Geri Dön

Tip 1 diyabetli adolesanlarda sağlık sorumluluk duygusu ölçeğinin Türkçe geçerlik ve güvenirlik çalışması

Turkish validity and reliability study of the health sense of responsibility scale in adolescents with Type 1 diabetes

PDF İndir

  1. Tez No: 927100
  2. Yazar: İLAYDA AKKAYA
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ALEV KESER
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
  6. Anahtar Kelimeler: Adölesan, Sağlık Sorumluluk Duygusu Ölçeği, Tip 1 Diyabet, Adolescent, Health Sense of Responsibility Scale, Type 1 Diabetes
  7. Yıl: 2024
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ankara Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Tip 1 Diyabetli Adolesanlarda Sağlık Sorumluluk Duygusu Ölçeğinin Türkçe Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması Tip 1 diyabetli adolesanlarda sağlık sorumluluğu, kan glukoz regülasyonu ve hastalığın uzun dönem yönetimi açısından kritik bir faktördür. Bireylerin kendi sağlık durumlarını etkin bir şekilde yönetmeleri, komplikasyon gelişimini önlemek ve yaşam kalitesini artırmak için gereklidir. Bu araştırma, Sağlık Sorumluluk Duygusu Ölçeğinin (SSDÖ) Türkçe geçerlik ve güvenirliğini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Cebeci Hastanesi Çocuk Endokrin Polikliniği'nde düzenli takip edilen 10-19 yaş (14,62±2,65 yıl) aralığındaki 72 (%40,3 erkek, %59,7 kız) Tip 1 diyabetli adolesan ile yürütülmüştür. Katılımcıların sosyodemografik özellikleri ve diyabet ile ilgili bilgilerini içeren anket formu ve Sağlık Sorumluluk Duygusu Ölçeği yüzyüze görüşme tekniği ile alınmıştır. Ölçeğin yapı geçerliği için açıklayıcı faktör analizi (AFA) ve doğrulayıcı faktör analizi (DFA) uygulanmıştır. Açıklayıcı faktör analizi (AFA) ile 7 maddeli tek faktörlü yapı bulunmuştur. Tek faktörlü yapının doğruluğu ve modelin uyumu doğrulayıcı faktör analizi (DFA) ile test edilmiştir. Oluşturulan DFA modeli için uyum indeksleri incelenmiştir. Uyum indekslerinde χ2 /sd=2,43 , kök ortalama kare yaklaşım hatası (RMSEA)=0,142, standardize edilmiş kök ortalama kare artık (S-RMR)=0,087; karşılaştırmalı uyum endeksi(CFI)=0,99; uyum iyiliği indeksi (GFI)=0,96; normlanmış uyum endeksi (NFI)=0,90; göreli uyum endeksi(RFI)=0,86 olarak hesaplanmıştır. RMSEA indeksi hariç diğer uyum indeksleri kabul edilebilir değerlerde bulunmuştur (p<0,05). Testin güvenirliğinin ölçülmesinde kullanılan Cronbach Alfa katsayısı 0,74 olarak tespit edilmiştir. Bu değere göre SSDÖ oldukça güvenilirdir. Ölçekten alınan puanın yüksek olması, bireyin sağlık sorumluluk duygusunun yüksek olduğuna işaret etmektedir. Tip 1 diyabetli adolesanların sağlık sorumluluk duygusu puanı ortalama 3,86 (min=1, max=5) olarak saptanmıştır. Adölesanların sosyoekonomik durumu, ailedeki birey sayısı ve LDL-K düzeyi ile sağlık sorumluluk duygusu puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir (p<0,05). Sonuç olarak 7 maddelik tek faktörlü sağlık sorumluluk duygusu ölçeği, Tip 1 diyabetli adolesanların sağlık sorumluluk duygusunu ölçmek için kullanıma uygun bulunmuştur.

Özet (Çeviri)

Turkish Validity and Reliability Study of the Health Sense of Responsibility Scale in Adolescents with Type 1 Diabetes Health responsibility in adolescents with type 1 diabetes is a critical factor for blood glucose regulation and long-term management of the disease. Effective management of one's own health status is necessary to prevent the development of complications and improve quality of life. This study was conducted to determine the Turkish validity and reliability of the Sense of Health Responsibility Scale (SHRS). The study was conducted with 72 adolescents (40.3% boys, 59.7% girls) aged 10-19 years (14.62±2.65 years) with type 1 diabetes who were regularly followed up in the Pediatric Endocrine Outpatient Clinic of Ankara University Faculty of Medicine Cebeci Hospital. A questionnaire form including the participants' sociodemographic characteristics and information about diabetes and the Sense of Health Responsibility Scale were obtained by face-to-face interview technique. Exploratory factor analysis (EFA) and confirmatory factor analysis (CFA) were applied for the construct validity of the scale. Exploratory factor analysis (EFA) revealed a single-factor structure with 7 items. The accuracy of the single-factor structure and the fit of the model were tested with confirmatory factor analysis (CFA). Fit indices were examined for the CFA model. The fit indices were χ2 /sd=2.43, root mean square error of approximation (RMSEA)=0.142, standardized root mean square residual (S-RMR)=0.087, comparative fit index (CFI)=0.99, goodness of fit index (GFI)=0.96, normed fit index (NFI)=0.90, and relative fit index (RFI)=0.86. Except for the RMSEA index, the other fit indices were accepted (p<0,05). The Cronbach's alpha coefficient used to measure the reliability of the test was found to be 0.74. According to this value, the SDSS is quite reliable. A high score on the scale indicates that the individual has a high sense of health responsibility. The mean health responsibility score of adolescents with type 1 diabetes was 3.86 (min=1, max=5). Statistically significant relationships were found between the socioeconomic status, number of individuals in the family and LDL-C level of adolescents and their sense of health responsibility scores (p<0.05). In conclusion, the 7-item single-factor sense of health responsibility scale was found to be suitable for measuring the sense of health responsibility of adolescents with type 1 diabetes.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    164131

    Tip 1 diyabetli adolesanlarda sorun çözme becerisi

    Problem solving skill in adolescents with type 1 diabetes

    ÇAĞRI ÇÖVENER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2005

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıMarmara Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. HATİCE PEK

  2. Tez No

    196196

    Kuzey kıbrıs türk cumhuriyeti'nde tip 1 diyabetli adolesanlarda sorun çözme becerisi

    Problem solving skills in adolescent with type 1 diabetes in North Cyprus Republic of Turkey

    AYGÜL İNCEDAYI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2007

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıMarmara Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HATİCE PEK

  3. Tez No

    624144

    Tip 1 diyabetli adölesanların diyabet öz yönetimlerinin yaşam kalitelerine etkisinin incelenmesi

    Examination of self management effects to life quality for adolescents for type 1 diabetes

    DERYA YAVUZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıCelal Bayar Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. DİLEK ERGİN

  4. Tez No

    502017

    Tip 1 diyabetli adolesanların sağlığı geliştirme modeline göre uygulanan hemşirelik girişimlerinin hasta bakım sonuçlarına etkisi

    Effects of nursing care given to adolescents with type 1 diabetes in accordance with the health promotion model on the outcomesof patient care

    KÜBRA PINAR GÜRKAN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    HemşirelikDokuz Eylül Üniversitesi

    Hemşirelik Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ZÜHAL BAHAR

    PROF. DR. ECE BÖBER

  5. Tez No

    954259

    Diyabet tanısıyla izlenen adölesanların yaşamı anlamlandırma algıları ve sağlıklı yaşam biçimi davranışları arasındaki ilişki

    The relationship between perceptions of meaning in life and healthy lifestyle behaviors of adolescents with diabetes

    MERVE KARDEŞLER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    HemşirelikGazi Üniversitesi

    Hemşirelik Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ÇİĞDEM SARI ÖZTÜRK

Geri Dön