Ekspresyonist sanat anlayışında bir dışavurum aracı olarak ifade ve soyutlama eğilimleri
Expression and abstraction tendencies as tools of expression in the concept of expssionist art
- Tez No: 923426
- Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA HAYKIR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Güzel Sanatlar, Fine Arts
- Anahtar Kelimeler: Deformasyon, Dışavurum, Soyutlama, Stilizasyon, Deformation, Abstraction, Stylization
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Trakya Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Resim Ana Sanat Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada sanatın tarihsel gelişim süreci içerisinde soyutlama eğilimleri ve soyut sanat anlayışının ortaya çıkışı incelenmiştir. Sanatta sürekli değişen gerçeklik algısının, resmin plastiğine yansıması, soyutlama yönelimlerinin temelindeki ruhsal gereksinimler araştırılmıştır. Modern sanatın başlangıcını oluşturan soyutlama eğilimlerinin, geleneksel sanata tepkisi; birey algısı, toplumsal ve bilimsel gelişmelerle bağlantılı olarak incelenmiştir. Toplumsal dönüşümlerin temelindeki dinamiği oluşturan bilim ve felsefi gelişmelerin sanat üzerindeki etkileri, sanatın beslenme bağı olduğu düşünülmüştür. Sanatın bundan sonra serüveni, sosyo-psikolojik bir varlık olarak insanın, bireysel iradesiyle taklit sanatın aksine soyutlama gereksinimiyle açtığı evrende ilerleyecektir. Bu araştırmada soyutlama ve soyut sanatın somut tahlilleri yapılarak soyuta somut bir temel oluşturulmuştur. Artık çağımız sanatı birey ve bireysel algı yolunda ilerleyeceği için dışsal gerçekliğin taklidinden yüz çevirerek dışsal etkilenmelerin oluşturduğu içsel gerçekliğe yönelmiştir. Bu bağlamda birinci bölümde soyutlamaya yönelimleriyle ilgili bir terminoloji oluşturulmuştur. Ekpresyonizmin (Dışavurumculuk) ortaya çıkmasına neden olan olan koşullar araştırılarak ortaya konmuş ve yine bu bölümde Ekspresyonizmin yarattığı biçim anlayışı incelenerek çağı etkileyen felsefi yaklaşımlar içerisinde akıma etki eden filozoflar ve düşünceleri araştırılmıştır. İkinci bölümde soyutlama gereksinimin nasıl ortaya çıktığı, soyut düşüncenin sanat tarihi içerisinde ki tarihsel kökleri ortaya konularak, Ekspresyonist olarak bilinen ve bu akımın oluşumuna katkısı olan sanatçılar ve yapıtları incelenerek, akımın biçim anlayışı araştırılmıştır. Akımın ortaya çıkışına etki eden sosyal ve kültürel olaylar üçüncü bölümde ele alınmıştır. Son olarak kendi yapıtlarımın akımla ilişkisi, soyutlama eğilimlerinin resim çalışmalarım üzerindeki etkisi yapıt analizleri yapılarak incelenmiştir. Öyle görünüyor ki, dışavurum eylemi sanat akımı ile sınırlı olmaktan çıkıp bir sanatsal üretim eylemine dönüşmüştür. Yaşadığımız çağda fizik ve psikolojinin ortaya koyduğu verilerden yararlanan sanatçı görüntülerin ardındaki evreni çoktan sezmiş, elde ettiği yeni verilerle, dünyasını yeniden inşa sürecine girmiştir. Temelinde atom altı parçacıklarının ve kuantum fiziğinin, yapay zekanın, lokal savaşların olduğu, bu inşa sürecinde psikoloji ve psikiyatri alanlarındaki verilerle birey bambaşka bir algı evreninde yaşamaktadır. Bu farklılıklar sanatçının bireysel algısında yeni sezgisel dağarcıkların doğmasına neden olacaktır.
Özet (Çeviri)
This study examines the tendencies of abstraction and the emergence of abstract art within the historical development of art. It explores how the continuously evolving perception of reality in art is reflected in the plasticity of painting, and investigates the psychological needs underlying abstraction. The study also analyzes the response of abstract tendencies, which mark the beginning of modern art, to traditional art, as well as their connections to individual perception, societal changes, and scientific advancements. The impact of scientific and philosophical developments, which constitute the driving forces behind societal transformations, on art is explored with the view that these factors serve as the sustenance of artistic practice. The subsequent trajectory of art, as a socio-psychological entity, is positioned within the context of the human individual's need for abstraction, diverging from mimetic art, and advancing in the universe it creates through personal will. This study provides a concrete analysis of abstraction and abstract art, establishing a tangible foundation for the abstract. As contemporary art progresses along the path of individual perception, it has turned away from the imitation of external reality, focusing instead on the internal reality shaped by external influences. It appears that the act of expression has transcended being merely a movement within art, evolving into an artistic production process in its own right. In our present era, artists, drawing upon insights from physics and psychology, have already begun to sense the universe behind the images, entering a phase of reconstruction and reinterpretation. At its core, this construction process is shaped by subatomic particles, quantum physics, artificial intelligence, and localized conflicts, within which the individual exists in a radically different perceptual universe, informed by data from psychology and psychiatry. These differences will give rise to new intuitive frameworks in the artist's individual perception, fostering the development of novel perceptual faculties.
Benzer Tezler
- Soyut ekspresyonizm resimde soyut ekspresyonizm sanat anlayışı (1910-1965)
Başlık çevirisi yok
AYDIN DEMİRKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
Güzel SanatlarGazi ÜniversitesiResim Ana Sanat Dalı
YRD. DOÇ. DR. İHSAN ÇAKICI
- Yirminci yüzyıl Türk resminde kaligrafik eğilimler
Başlık çevirisi yok
ESİN YARAR
Doktora
Türkçe
1987
Güzel SanatlarHacettepe ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜNSEL RENDA
- Red Badge of Courage'da yapı ve tema
Başlık çevirisi yok
KAMİL AYDIN
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Amerikan Kültürü ve EdebiyatıAtatürk ÜniversitesiBatı Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. GÜNEŞ GÜNEL
- Refik Epikman yaşamı-sanatı-sanat eğitimciliği
Başlık çevirisi yok
FATMA TALİA YAĞIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
1990
Güzel SanatlarGazi ÜniversitesiEl Sanatları Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. GÖNÜL GÜLTEKİN