Algılanan ebeveyn tutumları ile psikolojik sağlamlık arasındaki ilişkide ikincil travmatik stresin aracılık rolü
The mediating role of secondary traumatic stress in the relationship between perceived parental attitudes and psychological resilience
- Tez No: 934987
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA GÜRSOY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Algılanan ebeveyn tutumları, psikolojik sağlamlık, ikincil travmatik stres, Perceived parental attitudes, psychological resilience, secondary traumatic stress
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Arel Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET ALGILANAN EBEVEYN TUTUMLARI İLE PSİKOLOJİK SAĞLAMLIK ARASINDAKİ İLİŞKİDE İKİNCİL TRAVMATİK STRESİN ARACILIK ROLÜ Yüksek Lisans Tezi BEYZA NUR DUMAN İSTANBUL AREL ÜNİVERSİTESİ LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ Klinik Psikoloji (DANIŞMAN: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA GÜRSOY) İSTANBUL, 2025 Bu araştırmada, algılanan ebeveyn tutumları ile psikolojik sağlamlık arasındaki ilişkide, ikincil travmatik stresin aracılık rolü incelenmiştir. Psikolojik sağlamlık, bireylerin stresli ve zorlayıcı yaşam olayları karşısında uyum sağlama, bu süreçlerden toparlanarak işlevselliklerini sürdürebilme becerisi olarak tanımlanır. Ebeveyn tutumları ise anne ve babaların çocuklarına yönelik geliştirdikleri davranış biçimlerinin, birey tarafından algılanma şeklini ifade eder. İkincil travmatik stres, bir kişinin doğrudan travmatik bir deneyim yaşamasa bile, dolaylı maruz kaldığı olaylar sonucunda gösterdiği stres tepkileri olarak açıklanabilir. Çalışma, 18-65 yaş aralığında, İstanbul'da yaşayan 252 katılımcıdan elde edilen verilerle gerçekleştirilmiştir. Katılımcıların 83'ü erkek, 169'u kadındır. Araştırmada kullanılan veri toplama araçları; Algılanan Ebeveyn Tutumları Çocuk Formu, Kısa Psikolojik Sağlamlık Ölçeği ve İkincil Travmatik Stres Ölçeği olmuştur. Değişkenler arasındaki ilişkiler korelasyon analizi ile, aracılık etkisi ise yapısal eşitlik modellemesiyle değerlendirilmiştir. Sonuçlar, olumlu anne-baba tutumlarının ikincil travmatik stresle negatif yönde, psikolojik sağlamlıkla ise pozitif yönde anlamlı bir ilişkiye sahip olduğunu göstermiştir. Ayrıca, ikincil travmatik stresin, algılanan ebeveyn tutumları ile psikolojik sağlamlık arasındaki ilişkide aracılık rolü üstlendiği belirlenmiştir. Bununla birlikte, literatürde olumsuz olarak değerlendirilen bir ebeveyn tutumu alt boyutunun bu çalışmada olumlu bir sonuçla ilişkilendirilmesi, dikkat çeken bir bulgu olmuştur. Araştırmadan elde edilen sonuçlar, literatür çerçevesinde tartışılmış ve değerlendirilmiştir.
Özet (Çeviri)
ABSTRACT THE MEDIATING ROLE OF SECONDARY TRAUMATIC STRESS IN THE RELATIONSHIP BETWEEN PERCEIVED PARENTING ATTITUDES AND PSYCHOLOGICAL RESILIENCE MASTER'S THESIS BEYZA NUR DUMAN GRADUATE SCHOOL, ISTANBUL AREL UNIVERSITY Clınıcal Psychology (SUPERVISOR: ASSIST. PROF. DR. MUSTAFA GÜRSOY) İSTANBUL, 2025 This study investigated the mediating role of secondary traumatic stress in the relationship between perceived parental attitudes and psychological resilience. Psychological resilience is defined as individuals' ability to adapt to stressful and challenging life events, recover, and maintain functionality. Parental attitudes refer to parents' behavioral patterns toward their children as perceived by the individual. Secondary traumatic stress describes stress responses in individuals indirectly exposed to traumatic events rather than experiencing them firsthand. The study was conducted with 252 participants aged 18–65 living in Istanbul, including 83 men and 169 women. Data were collected using the Perceived Parental Attitudes Scale – Child Form, the Brief Resilience Scale, and the Secondary Traumatic Stress Scale. Correlation analysis was used to examine relationships between variables, and structural equation modeling was applied to assess the mediating effect. The results showed that positively perceived parental attitudes were negatively associated with secondary traumatic stress and positively associated with psychological resilience. Secondary traumatic stress mediated this relationship. Notably, one typically negative parental attitude sub-dimension was linked to a positive outcome. These findings were evaluated within the existing literature.
Benzer Tezler
- Ergenlerde algılanan ebeveynlik tutumu, psikolojik sağlamlık ve yaşam doyumu arasındaki ilişkide bilişsel esneklik ve umut düzeyinin aracı rolü
Relationship between perceived parenting attitudes, resilience, and life satisfaction in adolescents: The mediating role of cognitive flexibility and hope level
BÜŞRA ÇELİKKAYA
- Ergenlerin öz-şefkat ve psikolojik sağlamlık düzeylerine algılanan helikopter ebeveyn tutumunun etkisinin incelenmesi
Examining the effect of perceived helicopter parent attitude on adolescents' self-compassion and psychological resilience
SEVDA DOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Kto Karatay ÜniversitesiAile Danışmanlığı Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
Yükleniyor...
- Ebeveyn tutumları ve sosyal medyada partneri gözetleme davranışı arasındaki ilişkide romantik ilişki odaklı obsesif kompulsif belirtilerin aracı rolü
The mediator role of romantic relationship-focused obsessive compulsive symptoms in the relationship between parental attitudes and partner surveillance behavior on social media
BÜŞRA AYDIN
- Boşanmış bireylerin depresyon, kaygı, stres, algılanan ebeveyn tutumları ile psikolojik sağlamlıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between depression, anxiety, stress, perceived parental attitudes and psychological resilience of divorce individuals
AYNUR ÇAKIR
- Yetişkinlerde algılanan ebeveyn tutumu ve sosyal anksiyete arasındaki ilişkide psikolojik dayanıklılığın aracı rolü
The mediating role of psychological resilience in the relationship between perceived parenting style and social anxiety in adults
ERENCAN ORAL