Geri Dön

Pankreas duktal adenokarsinomlu olgularda ekstrapankreatik perinöral invazyonun saptanmasında bilgisayarlı tomografi ve radyomik bulgularının histopatolojik bulgular ile korelasyonu ve prognostik rolü

Assessment of extrapancreatic perineural invasion in pancreatic ductal adenocarcinoma: Correlation of ct and radiomic features with histopathology and prognostic implications

  1. Tez No: 945609
  2. Yazar: DUYGU DOĞA EKİZALİOĞLU
  3. Danışmanlar: DOÇ. EZGİ GÜLER
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Onkoloji, Radyoloji ve Nükleer Tıp, Oncology, Radiology and Nuclear Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ege Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Radyodiagnostik Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: 346

Özet

Giriş ve Amaç: Ekstrapankreatik perinöral invazyon (EPNİ), pankreas duktal adenokarsinomunda (PDAK) sık izlenen ve tümörün biyolojik agresifliğini yansıtan karakteristik bir yayılım paterni olup, sağkalımı olumsuz etkilemektedir. Çalışmamızda, PDAK'lı olgularda EPNİ'nin BT ve radyomik analiz ile non-invaziv saptanması, histopatolojik korelasyonu ve prognostik değeri araştırıldı. Gereç ve Yöntem: Retrospektif ve tek merkezli çalışmada, 2016-2023 yılları arasında pankreas baş yerleşimli kitle nedeniyle pankreatikoduodenektomi uygulanmış ve histopatolojik olarak PDAK tanısı doğrulanmış olgular incelendi. Etik kurul onayı alınmıştır (TAEK 23-7T/45). EPNİ, literatürde tanımlı 4 ana anatomik yolak boyunca kesintisiz uzanım gösteren, yağlı planlarda kirlilik, primer tümörle benzer konflüan yumuşak doku olarak kabul edildi. Preoperatif kontrastlı batın BT görüntüleri, histopatolojik bulgulara kör, iki bağımsız radyolog tarafından EPNİ açısından arteriyel ve portal venöz fazlarda MPR, MIP ve VR teknikleri kullanılarak değerlendirildi. Pankreas ve tümör morfolojik özellikleri, dansite değerleri ve oranları, tümörün çevresel yapılarla ilişkisi incelendi. Vasküler invazyon NCCN kriterlerine göre değerlendirildi, tümörün çölyak trunkus (ÇT) ve süperior mezenterik artere (SMA) olan en kısa mesafesi ölçüldü. Hasta yaşı, cinsiyeti, preoperatif serum biyobelirteç düzeyleri, takipte lokal nüks/metastaz gelişimi ile son izlem tarihleri kaydedildi. Portal venöz faz BT görüntüleri üzerinden ITK-SNAP yazılımı kullanılarak tümör ve EPNİ için tanımlanmış 4 ana anatomik yolağı kapsayan mezopankreas bölgesine yönelik manuel 3D segmentasyonlar yapıldı; radyomik öznitelikler PyRadiomics kullanılarak çıkarıldı. Öznitelik seçimi korelasyon analizleri, mRMR, RFE ve filter yöntemleriyle sağlandı. Sınıflandırma için SVM ve RF algoritmaları kullanıldı. EPNİ'ye yönelik sınıflandırıcı modeller yalnızca EPNİ ile istatistiksel anlamlı ve/veya anlamlılığa yakın ilişki gösteren ve progresyon için anlamlı risk artışı oluşturan radyolojik bulgulardan, yalnızca radyomik özniteliklerden ve radyomik özniteliklere radyolojik bulguların kombinasyonlarından oluşturulmuştur. Model performansları F1 skoru ve ROC AUC ile değerlendirildi. İstatistiksel analizlerde Shapiro-Wilk, Mann-Whitney U, Ki-kare veya Fisher exact testleri; sağkalım analizlerinde Kaplan-Meier, Cox regresyon ve Fine-Gray yöntemleri; gözlemciler arası uyum değerlendirmesinde ise McNemar ve Kappa testleri kullanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık sınırı p

Özet (Çeviri)

Background and Objective: Extrapancreatic perineural invasion (EPNI) is a common finding in pancreatic ductal adenocarcinoma (PDAC) and represents a characteristic pattern of tumor spread that reflects its biological aggressiveness and adversely impacts survival. In this study, we investigated the non-invasive detection of EPNI in PDAC patients using computed tomography (CT) and radiomic analysis, its correlation with histopathological findings, and its prognostic significance. Materials and Methods: In this retrospective, single-center study, patients who underwent pancreaticoduodenectomy due to pancreatic head masses between 2016 and 2023 and were histopathologically diagnosed with PDAC were included. Ethical approval was obtained (TAEK 23-7T/45). EPNI was defined as a continuous extension along four major anatomical pathways described in the literature, characterized by fat stranding or confluent soft tissue with imaging features similar to the primary tumor. Preoperative contrast-enhanced abdominal CT images were independently evaluated by two radiologists blinded to the histopathological results, using MPR, MIP, and VR techniques in both arterial and portal venous phases. Morphological features of the pancreas and tumor, density values and ratios, and the tumor's relationship with surrounding structures were assessed. Vascular invasion was evaluated according to NCCN criteria, and the shortest distances from the tumor to the celiac trunk and superior mesenteric artery (SMA) were measured. Patient demographics, preoperative serum biomarker levels, follow-up data on local recurrence or metastasis, and dates of last follow-up were recorded. Manual 3D segmentation of the tumor and the mesopancreatic region encompassing the four anatomically defined EPNI pathways was performed on portal venous phase CT images using ITK-SNAP, and radiomic features were extracted using PyRadiomics. Feature selection was performed through correlation analysis, minimum Redundancy Maximum Relevance (mRMR), Recursive Feature Elimination (RFE), and filter-based methods. Support Vector Machine (SVM) and Random Forest (RF) algorithms were employed for classification. Classification models for EPNI were developed using (i) only radiological parameters that demonstrated statistically significant or borderline associations with EPNI and progression risk, (ii) solely radiomic features, and (iii) combinations of radiomic features and relevant radiological findings. Model performance was evaluated using F1 score and ROC AUC. For statistical analysis, the Shapiro-Wilk test, Mann-Whitney U test, Chi-square or Fisher's exact test were used as appropriate. Survival analyses were performed using Kaplan-Meier curves, Cox regression, and Fine-Gray competing risks models. Interobserver agreement was assessed using McNemar's test and Kappa statistics. A p-value

Benzer Tezler

  1. Pankratik intraepitelyal neoplazilerin (PanİN) ve intraduktal papiller müsinöz neoplazilerin (İPMN) tümöral ve nontümöral pankreas patolojileriyle ve birbirleriyle ilişkisi

    The relationship between pancreatic intraepithelial neoplasia (pantIN) intraductal papillary mucinous neoplasia (IPMN), tumoral and nontumoral pancreatic pathology

    ÖVGÜ AYDIN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2003

    Patolojiİstanbul Üniversitesi

    Patoloji Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SÜHA GÖKSEL

  2. Pankreas duktal adenokarsinomlarında apoptoz inhibitör proteinlerin ekspresyonu ve prognostik önemi

    Ekspression of inhibitor of apoptosis proteins in pancreatic ductal adenocarcinoma and prognostic significance

    ASUMAN ARGON

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2011

    PatolojiEge Üniversitesi

    Tıbbi Patoloji Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. DENİZ NART

  3. Pankreas duktal adenokarsinomlarında kök hücre belirteci CD133 ve CXCR4/CXCL12 kompleksinin kötü prognoz ile ilişkisinin araştırılması

    Investigation of the relationship between stem cell markers CD133 and CXCR4/CXCL12 complex and poor prognosis in Pancreatic Ductal Adenocarcinomas

    ADILA ADILLI

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    PatolojiBezm-i Alem Vakıf Üniversitesi

    Tıbbi Patoloji Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ZÜHAL GÜCİN

  4. Pankreasın duktal adenokarsinomu ve ampuller bölge adenokarsinomlarında hsf-1 ve p53 ekspresyonlarının prognostik faktörlerle ilişkisi

    Immunohistochemical analysis of hsv-1 and p53 expression in pancreatic ductal adenocarcinoma and ampullary adenocarcinomas

    MEHMET ZENGİN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2013

    PatolojiSağlık Bakanlığı

    Patoloji Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. NEVRA DURSUN

  5. Pankreasın infiltratif duktal adenokarsinomlarında nerve growth factor ve glial cell-derived neurotrophic factor expresyonunun perinöral invazyon ve prognostik faktörler ile ilişkisinin araştırılması

    Investigating the relationship of nerve growth factor and glial cell-derived neurotrophic factor with perineural invasion and prognosis at pancreatic infltrative ductal adenocarcinoma

    MUSTAFA KIZMAZ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2011

    PatolojiSüleyman Demirel Üniversitesi

    Patoloji Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. İBRAHİM METİN ÇİRİŞ