Okul öncesi öğrenme ortamlarının çocukların yürütücü işlev becerileriyle ilişkisinin incelenmesi
Examination of the relationship between preschool learning environments and children's executive function skills
- Tez No: 869534
- Danışmanlar: PROF. DR. DİLEK ACER ÇAKAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, okul öncesi öğrenme ortamlarının okul öncesi eğitim kurumuna devam eden 48-72 ay çocukların yürütücü işlev becerileriyle ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaca yönelik olarak karma yöntem modellerinden iç içe karma yöntem deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu İstanbul İl Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı bağımsız dört anaokulundaki 48-72 aylık 180 çocuk ve 7 öğretmen oluşturmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak Erken Çocukluk Sınıf Ortamı Değerlendirme Ölçeği (EÇSODÖ), Çocukluk Dönemi Yürütücü İşlevler Envanteri (ÇDYİE) ve Öğretmen Görüşme Soruları kullanılmıştır. Sınıf içi ve dışı ortamlar araştırmacı tarafından fotoğraf ile görsel kayıt altına alınmıştır. ÇDYİE ile çocukların yürütücü işlev becerileri, ebeveynler ve öğretmenler tarafından değerlendirilmiştir. EÇSODÖ ile sınıf ortamlarının niteliği öğretmenler tarafından değerlendirilmiştir. Yarı yapılandırılmış Öğretmen Görüşme Soruları ile öğretmenler ile görüşme gerçekleştirilmiş ve görüşmelerin ses kaydı alınmıştır. Nicel verilerin analizi için SPSS 25 Paket Programı, nitel verilerin analizi için MAXQDA 2020 programı kullanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre, çocukların yürütücü işlev becerilerinin nitelikli okul lehine anlamlı olarak farklılaştığı kaydedilmiştir. Yürütücü işlevlerin alt boyutu olan çalışan bellek puanlarının anne öğrenim düzeyine göre istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde farklılaştığı ve bu farkın lisansüstü öğrenim düzeyindeki annelerin lehine olduğu saptanmıştır. Yürütücü işlev becerilerin alt boyutlarından çalışan bellek öğretmen puanlarının erkek çocukları lehine anlamlı olarak farklılaştığı bulunmuştur. Çocukların yürütücü işlev becerilerinin okul öncesi eğitim alma süresine göre istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde farklılaşmadığı saptanmıştır. Öğretmenlerin görüşlerine göre, blok merkezi çocuklar tarafından en sık tercih edilen, dramatik oyun merkezi ise en az tercih edilen merkez olduğu bulunmuştur. Sınıf dışı ortamlarda çoğunlukla okul bahçesinin kullanıldığı, alan gezilerinin çok sık gerçekleşmediği belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the relationship between preschool learning environments and the executive function skills of 48-72 month-old children attending preschool education institutions. An embedded mixed-methods design was used for this purpose. The study group consisted of 180 children aged 48-72 months and 7 teachers from four independent kindergartens. Data collection tools included the Early Childhood Classroom Environment Assessment Scale (ECCEAS), the Childhood Executive Functioning Inventory (CHEXI), and the Teacher Interview Questions. The researcher visually recorded the indoor and outdoor environments through photographs. Children's executive function skills were assessed using the CHEXI by parents and teachers. The quality of classroom environments was evaluated by teachers using the ECCEAS. Semi-structured interviews with teachers were conducted using the Teacher Interview Questions, and the interviews were audio-recorded. Quantitative data were analyzed using the SPSS 25 Package Program, and qualitative data were analyzed using the MAXQDA 2020 program. The findings indicated that children's executive function skills significantly favored qualified schools. Working memory scores, a sub-dimension of executive functions, significantly differed according to the mother's education level, favoring mothers with postgraduate education. Additionally, working memory teacher scores significantly differed in favor of boys. It has been determined that children's executive function skills do not differ statistically significantly based on the duration of their preschool education. According to teachers' opinions, the block center was the most frequently preferred by children, while the dramatic play center was the least preferred. The school garden was the most used outdoor environment, and field trips were not conducted frequently.
Benzer Tezler
- Katılım temelli erken çocukluk eğitimi programının yürütücü işlevler ve üstbilişsel becerilere etkisi
The impact of the participation based early childhood education program on executive functions and metacognitive skills
PELİN PEKİNCE
Doktora
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiÇocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NESLİHAN AVCI
- Okul dışı öğrenme ortamında çocuklar için felsefe (P4C) eğitim programının okul öncesi dönem çocuklarının yürütücü biliş becerilerine etkisi
The effect of the philosophy for children (P4C) education program in an out-of-school learning environment on the executive functioning skills of preschool children
BAYRAM DELEŞ
Doktora
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimAnkara ÜniversitesiÇocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NERİMAN ARAL
- Okul dışı öğrenme ortamlarının fen eğitiminde kullanılmasının okul öncesi dönemdeki çocukların bilimsel süreç becerilerine etkisi
The effect of using out-of-school learning environments for science education on preschool children's science process skills
GONCA ULUDAĞ
Doktora
Türkçe
2017
Eğitim ve ÖğretimHacettepe Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEFİSE SEMRA ERKAN
- Okul öncesi eğitiminde okul dışı öğrenme ortamlarının kullanımı hakkında öğretmenlerin görüşleri
Views of teachers regarding use of out of school learning environments in preschool education
FİLİZ DERE
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimSivas Cumhuriyet ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TANER ÇİFÇİ
- Veli, öğretmen ve çocukların gözünden okul dışı öğrenme
Out-of-school learning from the perspective of parents, teachers and children
RUKİYE ALTUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimSivas Cumhuriyet ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET KANAK