Fasulye saf hatlarının yüksek kireçli topraklarda tane verimi ve bazı tarımsal özelliklerinin belirlenmesi
Determination of grain yield and some agricultural characteristics of bean pure lines in high calcareous soils
- Tez No: 934900
- Danışmanlar: PROF. DR. ERCAN CEYHAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Fasulye, Tarımsal özellikler, Verim, Bean, Agricultural properties, Yield
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kuru fasulye (Phaseolus vulgaris L.) dünyada ve Türkiye'de önemli bir baklagil olup, yüksek protein içeriği ve besin değeri nedeniyle geniş çapta yetiştirilmektedir. Bu çalışma, F6 jenerasyonundaki 9 kuru fasulye saf hattının (PV24AGN, PV24AK, PV24AÖ, PV24GK, PV24GNK, PV24KG, PV24KA, PV24ÖG ve PV24ÖPV042) tarımsal performanslarını değerlendirmek ve yüksek verimli, kaliteli ve adaptasyon yeteneği yüksek genotipleri belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Araştırma, 2024 yılında Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Prof. Dr. Abdülkadir Akçin Araştırma ve Uygulama İstasyonu'nda yürütülmüş olup, deneme tesadüf blokları deneme desenine göre üç tekrarlamalı olarak planlanmıştır. Deneme parselleri 7.5 m² olarak düzenlenmiş ve ekim işlemi elle gerçekleştirilmiştir. Araştırmada genotipler arasında istatistiksel olarak önemli farklılıklar (p<0.01) belirlenmiştir. En yüksek bitki boyu PV24GK (76.43 cm), en düşük Alberto (54.29 cm) olarak tespit edilmiştir. Dal sayısı açısından en yüksek PV24ÖG (4.91 adet), en düşük Alberto (3.24 adet) bulunmuştur. En fazla bakla sayısı PV24AGN (26.13 adet), en az Alberto (17.48 adet) olarak belirlenmiştir. Baklada en fazla tane PV24GNK (6.71 adet), en az PV24KA (5.12 adet) içermektedir. Bitkide tane sayısı açısından PV24AÖ (156.34 adet) en yüksek, Alberto (104.12 adet) en düşük değere sahiptir. Yüz tane ağırlığı en yüksek PV24BG (44.27 g), en düşük PV24GK (38.02 g) olarak tespit edilmiştir. Biyolojik verim açısından en yüksek PV24AGN (502.47 kg/da), en düşük Alberto (378.31 kg/da) olarak belirlenmiştir. Tane verimi açısından en yüksek PV24BG (365.42 kg/da), en düşük Alberto (254.78 kg/da) olarak hesaplanmıştır. Protein oranı en yüksek PV24ÖPV042 (%27.14), en düşük PV24KA (%24.18) olarak belirlenirken, protein verimi en yüksek PV24AÖ (92.64 kg/da), en düşük Alberto (61.43 kg/da) olarak tespit edilmiştir. Araştırma sonuçları, PV24AÖ, PV24BG, PV24AGN ve PV24ÖPV042 gibi yüksek verimli ve kaliteli genotiplerin ıslah çalışmalarında değerlendirilmesi gerektiğini göstermektedir. Bu hatların farklı ekolojik koşullarda çok lokasyonlu tarla denemeleri ile test edilerek adaptasyon yeteneklerinin belirlenmesi, ticari üretime kazandırılmaları açısından önemlidir.
Özet (Çeviri)
Dry bean (Phaseolus vulgaris L.) is an essential legume globally and in Turkey due to its high protein content and nutritional value, making it widely cultivated. This study aimed to evaluate the agricultural performance of nine pure dry bean lines (PV24AGN, PV24AK, PV24AÖ, PV24GK, PV24GNK, PV24KG, PV24KA, PV24ÖG, and PV24ÖPV042) in the F6 generation and to identify high-yielding, high-quality, and well-adapted genotypes for future breeding programs. The research was conducted in 2024 at the Selçuk University Faculty of Agriculture, Prof. Dr. Abdülkadir Akçin Research and Application Station, using a randomized complete block design with three replications. The experimental plots were 7.5 m², and sowing was performed manually. Statistical analyses revealed significant differences (p<0.01) among the genotypes. The highest plant height was observed in PV24GK (76.43 cm), while the lowest was in Alberto (54.29 cm). The highest number of branches per plant was recorded in PV24ÖG (4.91), whereas Alberto had the lowest (3.24). The highest pod number per plant was in PV24AGN (26.13), while the lowest was Alberto (17.48). The highest seed number per pod was detected in PV24GNK (6.71), while PV24KA had the lowest (5.12). Regarding seed number per plant, PV24AÖ (156.34) had the highest count, while Alberto (104.12) had the lowest. The highest 100-seed weight was PV24BG (44.27 g), whereas the lowest was PV24GK (38.02 g). Regarding biological yield, PV24AGN (502.47 kg da-1) was the highest, while Alberto (378.31 kg da-1) was the lowest. The highest seed yield was PV24BG (365.42 kg da-1), while the lowest was Alberto (254.78 kg da-1). The highest protein content was found in PV24ÖPV042 (27.14%), while the lowest was PV24KA (24.18%). Regarding protein yield, PV24AÖ (92.64 kg da-1) had the highest value, while Alberto (61.43 kg da-1) had the lowest. The results indicate that PV24AÖ, PV24BG, PV24AGN, and PV24ÖPV042 are promising genotypes in terms of yield and quality, making them valuable candidates for breeding programs. These lines should be further tested through multi-location field trials under different ecological conditions to assess their adaptation potential, which is crucial for their commercial production and large-scale cultivation.
Benzer Tezler
- İspir kuru fasulye (Phaseolus vulgaris L.) populasyonunun karakterizasayonu ve seleksiyon yoluyla ıslahı
Characterization and selection of Ispir dry bean (Phaesolus vulgaris L.) population
BERAT BIYIKLI
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
ZiraatAtatürk ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERDAL ELKOCA
- Kuru fasulyede (Phaseolus vulgaris L.) kimyasal gübre ve farklı organik gübrelerin bazı tarımsal özellikler üzerine etkilerinin belirlenmesi
Determination of chemical fertilizer and various organic fertilizers on some agricultural characteristics of dry bean (Phaseolus vulgaris L.)
YAŞAR KAHRAMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
ZiraatSelçuk ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERCAN CEYHAN
- Bazı yerel fasulye populasyonlarının özelliklerinin belirlenmesi ve seleksiyonu
Characterization and selection of some bean landrace
HANIMŞAH TUNALI
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
ZiraatÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEVLÜT AKÇURA
- Yerel taze fasulye genotiplerinin karakterizasyonu ve ısıtmasız sera şartlarında performanslarının araştırılması
The characterization of local green bean genotypes and the investigation of performance in heatless greenhouse conditions
TUĞÇE YAYLA
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
ZiraatAkdeniz ÜniversitesiTarımsal Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FAİK KANTAR
- Bazı tohum uygulamalarının fasulye hale yanıklığı hastalığına (Pseudomonas savastanoi pv. phaseolicola) karşı etkilerinin belirlenmesi
Determination of effects of some seed treatments against bean halo blight disease (Pseudomonas savastanoi pv. phaseolicola)
DUYGU KÖMÜRCÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
ZiraatSelçuk ÜniversitesiBitki Koruma Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KUBİLAY KURTULUŞ BAŞTAŞ