Yunus Emre Divanı'nda söz yapımı
Word formation in Yunus Emre's Diwan
- Tez No: 861892
- Danışmanlar: PROF. DR. ŞÜKRÜ HALUK AKALIN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Eski Anadolu Türkçesi, Söz yapımı, Yunus Emre, Old Anatolian Turkish, Word formation, Yunus Emre
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türk Dili Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bilindiği gibi birçok dilde sınırlı söz yapım yoluyla sınırsız sözcük oluşturmak mümkündür. Dillerde sözcük oluşturmanın ve yabancı sözcüklere uygun karşılığın bulunması amacıyla farklı söz yapım yollarından yararlanılmaktadır. Türkçede de bu amaç doğrultusunda pek çok söz yapım yolu kullanılmaktadır. Türkçenin tarihî dönemlerinde bu yollardan bazıları daha yaygın kullanılırken bazılarına ise daha az başvurulmuştur. Türkçenin tarihî metinlerinde bulunan söz yapım yollarının ve bu yolların sıklıklarının belirlenmesi alanımız için önemlidir. Bu tezde Eski Anadolu Türkçesinde kullanılan söz yapım yolları hakkında bir düşünce vererek Eski Anadolu Türkçesinin dolayısıyla Türkçenin söz yapımındaki zenginliğini ortaya çıkarmak amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda döneminin önemli eserlerinden biri olan Yunus Emre Divanı incelenmiştir. Divan'daki sözler, söz yapım yollarına göre sınıflandırılmıştır. Sonuç bölümünde ise elde edilen veriler ışığında Divan'da tespit edilen söz yapım yolları ve bu yollar ile oluşturulmuş madde başı söz sayısı verilmiştir.
Özet (Çeviri)
As it is known, in many languages it is possible to create unlimited words through limited word formation. Different ways of word formation are used to form words in languages and to find appropriate equivalents for foreign words. In Turkish, many word formation methods are used for this purpose. In the historical periods of Turkish, some of these ways were used more widely, while others were used less frequently. Determining the word formation ways and the frequencies of these ways in historical texts of Turkish is important for our field. In this thesis, it is aimed to reveal the richness of Old Anatolian Turkish and therefore Turkish in word formation by giving an idea about the word formation methods used in Old Anatolian Turkish. For this purpose, Yunus Emre's Divan, one of the important works of his period, was examined. The words in Divan are classified according to the ways of making words. In the conclusion section, in the light of the data obtained, the ways of making words determined in the Divan and the number of words per article created by these ways are given.
Benzer Tezler
- Yûnus Emre Divanı'nda ve Risâletü'n-Nushiyye'de kelime grupları ve söz varlığı
Word groups and verbal expressions in Yunus Emre Divan and Risâletü?n-Nushiyye
CANAN DURMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
DilbilimSakarya ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET MEHDİ ERGÜZEL
- Yunus Emre Divanı'nda duygu fiilleri: Aşk fiillerinin metaforlar açısından incelenmesi
Emotions verbs in Yunus Emre's Divan: Analysing love verbs in terms of metaphores
NAGEHAN KARAMANOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Dilbilimİstanbul ÜniversitesiTürkiyat Araştırmaları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUHAMMED EMİN YILDIZLI
- Fuzuli ve Yunus Emre divanları'nda“Melâmet”kavramı
The concept of“Melâmet”in Fuzuli and Yunus Emre divans
MEHMET TEVFİK TÜRKÜM
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Türk Dili ve EdebiyatıCelal Bayar ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ADEM CEYHAN
- Yunus Emre Divanı'nda edatlar
The postpositions in the Divan of Yunus Emre
SENA YİĞİT
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Türk Dili ve EdebiyatıOndokuz Mayıs ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEDİHA MANGIR
- Yûnus Emre Dîvânı'nda ilâhi aşk bağlamında âşıklık
Lovers in the context of divine love in Yûnus Emre's Dîvân
BERFİN KAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Türk Dili ve EdebiyatıÜsküdar ÜniversitesiTasavvuf Kültürü ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. EMİNE YENİTERZİ