Geri Dön

Ebeveynlerin finansal davranışlarının kaynak paylama modeline göre incelenmesi

Examination of parents' financial behaviors according to resource dilution model

PDF İndir

  1. Tez No: 939326
  2. Yazar: ELİF AYDIN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ZEYNEP ÇOPUR
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Aile Planlaması, Family Planning
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Aile ve Tüketici Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu tez çalışması, ebeveynlerin finansal davranışlarını Kaynak Paylama Modeli çerçevesinde inceleyerek, aile içi kaynak tahsis süreçlerinin çocukların eğitimi üzerindeki etkilerini analiz etmeyi amaçlamaktadır. Çalışmada, ebeveynlerin gelir düzeyleri, finansal planlama eğilimleri, eğitim harcamalarına yaklaşımları ve çocuk sayısının bu süreçlere etkisi değerlendirilmiştir. Ekonomik ve sosyolojik yaklaşımlar temel alınarak oluşturulan kuramsal çerçevede, aile içi karar alma mekanizmalarının işleyişi ele alınmıştır. Araştırmanın örneklemini, Ankara ilinde yer alan üç farklı ortaokulda öğrenim gören öğrencilerin ebeveynlerinden oluşan 206 kişi oluşturmuştur. Veriler yüz yüze anket yöntemiyle toplanmış; analizlerde Ki-kare testi, bağımsız örneklem t-testi kullanılmıştır. Araştırma bulguları, ebeveynlerin gelir düzeyi ve çocuk sayısı gibi demografik değişkenlerin eğitim yatırımları üzerinde belirleyici olduğunu göstermektedir. Gelir düzeyi arttıkça, özel okul tercihleri ve okul dışı aktivitelere yapılan harcamalar da artış göstermektedir. Buna karşın, çocuk sayısındaki artışın bireysel çocuk başına ayrılan eğitim bütçesini azalttığı ve aileleri daha dikkatli planlama yapmaya yönelttiği görülmüştür. Finansal planlama yapan ebeveynlerin eğitim harcamalarında daha sürdürülebilir stratejiler benimsedikleri, düşük gelirli ailelerin ise daha çok tasarruf odaklı yaklaşımlar sergiledikleri tespit edilmiştir. Eğitim harcamaları ile akademik başarı arasında pozitif ancak tek başına belirleyici olmayan bir ilişki gözlenmiştir. Eğitim için kredi kullanım oranı düşük olup, ebeveynlerin çoğunluğu bu harcamaları maaş ve birikim yoluyla karşılamaktadır. Araştırma bulgularına dayanarak, düşük ve orta gelirli aileler için devlet destekli burs sistemlerinin yaygınlaştırılması, eğitim materyali desteği sağlanması, özel okullar için gelir bazlı teşviklerin oluşturulması gibi öneriler geliştirilmiştir. Ayrıca, finansal okuryazarlığın artırılması, ebeveynlere yönelik danışmanlık hizmetlerinin yaygınlaştırılması ve çocuk sayısına göre eğitim harcamalarının daha dengeli dağıtılmasına yönelik politikaların geliştirilmesi gerektiği vurgulanmıştır. Sonuç olarak bu tez, ebeveynlerin finansal yönetim biçimlerinin çocuklarının eğitimine yönelik kararlarını nasıl etkilediğini çok yönlü olarak analiz etmekte ve bu alandaki politika geliştirme süreçlerine katkı sunmayı hedeflemektedir.

Özet (Çeviri)

This thesis aims to examine parents' financial behaviors within the framework of the Resource Dilution Model, analyzing how intra-household resource distribution processes affect children's education. The study evaluates how parental income levels, financial planning habits, approaches to educational expenditures, and the number of children influence financial decision-making processes. Within the theoretical framework based on economic and sociological approaches, the functioning of intra-family decision-making mechanisms is discussed. The sample of the research consists of 206 parents whose children are enrolled in three different middle schools located in Ankara. Data were collected through face-to-face surveys. The analysis employed Chisquare tests, independent samples t-tests. The findings reveal that demographic variables such as income level and number of children significantly affect educational investments. As income increases, there is a noticeable rise in the preference for private schooling and spending on extracurricular activities. On the other hand, an increase in the number of children reduces the amount of educational spending per child, forcing families to manage their budgets more carefully. Parents who engage in financial planning tend to adopt more sustainable educational investment strategies, while low-income families display more savings-oriented behavior. Although there is a positive relationship between educational spending and academic achievement, the former alone is not a definitive determinant of success. Most parents fund educational expenses through salaries and savings, with a low reliance on credit. Based on the findings, several policy recommendations are proposed: expanding state-supported scholarship systems for low- and middle-income families, providing free educational materials, introducing income-based incentives for private education, and strengthening financial literacy and advisory services. In addition, it is emphasized that educational expenditures should be distributed more equitably according to the number of children. In conclusion, this thesis offers a multifaceted analysis of how parents' financial management practices influence educational decisions for their children, aiming to contribute to policy development in this field.

Geri Dön