Determining physiological characteristics of sorghum accessions under drought conditions
Sorgum genotiplerinin kurak koşullardaki fizyolojik özelliklerinin belirlenmesi
- Tez No: 880014
- Danışmanlar: PROF. DR. Celaleddin BARUTÇULAR, PROF. DR. FAHEEM SHAHZAD BALOCH
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Sorgum, kısıntılı sulama, Yeşil kalma, Tane verimi, Stomatal iletkenliği, Sorghum, Deficit irrigation, Stay green, Grain yield, Stomatal conductance
- Yıl: 2024
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Çukurova Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kuraklık, küresel tarımsal üretimi önemli ölçüde etkileyen en yıkıcı çevresel streslerden birisidir. Kuraklık nedeniyle meydana gelen verim kayıplarını telafi etmek ve küresel gıda güvenliğini sağlamak için sorgum gibi kuraklığa dayanıklı bitkilerin araştırılması ve kullanılması çok önemlidir. Bu bağlamda, 2022 ve 2023 yıllarında Türkiye'de Doğu Akdeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsü'nde iki yıllık bir deneme gerçekleştirilmiştir. Tam sulama (100% tarla kapasitesi) ve kısıntılı sulama (50% tarla kapasitesi) koşullarında toplam 125 dane sorgum hattı ve 6 ticari hibrit incelenmiştir. Deneme, augmented desenine göre düzenlenmiştir. Sonuçlar, bitki boyu, salkım başına tane sayısı, SPAD, stomatal iletkenliği, kanopi sıcaklığı ve NDVI gibi morfo-fizyolojik ve verim özelliklerinde önemli ölçüde varyasyon olduğunu göstermiştir. Bitki başına kardeş sayısı, bitki başına salkım sayısı, salkım uzunluğu, tane verimi ve biyolojik verim gibi özellikler her iki yıl boyunca hem kısıntılı hem de tam sulama koşullarında benzer bulunması kısıntılı sulamanın bu özellikleri önemli ölçüde etkilemediğini göstermektedir. Hem tam, hem de kısıntılı sulama koşullarında, salkımda tane sayısı her iki yıl boyunca tane verimi ile pozitif bir korelasyon göstermiştir. Benzer şekilde, SPAD (klorofil içeriği) yeşil kalma süresi ile pozitif bir korelasyon göstermiştir. Ayrıca, 37 hat (ANZ_2, ANZ_10, ANZ_15, ANZ_17, ANZ_34, ANZ_39, ANZ_51, ANZ_58, ANZ_62, ANZ_84, ANZ_91, ANZ_105, ANZ_109, ANZ_112, ANZ_115, ANZ_123, ANZ_136, ANZ_156, ANZ_171, ANZ_180, ANZ_183, ANZ_191, ANZ_194, ANZ_195, ANZ_198, ANZ_199, ANZ_215, ANZ_218, ANZ_220, ANZ_225, ANZ_246, ANZ_343, ANZ_347, ANZ_351, ANZ_372, ANZ_418, ANZ_424), özellikle tane verimi açısından her iki yıl boyunca kısıntılı sulama koşullarında tam sulamaya göre üstün performans sergilemiştir. Küme analizi, bu tanımlanan hatların çoğunun birlikte kümelendiğini ortaya koyarak, iki yıllık dönem boyunca kısıntılı sulama koşullarında yüksek tane verim potansiyeline sahip olduklarını doğrulamıştır. Bu hatlar, kuraklığa tolerans açısından önemli bir potansiyele sahiptir ve bu nedenle kuraklığa dayanıklı sorgum çeşitlerinin geliştirilmesine odaklanan ıslah programlarına dahil edilmek için birincil adaylardır. Bu denemede elde edilen sonuçlar, farklı sulama uygulamalarında sorgum genotiplerindeki değişimleri ve uyum yeteneklerini göstermekte ve gelecekteki ıslah ve yetiştirme stratejileri için değerli bilgiler sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
Drought is one of the most devastating environmental stresses that significantly affect global agricultural production. Exploring and utilizing drought-resistant crops such as sorghum is crucial to compensate for yield losses caused by drought and ensure global food security. In this regard, a two-year experiment was conducted at the Mediterranean Agricultural Research Institute, Turkey, during 2022 and 2023. A total of 125 grain sorghum accessions, along with 6 commercial hybrids, were studied under full irrigation (100% field capacity) and deficit irrigation (50% field capacity). The experiment was laid out according to an augmented design. The results showed considerable variation in morpho-physiological and yield traits, such as plant height, grains per panicle, SPAD, stomatal conductance, canopy temperature, and NDVI. Traits such as tillers per plant, panicles per plant, panicle length, grain yield, and biological yield were similar under both deficit and full irrigation across both years, indicating that deficit irrigation does not significantly affect these traits. Under both full and deficit irrigation, grains per panicle showed a positive correlation with grain yield across both years. Similarly, SPAD (chlorophyll content) showed a positive correlation with stay green. Furthermore, 37 accessions (identified as ANZ_2, ANZ_10, ANZ_15, ANZ_17, ANZ_34, ANZ_39, ANZ_51, ANZ_58, ANZ_62, ANZ_84, ANZ_91, ANZ_105, ANZ_109, ANZ_112, ANZ_115, ANZ_123, ANZ_136, ANZ_156, ANZ_171, ANZ_180, ANZ_183, ANZ_191, ANZ_194, ANZ_195, ANZ_198, ANZ_199, ANZ_215, ANZ_218, ANZ_220, ANZ_225, ANZ_246, ANZ_343, ANZ_347 ANZ_351, ANZ_372, ANZ_418, ANZ_424) exhibited superior performance under deficit irrigation compared to full irrigation across both years, particularly in terms of grain yield. Cluster analysis revealed that most of these identified accessions clustered together, thereby confirming their consistently enhanced grain yield under deficit irrigation conditions over the two-year period. These accessions exhibit significant potential for drought tolerance and are thus prime candidates for incorporation into breeding programs focused on developing drought-resistant sorghum varieties. This experiment highlights the variability and adaptability of sorghum accessions to different irrigation treatments, offering valuable insights for future breeding and cultivation strategies.
Benzer Tezler
- İki katlı pamuk ipliklerinden dokunan kumaşlarda örgüye bağlı olarak maksimum atkı sıklığının değişimi üzerinde bir araştırma
Başlık çevirisi yok
MELTEM ASLI NARTER
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Tekstil ve Tekstil MühendisliğiEge ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜNGÖR BAŞER
- Bromtimol mavisi, bromkresol moru ve klorfenol kırmızısı indikatörleri katılmış özel besiyerlerinin sütlerde antibiyotik belirtilmesine uygunluğu üzerine araştırmalar
Başlık çevirisi yok
ESENGÜL TUNCER
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Gıda MühendisliğiEge ÜniversitesiSüt Teknolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN YAYGIN
- Bir pamuk iplikhanesinde fiili çalışma metodlarının incelenmesi ve mevcut işlemlerin standart sürelerinin saptanması
Başlık çevirisi yok
MÜRŞİDE KESEROĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
İşletmeEge ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA NAZMİ ERCAN
- Barajların hacim-verim ilişkisi üzerine bir araştırma
Başlık çevirisi yok
MEHMET KILIÇARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
İnşaat MühendisliğiÇukurova Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TEFARUK HAKTANIR