Yetişkinlerde mikrobiyota farkındalığı, Akdeniz diyetine uyum düzeyi ve mental sağlık ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between microbiota awareness, Mediterranean diet adherence level and mental health in adults
- Tez No: 944878
- Danışmanlar: DOÇ. DR. GÜLPERİ DEMİR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Akdeniz diyeti, Beslenme, Mental sağlık, Mikrobiyota, Probiyotik, Mediterranean Diet, Nutrition, Mental health, Microbiota, Probiotics
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, özel bir beslenme ve diyet danışmanlığına başvuran bireylerin mikrobiyota farkındalıkları, Akdeniz diyetine uyum düzeyleri, mental sağlık durumu ve antropometrik ölçümleri arasındaki ilişkiyi incelenmek amacıyla yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini beslenme ve diyet danışmanlığına başvuran, çalışma kriterlerine uyan ve çalışmaya katılmayı kabul eden 20-64 yaş aralığındaki 255 yetişkin birey oluşturmuştur. Araştırma verileri; tanımlayıcı bilgiler, beslenme alışkanlıkları, genel sağlık bilgilerini sorgulayan anket formu, antropometrik ölçümler (vücut ağırlığı, boy uzunluğu, bel ve kalça çevresi), Mikrobiyota Farkındalık Ölçeği, Akdeniz Diyeti Bağlılık Ölçeği ve Depresyon Anksiyete Stres Ölçeği Türkçe Kısa Formu (DASS-21) kullanılarak araştırmacı tarafından yüz yüze görüşme yöntemi ile toplanmıştır. Katılımcıların %78,04'ü probiyotik terimi bildiğini belirtirken %13,33'ü probiyotik takviyesi kullandığını %90,60'ı ise probiyotik besin tükettiğini belirtmiştir. Probiyotik besin tüketen katılımcıların anlamlı düzeyde kadınlardan oluştuğu tespit edilmiştir (p<0,05). Çalışmada, katılımcıların ortalama MFÖ puanı 70,31±11,27 olarak hesaplanmıştır. Cinsiyete göre yapılan karşılaştırmada kadınların MFÖ puanlarının erkeklere kıyasla anlamlı derecede yüksek olduğu belirlenmiştir (p<0,01). Öğrenim durumu değişkenine göre, ilköğretim mezunlarının MFÖ puanlarının lise ve lisans mezunlarına göre anlamlı düzeyde daha düşük olduğu belirlenmiştir (p<0,01). Katılımcıların antropometrik özellikleri ve MFÖ ortalama puanları değerlendirildiğinde normal bel çevresine sahip katılımcıların mikrobiyota farkındalık düzeyinin diğer gruplara kıyasla daha yüksek olduğu belirlenmiştir (p<0,05). Katılımcıların ortalama MEDAS puanı 6,15±1,99 olup %47,10'unun düşük düzeyde, %43,9'unun kabul edilebilir düzeyde, %9,00'unun yüksek düzeyde bağlılık gösterdiği belirlenmiştir. Katılımcıların mental sağlık durumları değerlendirildiğinde ortalama DASS puanları 24,14±17,92 olarak belirlenmiştir. Alt boyutlara bakıldığında stres ortalama puanı 9,86±6,58 anksiyete ortalama puanı 7,17±5,93 ve depresyon ortalama puanı 7,10±6,97 olarak hesaplanmıştır. Mikrobiyota farkındalık düzeyi ile Akdeniz diyetine uyum seviyesi arasındaki ilişki incelendiğinde mikrobiyota farkındalık düzeyi arttıkça Akdeniz diyetine olan uyum düzeyinin istatistiksel olarak anlamlı düzeyde arttığı tespit edilmiştir (p<0,01). Mikrobiyota farkındalık düzeyi ile depresyon, stres ve anksiyete arasında ise anlamlı bir ilişki tespit edilmemiştir (p>0,05). Sonuç olarak yetişkinlerde mikrobiyota farkındalığının arttıkça Akdeniz diyetine uyumu artırmıştır. Benzer çalışmaların daha büyük örneklemler üzerinde ve farklı değişkenlerle yapılmasının mikrobiyota, beslenme ve sağlık ilişkisinin daha geniş bakış açısıyla anlaşılması açısından önemlidir. Ayrıca toplumsal düzeyde mikrobiyota, beslenme ve sağlık ilişkisine yönelik eğitimlerin konuya ilişkin toplumsal farkındalığın artmasına katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to examine the relationship between microbiota awareness, adherence to the Mediterranean diet, mental health status, and anthropometric measurements among individuals who applied for private nutrition and diet counseling. The sample of the study consisted of 255 adult individuals aged between 20 and 64 years who applied for nutrition and diet counseling, met the inclusion criteria, and agreed to participate in the study. The research data were collected by the researcher through face-to-face interviews using a questionnaire that assessed descriptive information, dietary habits, general health status, anthropometric measurements (body weight, height, waist and hip circumference), the Microbiota Awareness Scale (MAS), the Mediterranean Diet Adherence Screener (MEDAS), and the Turkish short form of the Depression Anxiety Stress Scale (DASS-21). While 78.04% of participants reported being familiar with the term“probiotic,”13.33% stated that they used probiotic supplements, and 90.60% indicated that they consumed probiotic foods. It was found that a significantly higher proportion of probiotic food consumers were women (p<0.05). In the study, the mean MAS score of the participants was calculated as 70.31±11.27. Comparison by gender showed that women's MAS scores were significantly higher than men's (p<0.01). Analyses based on educational status revealed that participants with only a primary school education had significantly lower MAS scores compared to those with high school and university education (p<0.01).When evaluating participants' anthropometric characteristics and MAS scores, those with a normal waist circumference were found to have significantly higher microbiota awareness levels than other groups (p<0.05). The mean MEDAS score of the participants was 6.15±1.99 and it was determined that 47.10% showed low level of adherence, 43.9% showed acceptable level of adherence and 9.00% showed high level of adherence. Regarding mental health status, the mean total DASS score was 24.14±17.92. The mean scores for the sub-dimensions were as follows: stress 9.86±6.58, anxiety 7.17±5.93, and depression 7.10±6.97. When the relationship between microbiota awareness and adherence to the Mediterranean diet was examined, it was found that higher microbiota awareness was significantly associated with greater adherence to the Mediterranean diet (p<0.01). No significant relationship was found between microbiota awareness and levels of depression, stress, and anxiety (p>0.05). In conclusion, increased microbiota awareness increased adherence to the Mediterranean diet in adults. It is important to conduct similar studies on larger samples and with different variables in order to understand the relationship between microbiota, nutrition and health from a broader perspective. In addition, it is thought that trainings on the relationship between microbiota, nutrition and health at the social level will contribute to increasing social awareness on the subject.
Benzer Tezler
- Kişilik özelliklerinden kendine güven, kararlılık ve başarı dürtüsünün sportif performansa ve geliştirilmesine etkileri
Başlık çevirisi yok
OSMAN SATİ COŞKUNTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
1988
SporGazi ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ETHEM LEVENT
- Bireysel psikolojik danışmanın ve bazı özlük niteliklerin kürtaj öncesi durumluk kaygı düzeyine etkisi
Başlık çevirisi yok
JALE ELDELEKLİOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1988
PsikolojiHacettepe ÜniversitesiEğitimde Psikolojik Hizmetler Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. OYA G. ERSEREVER