Sosyal bilgiler dersinde çizgi romanlarla değerler eğitimi: Yardımseverlik değeri üzerine karma bir araştırma
Values education through comics in social studies course: A mixed-methods study on the value of benevolence
- Tez No: 936623
- Danışmanlar: PROF. DR. AHMET KÖÇ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Değerler eğitimi, Yardımseverlik, Values education, Benevolence
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Akdeniz Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Toplumsal alanda yaşanan olumsuzlukların arttığı günümüz dünyasında değerlerin önemi ve değerleri içselleştirmiş bireylere duyulan ihtiyaç artmıştır. Bu ihtiyacı karşılamada eğitim kurumlarına büyük bir görev düşmektedir. Nitekim eğitim kurumlarının temel amacının ahlaklı, karakter sahibi ve değerlerine bağlı bireyler yetiştirmek olduğu pek çok çalışmada ifade edilmiştir. Sosyal bilgiler dersi de ortaokul düzeyinde değerler eğitimi açısından önemli bir yere sahiptir. Bu tez çalışması, 6. sınıf sosyal bilgiler dersinin değerler eğitimi boyutuna uygun biçimde hazırlanmış özgün ve eğitici çizgi romanları okumanın ve dijital çizgi roman hazırlamanın ortaokul öğrencilerinin yardımseverlik eğilimleri, yardımseverliğe yönelik bakışları ve bilişsel yapıları ile akademik başarıları üzerindeki etkisini belirlemek amacıyla hazırlanmıştır. Soyut kavramlar olan değerlerin, resim ve yazının uyumlu şekilde bir araya geldiği çizgi romanlar aracılığıyla aktarılması değerler eğitimi sürecini daha verimli hale getirme potansiyeline sahiptir. Araştırmada gelişmiş karma yöntem desenlerinden iç içe karma desen kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu, iki deney ve bir kontrol grubu olmak üzere üç farklı sınıfta öğrenim gören 6. sınıf düzeyinde toplam 71 öğrenciden oluşmaktadır. Nicel verilerin toplanmasında araştırmacı tarafından geliştirilen Yardımseverlik Eğilim Ölçeği, Kelime İlişkilendirme Testi ve Akademik Başarı Testi kullanılmıştır. Nitel veriler ise yardımseverlik değerine yönelik görüşme formu, uygulama sürecine yönelik görüşme formu, yansıtıcı öğrenci günlükleri ve gözlem verileri aracılığıyla elde edilmiştir. Araştırmanın uygulama süreci her grup için haftada üç ders saati olmak üzere beş haftada tamamlanmıştır. Bu süreçte bir deney grubunda yardımseverlik değerine ilişkin öğrenciler tarafından dijital çizgi roman hazırlanmış, diğer deney grubunda ise yardımseverlik değeriyle ilgili araştırmacı tarafından hazırlanan eğitici çizgi romanlar kullanılmıştır. Kontrol grubunda ise mevcut programa göre hareket edilmiştir. Araştırma sonuçları dijital çizgi roman hazırlamanın ya da hazır çizgi roman okumanın yardımseverlik değeri üzerinde benzer etkiye sahip olduğunu buna karşın bu iki farklı uygulamanın mevcut programın uygulanmasına göre öğrencilerin yardımseverlik eğilimlerini artırmada ve yardımseverliğe yönelik bakışı geliştirmede daha başarılı olduğunu göstermiştir. Benzer şekilde iki farklı uygulamanın öğrencilerin bilişsel yapıları üzerinde de olumlu etkiye sahip olduğu anlaşılmıştır. Uygulama sürecine ilişkin yapılan görüşmeler ve gözlem verileri iki farklı uygulama sürecinin de öğrenciler tarafından beğenildiğini göstermiştir. Dijital çizgi roman hazırlamanın ve eğitici çizgi roman okumanın öğrenciler tarafından ilgi çekici, eğlendirici, heyecan verici ve eğitici olarak nitelendirildiği görülmüştür. Son olarak her iki deney grubunda yer alan öğrenciler bu sürecin kendilerine birçok açıdan katkı sağladığını ifade ederken dijital çizgi roman hazırlayan deney grubu öğrencilerinin özellikle beceri gelişimi açısından eğitici çizgi roman okuyan deney grubuna göre daha fazla kazanım elde ettiği anlaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
In today's world, where negative social phenomena are on the rise, the importance of values and the growing need for individuals who have internalized these values have become more evident. Educational institutions play a crucial role in addressing this need. Indeed, many studies emphasize that the primary objective of educational institutions is to cultivate moral, characterful individuals committed to their values. In this context, the social studies course has an important place in values education at the middle school level. This thesis aims to examine the effects of reading original and educational comic books, prepared to align with the values education dimension of the 6th-grade social studies course, and creating digital comic books on the middle school students' benevolence tendencies, their views on benevolence, cognitive structures, and academic achievements. The presentation of abstract concepts such as values through comics, where images and text are harmoniously integrated, has the potential to enhance the effectiveness of the values education process. The study employed an embedded mixed-methods design, a type of advanced mixed-methods design. The research group consisted of 71 sixth-grade students from three different classes: two experimental groups and one control group. Quantitative data were collected using the Benevolence Tendency Scale, the Word Association Test, and the Academic Achievement Test, all developed by the researcher. Qualitative data were obtained through an interview form on the value of benevolence, an interview form regarding the implementation process, reflective student journals, and observation data. The implementation phase of the study was completed over five weeks, with three class hours per week for each group. During this process, one experimental group created digital comics related to the value of benevolence, while the other experimental group read educational comics prepared by the researcher on the same value. The control group followed the existing curriculum. The findings revealed that both creating digital comics and reading ready-made comics had similar impacts on the value of benevolence. However, these two distinct practices were more effective than the implementation of the existing curriculum in enhancing students' tendencies and perspectives toward benevolence. Similarly, both practices had a positive impact on students' cognitive structures. Interviews and observation data from the implementation process showed that both experimental implementations were appreciated by students. Students described the processes of creating digital comics and reading educational comics as engaging, entertaining, exciting, and instructive. Finally, students in both experimental groups expressed that the process provided them with significant benefits in various aspects. It was also found that students in the digital comics creation group gained more, particularly in terms of skill development, compared to those in the educational comics reading group.
Benzer Tezler
- Sosyal bilgiler dersinde karakter ve değer eğitiminin çizgi romanla öğretimi
Teaching character and value education in social studies lessons with comic books
GAMZE AKKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimEskişehir Osmangazi ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ LEYLA DÖNMEZ BAYRAKCI
- Bir ilaç fabrikasında personel gereksinmesinin belirmesi seçilmesi ve elde tutulmasına yönelik bir uygulama çalışması
Başlık çevirisi yok
EMİNE BOZBAĞ
Yüksek Lisans
Türkçe
1989
İşletmeİstanbul ÜniversitesiÇalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TUĞRAY KAYNAK
- Halvetiyyenin Şa'baniyye kolu ve Şa'ban-ı Veli
Başlık çevirisi yok
L. NİHAL YAZAR
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Türk Dili ve EdebiyatıGazi ÜniversitesiYRD. DOÇ. DR. ABDÜLKERİM ABDÜLKADİROĞLU
- Polatlı Kerç ve Çongar Tatar ağızları
Başlık çevirisi yok
ZÜHAL YÜKSEL
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Türk Dili ve EdebiyatıGazi ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. AHMET BİCAN ERCİLASUN