Mevlevi mutfak felsefesinin yerel halkın yemek kültüründeki yeri: Konya örneği
The place of Mevlevi cuisine philosophy in local people's food culture: A case of Konya
- Tez No: 852210
- Danışmanlar: DOÇ. DR. OSMAN ÇAVUŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Gastronomi ve Mutfak Sanatları, Gastronomy and Culinary Arts
- Anahtar Kelimeler: Yemek Kültürü, Yemek Felsefesi, Mevlevilik, Mevlevi Mutfağı, Food Culture, Food Philosophy, Mevlevism, Mevlevi Cuisine
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Gastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Gastronomi, kapsamı ile başta kültür, sanat, edebiyat, coğrafya, felsefe gibi alanlarla iç içe geçmiş ve bu alanların etkileri dahilinde yemeğin üretiminden tüketimine kadar geçen aşamaları kapsamaktadır. Asıl amaç biyolojik ihtiyacın karşılanması olan yeme eylemi oluşumunda kültür, coğrafya ve inanç gibi değişkenleri barındırmaktadır. Dünya mutfaklarının da şekillenmesini sağlayan coğrafi koşullar, din ve tabular gibi çeşitli etkenlerin varlığı ile mutfak kültürlerinin ortaya çıkmasını sağlamıştır. Özellikle mutfak kültürü kapsamıyla, yemek felsefesinin örnekleri Uzak doğu mutfaklarında görülmektedir. Türkiye coğrafyasında önemli bir değer olan Mevlevilik kendi içerisinde öğretileri barındırırken, eğitimin mutfak temelli olması sebebi başta olmak üzere kendi mutfak felsefesine hakimdir. Bu çalışmanın amacı Mevlevi mutfak felsefesinin değerinin ortaya çıkarılmasına katkı sağlamaktır. Bu amaçla merkezi dergâhın Konya'da olması nedeniyle Konya yerel halkının yemek kültüründe Mevlevi mutfak felsefenin yeri araştırılmıştır. Araştırmada literatür incelemesinin ardından, yarı yapılandırılmış görüşme tekniği uygulanmış, toplanan veriler ile katılımcıların yanıtları değerlendirilerek çeşitli kodlar ve temalar oluşturulmuştur. Elde edilen kod ve temalar ile katılımcıların yanıtları sistematikleştirilmiştir. Verilerin analizi için betimsel ve içerik analizi uygulanmıştır. Katılımcıların cevapları doğrultusunda Mevlevi mutfağına özgü niteliklerin, Konya yerel halkının mutfak kültüründe benzer özellikler taşıdığına rastlanmıştır. Bunun yanı sıra Mevlevi mutfak felsefesine ait farkındalığın düşük olduğu ortaya çıkmıştır. Ulaşılan sonuçlar ile Mevlevi mutfağının bilincinin ne düzeyde olduğu tespit edilmiş ve bu sonuçlar doğrultusunda gelecekte yapılması muhtemel çalışmalara önerilerde bulunulmuştur.
Özet (Çeviri)
Gastronomy, intertwined with various fields such as culture, art, literature, geography, and philosophy, encompasses the stages from the production to the consumption of food within the influences of these areas. The primary purpose, forming the act of eating, which is ultimately aimed at meeting biological needs, involves numerous variables. The existence of various factors such as geographical conditions, religion, and taboos has contributed to the emergence of culinary cultures, shaping global cuisines. Particularly within the scope of culinary culture, examples of food philosophy can be observed in Far Eastern cuisines. Mevlevism, a significant value in the geography of Turkey, incorporates its teachings internally, with education being kitchen-oriented, making it inherently familiar with its own culinary philosophy. The purpose of this study is to contribute to the revelation of the value of Mevlevi culinary philosophy. For this purpose, the research investigates the place of Mevlevi culinary philosophy in the food culture of the local population in Konya, where the central dergah is located. Following a literature review, a semi-structured interview technique was employed, and data obtained were evaluated, leading to the creation of various codes and themes. The codes, themes, and participants' responses were systematized for analysis. Descriptive and content analyses were applied to analyze the data. According to the responses of the participants, it was found that the distinctive qualities of Mevlevi cuisine share similarities with the culinary culture of the local population in Konya. However, it was also revealed that awareness of the Mevlevi culinary philosophy is low. The obtained results determine the level of awareness of Mevlevi cuisine and provide recommendations for future studies based on these findings.
Benzer Tezler
- Konya ili kemirici (mammalia: rodentia) hayvanlarının taksonomik yönden araştırılması
Başlık çevirisi yok
MUHSİN KONUK
- Evliya Çelebi seyahatnamesinin Türk kütüphaneciliği, hat sanatı ve yazı gereçleri yönünden incelenmesi
Başlık çevirisi yok
FEZA BAYRAM
- 16.asırda Sivas'ta kurulan Ali Baba Zaviyesi'nin dini, sosyal ve ekonomik fonksiyonları hakkında bir araştırma
Başlık çevirisi yok
SAİM SAVAŞ
- Konya Mevlevi Dergah'ından Mevlana Müzesi'ne nakledilen Türk kumaşları
Başlık çevirisi yok
NACİ BAKIRCI
Yüksek Lisans
Türkçe
1991
Sanat TarihiSelçuk ÜniversitesiArkeoloji ve Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. YAŞAR ERDEMİR