Doğal kaynak laneti hipotezinde inovasyonun rolü
The role of innovation in the natural resource curses hypothesis
- Tez No: 877109
- Danışmanlar: PROF. DR. MUHAMMED ŞÜKRÜ MOLLAVELİOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ekonomi, Economics
- Anahtar Kelimeler: Doğal kaynak laneti, Ekonomik büyüme, İnovasyon, Naturel resource curse, Economic growth, Innovation
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İktisat Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Ekonomi yazınında“Doğal Kaynak Laneti”olarak ifade edilen zengin doğal kaynakların ülkelerin ekonomik büyümelerine yeterli katkı sağlamadığı ve doğal kaynak fakiri ülkelere kıyasla daha olumsuz sonuçların ortaya çıkmasına neden olduğu yönündeki anlayış, son yıllarda birçok çalışmanın konusu olmuştur. Bu olgunun nedeni, emtia fiyat oynaklığı, Hollanda hastalığı olgusu, rant kollama faaliyetleri, kurumsal yapı zayıflığı ve toplumsal çatışmalar gibi bir takım faktörle açıklanmaya çalışılmaktadır. Doğal Kaynak Lanetinin aşılmasında çeşitli faktörlerin rol oynayabileceği, bu faktörlerden birinin de inovasyon olduğu yönünde görüşler bulunmaktadır. İnovasyon üretken olmayan yatırımları daha üretken yatırımlara dönüştürebilmekte ve değerlenen döviz kurunun negatif etkilerine direnebilen yüksek teknolojili üretim süreçlerinin gerçekleştirilmesine olanak tanımaktadır. Bu çalışmanın amacı, doğal kaynak laneti hipotezinin geçerli olup olmadığını ve inovasyonun bu lanetin etkilerini ortadan kaldırıp kaldıramayacağını doğal kaynak zengini ülkeler örnekleminden hareketle ele almaktır. Bu amaçla 18 doğal kaynak zengini ülke örnekleminden hareketle 1993-2019 dönemi verileri dikkate alınarak Panel ARDL testi uygulanmıştır. Elde edilen bulgular doğal kaynak bağımlılığı ile ekonomik büyüme arasında U şeklinde bir ilişkinin bulunduğunu, diğer bir ifade ile başlangıçta doğal kaynak laneti hipotezinin geçerli olduğunu ve belirli bir çıktı düzeyinden sonra ise doğal kaynak bağımlılığının ekonomik büyümeyi desteklediğini göstermektedir. Buna karşılık artan inovasyon seviyelerinin doğal kaynak bağımlılığının ekonomik büyüme üzerindeki negatif etkisini dengeleyemediğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
The so-called“Natural Resource Curse”in the economics literature, the notion that rich natural resources do not contribute sufficiently to the economic growth of countries and cause more unfavorable outcomes compared to natural resource-poor countries, has been the subject of many studies in recent years. This phenomenon is explained by several factors such as volatility in commodity prices, the Dutch disease phenomenon, rent-seeking activities, weak institutional structure, and social conflicts. There are views that various factors may play a role in overcoming the Natural Resource Curse and one of these factors is innovation. Innovation can transform inefficient investments into more productive investments and enable the realization of high-tech production processes that can resist the negative effects of the appreciating exchange rate. This study aims to examine whether the natural resource curse hypothesis is valid and whether innovation can eliminate the impact of this curse in a sample of natural resource-rich countries. For this purpose, Panel ARDL test is applied to a sample of 18 natural resource-rich countries for the period 1993-2019. The findings show that there is a U-shaped relationship between natural resource dependence and economic growth, in other words, initially the natural resource curse hypothesis is valid and after a certain level of output, natural resource dependence supports economic growth. On the other hand, it shows that increasing levels of innovation cannot compensate for the negative impact of natural resource dependence on economic growth.
Benzer Tezler
- Designing an oil curse index (OCI): Measuring the oil curse tendency of the countries within an economic growth perspective
Petrol laneti endeksi (PLE) oluşturulması: Ülkelerin petrol lanetine yatkınlığının ekonomik büyüme perspektifinden ölçülmesi
EVRİM ÖZYORULMAZ AKCURA
Doktora
İngilizce
2019
Ekonomiİzmir Ekonomi ÜniversitesiEkonomi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYLA OĞUŞ BİNATLI
PROF. DR. MEHMET EFE BİRESSELİOĞLU
- Türkiye'de Hollanda Hastalığı: Borsa yatırımlarının artması imalat sanayisinde üretim kaybına neden olur mu?
The Dutch Disease in Turkey: Does the increase in stock market investments lead to a loss of production in the manufacturing industry?
BELGİN AVCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
EkonomiSivas Cumhuriyet Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HACI AHMET KARADAŞ
- An analysis of women entrepreneurship policies as a tool for regional development in transition context: The case of Azerbaijan
Geçiş dönemi ekonomilerinde bölgesel gelişme aracı olarak kadın girişimciliği politikalarının analizi: Azerbaycan örneği
HATİCE TUĞBA İKİZLER FEARNLEY
Yüksek Lisans
İngilizce
2015
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EMİNE FERHAN GEZİCİ KORTEN
- Kaynak laneti hipotezi: Sovyet sonrası ülkelerden kanıtlar
The resource curse hypothesis: Evidence from post-Soviet countries
RAHİM SERTDÜLGER
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
MaliyeNecmettin Erbakan ÜniversitesiUluslararası Ticaret ve Finansman Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET TAYFUR AKCAN
- Five essays on Sub-Saharan Africa economic development: External debt, poverty, natural resources, corruption, and trade
Sahra Altı Afrika ekonomik gelişmesi üzerine beş deneme: Dış borç, yoksulluk, doğal kaynaklar, yolsuzluk ve ticaret
AYAT ABDELRAHIM SULIMAN ESAA