çalışmalar yapmaktadırlar. Geçtiğimiz yüzyıl boyunca yapılan bu çalışmalara genel olarak yapay zeka adı verilmiştir. İnsan gibi düşünebilen, insan gibi davranabilen makineler ve programlar üretmek amacıyla ortaya çıkan yapay zeka alanının bir alt kolu olan uzman sistemler, özel bir alanda insan uzmanlar gibi kullanıcılara cevap verebilen sistemler olarak bilinmektedir. Yapay zekanın bir diğer alt kolu olan genetik programlama ise ele alınan problemin yapı taşlarından oluşturulan muhtemel ilkel çözüm tarzlarının belli bir uyum kriterine göre evrilerek mükemmelleşmesini amaçlayan bir evrimsel algoritma tekniğidir. İnternetin yaygınlaşması ve internet teknolojilerinin gelişmesi ile birlikte uzman sistemlerin web ortamına taşınması uzman bilgisinin daha geniş kitlelerle paylaşılması konusunda yeni kapılar aralamıştır. Yapılan çalışmada uzman sistem tasarlamada yeni bir metodoloji geliştirilerek web tabanlı bir uzman sistem kabuğu oluşturulmuştur. Geliştirilen web tabanlı uzman sistem kabuğu endüstride çok büyük maliyet ve zaman kaybına neden olan aşınma konusunda yararlanıcılara öngörüler verebilen bir uzman sistem geliştirme sürecinde kullanılarak doğrulanmıştır. Bununla birlikte yapılan çalışmada, aşınma uzman sisteminde kullanıcılara daha detaylı bilgiler verebilmek için malzemelerin sertlik modellemesi genetik programlama yaklaşımı kullanılarak gerçekleştirilmiş ve uzman sistem içerisine konulmuştur. Aşınmanın yeryüzünde hemen hemen her malzemede olduğundan ve bir çok çeşidi bulunduğundan hareketle bu çalışmada modelleme sadece düşük, orta ve yüksek karbonlu çeliklerin sertliğine dayalı olarak yapılmıştır. Sonuç olarak gerçekleştirilen bu çalışmada, genetik programlama yaklaşımından yararlanılarak aşınma alanında öngörüler sunan web tabanlı bir uzman sistem geliştirilmiştir.
Özet (Çeviri)
Scientists have been doing various studies for a long time with the purpose of equipping computers with intelligence, intuition, thinking ability and interpreting skills. The subject of these studies, conducted throughout the last century, is referred to as artificial intelligence. Expert systems, a sub-field of artificial intelligence which aims to produce machines and programs that think and act like humans, are systems that respond to users the way humans do in a specific field. Genetic programming, another sub-field of artificial intelligence, is an evolutionary algorithm technique in which the aim is the perfection of possible primitive solutions made up of the building blocks of a problem at hand by evolving according to specific compliance criteria. With the spread of the internet and the development of internet technologies, it became possible to transfer expert systems to a web environment, and new ways of sharing expert knowledge with large masses emerged. This study develops a methodology for design of expert systems and creates a web-based expert system shell. The development of this web-based expert system shell was verified after being used within the process of an expert system development process that can provide the users with predictions on wear, which is a major source of cost and downtime in the industry. In addition, to be able to give users more detailed information on wear, hardness of materials was modeled using the genetic programming approach and incorporated to the expert system. Since almost all materials on earth are subject to wear, the nature of the wear varies greatly, this study only modeled based on hardness of low, medium and high carbon steels. As a result, using the genetic programming approach, a web-based expert system providing the users with predictions on wear was developed in this study.
Benzer Tezler
- Mariot: an authoring framework for creating iot applications with mobile augmented reality
Marıot: mobil artırılmış gerçeklik ile nesnelerin interneti uygulamaları üretmek için bir yapılandırma çerçevesi
MERAL KUYUCU
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÖKHAN İNCE
- Web tabanlı yapay arı koloni programlama yazılımının geliştirilmesi
Developing web based artificial bee colony programming software
CEYLAN BOZOĞULLARINDAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolErciyes ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CELAL ÖZTÜRK
- Sınav çizelgeleme probleminin çözümü için genetik algoritma yaklaşımı
Genetic algorithm approach to the solution of the exam scheduling problem
HALİME SUVAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolSivas Cumhuriyet ÜniversitesiYönetim Bilişim Sistemleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SERKAN TAŞTAN
- Genetik tanı temelli yeni nesil dizileme verilerinin işlenmesi ve raporlanmasının otomasyonu
Automation of genetic diagnosis based next generation sequencing data processing and reporting
OĞUZHAN KALYON
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
GenetikYıldız Teknik ÜniversitesiMoleküler Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUHAMMED HAMZA MÜSLÜMANOĞLU
- A radiogenomics-based approach to clinical decision making
Klinik karar vermede radyogenomik tabanlı bir yaklaşım
MERVE KAŞIKCI ÇAVDAR
Doktora
İngilizce
2025
BiyoistatistikHacettepe ÜniversitesiBiyoistatistik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERDEM KARABULUT
DOÇ. DR. ERDAL COŞGUN