Ebeveynlerin aşı okuryazarlık düzeyi ile aşı tutumları arasındaki ilişki
The relationship between parents' vaccine literacy level and vaccination attitudes
- Tez No: 942205
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ NECLA KASIMOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Hemşirelik Esasları Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu araştırma ebeveynlerin aşı okuryazarlık düzeyi ile aşı tutumları arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapılmıştır. Materyal ve Metot: Bu araştırma tanımlayıcı ve ilişki arayıcı türde bir çalışma olarak yürütülmüştür. Araştırma Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi Mengücek Gazi Eğitim ve Araştırma Hastanesi çocuk polikliniklerine Ekim 2023- Ekim 2024 tarihleri arasında başvuran ve araştırmaya alınma kriterlerini taşıyan 403 ebeveyn ile yürütülmüştür. Veriler“Kişisel Bilgi Formu”,“Aşı Okuryazarlığı Ölçeği”ve“Aşı Tutum Ölçeği”kullanılarak toplanmıştır. Verilerde, ilişkisel çıkarımlarda Pearson Korelasyon Analizi uygulanmış, verilerin normallik varsayımına uygunlukları ise“Kurtosis”ve“Skewness”kat sayıları (±2) ile hesaplanmıştır. Bulgular: Araştırmaya katılan ebeveynlerin %55.3'ü 25-34 yaş aralığında, %60.5'i çocuğun annesi, %42.2'si lise mezunudur. Ebeveynlerin İşlevsel Sağlık Okuryazarlığı alt boyutundan 1.87±0.76, İletişimsel Sağlık Okuryazarlığı alt boyutundan 2.84±0.75 puan ve Eleştirel Sağlık Okuryazarlığı alt boyutundan 3.01±0.78 Aşı Tutum Ölçek toplamından 20.63±3.70 puan aldıkları belirlenmiştir. Ebeveynlerin Aşı Tutum ölçek puanı ile İşlevsel Sağlık Okuryazarlığı alt boyut puanı arasında pozitif yönlü ve düşük düzeyli, İletişimsel Sağlık Okuryazarlığı alt boyut puanı arasında negatif yönlü, düşük düzeyli ve istatistiksel olarak anlamlı, bir ilişki olduğu belirlenmiştir (p<0.05). Sonuç: Bu araştırmada, ebeveynlerin işlevsel sağlık okuryazarlık düzeyi azaldıkça, ebeveynlerin aşıya yönelik olumsuz tutumlarının da arttığı, iletişimsel sağlık okuryazarlık düzeyi arttıkça bireylerin aşıya yönelik olumsuz tutumlarının azaldığı belirlenmiştir. Bu sonuçlar doğrultusunda hemşireler; aşı okuryazarlığını artırma, aşıya karşı olumsuz tutumları azaltma ve bireylerin doğru bilgiye ulaşmalarını sağlama süreçlerinde, tüm basamaklardaki sağlık hizmetlerinde etkin bir rol üstlenmelidir.
Özet (Çeviri)
Objective:: This study aimed to determine the relationship between parents' vaccine literacy levels and their attitudes toward vaccination. Material and Method: This study was conducted as a descriptive and correlational research. This study was conducted with 403 parents who met the inclusion criteria and applied to the pediatric outpatient clinics of Erzincan Binali Yıldırım University Mengücek Gazi Training and Research Hospital between October 2023 and October 2024. Data were collected using the“Personal Information Form,”the“Vaccine Literacy Scale,”and the“Vaccine Attitudes Scale.”Pearson Correlation Analysis was applied to the data for relational inferences, and the normality assumptions of the data were calculated using the“Kurtosis”and“Skewness”coefficients (±2). Results: Among the parents who participated in the study, 55.3% were between the ages of 25-34, 60.5% were mothers of children, and 42.2% were high school graduates. It was determined that the parents scored 1.87±0.76 in the Functional Health Literacy sub-dimension, 2.84±0.75 in the Communicative Health Literacy sub-dimension and 3.01±0.78 in the Critical Health Literacy sub-dimension, and 20.63±3.70 in the total Vaccine Attitude Scale. It was determined that there was a positive, low-level and statistically significant relationship between the Vaccination Attitude Scale score of the parents and the Functional Health Literacy sub-dimension score, and a negative, low-level and statistically significant relationship between the Communicative Health Literacy sub-dimension score (p<0.05). Conclusion: In this study, it was determined that as the functional health literacy level decreased, the negative attitudes of the parents towards vaccination also increased, and as the communicative health literacy level increased, the negative attitudes of individuals towards vaccination decreased. In line with these results, nurses should assume an active role in health services at all levels in the processes of increasing vaccine literacy, reducing negative attitudes towards vaccination and ensuring that individuals have access to correct information.
Benzer Tezler
- Ebeveynlerin çocukluk dönemi aşıları hakkındaki aşı okuryazarlığı ile aşı kararsızlığı arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Examining the relationship between parents' vaccine literacy levels and vaccine hesitancy
MUHAMMED MUSTAFA BİNİCİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA ÇELİK
- Annelerin çocukluk çağı aşılarına karşı tutumlarının belirlenmesi ve sağlık okuryazarlık durumu ile ilişkisinin incelenmesi
Determination of mothers attitudes towards childhood vaccines and investigation of their relationship with health literacy status
ÜBEYDULLAH KORKMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıÜsküdar ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NURİYE PEKCAN
- Ebeveynlerin aşıya yönelik tutumları ile sağlık okuryazarlığı arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between parents' attitudes towards vaccination and health literacy
MAHMUT KAPLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Halk SağlığıAtatürk ÜniversitesiHalk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ESRA YILDIZ
- Ebeveynlerin aşı okuryazarlık düzeyi ve çocukluk aşılarına yönelik tutum ve davranışları
Parents' vaccine literacy level and attitudes and behaviors towards childhood vaccines
SÜMEYYE YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Halk Sağlığıİstanbul Kent ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NURCAN KOLAÇ
- Erciyes Üniversitesi çocuk sağlığı ve hastalıkları polikliniğine başvuran ebevenylerin çocukluk çağı aşıları hakkındaki tutumları ve çocukluk çağı aşıları okuryazarlığının değerlendirilmesi
Evaluation of parental attitudes toward childhood vaccines and childhood vaccine literacy among parents attending the pediatric outpatient clinic of Erciyes University
CANSU AKŞEHİRLİOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Aile HekimliğiErciyes ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ELİF DENİZ ŞAFAK