Geri Dön

Öğretmen adaylarının matematikte utanç, öz yeterlilik ve kaygıları arasındaki ilişki

The relationship between preservice teachers' shame, self-efficacy, and anxiety in mathematics

  1. Tez No: 945832
  2. Yazar: ARZU DEMİR
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. ZEKİ AKSU
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Artvin Çoruh Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Öğretmen adaylarının mesleki yeterlik ve kimlik gelişimlerini incelerken utanç önemli bir duygu olarak öne çıkmaktadır. Bu bağlamda öğretmen adaylarının matematiksel utanç deneyimleri de önemli bir araştırma konusu haline gelmektedir. Ayrıca öğretmen adaylarının matematik özelinde yaşadıkları utanç duygusunu kapsayan bu popülasyonun standart bir değerlendirmesi için güvenilir ve geçerli bir araçlara ihtiyaç duyulmaktadır. Bu araştırmada, Jenßen vd. (2023) tarafından geliştirilen orijinal adı The Shame in Mathematics Questionnaire (SHAME-Q) olan ölçeğin Türkçeye uyarlanması aynı zaman da geçerlik ve güvenirlik çalışmalarını gerçekleştirmek amaçlanmıştır. Sınıf öğretmeni adaylarıyla yürütülen bu çalışmada matematikte utanç duygusu ile matematik öz yeterlilik ve kaygılarının arasındaki ilişkiyi ortaya koymak amacıyla, genel tarama modelleri kapsamında yer alan ilişkisel model tercih edilmiştir. Çalışma Türkiye'de farklı üniversitelerde Sınıf Eğitimi Anabilim Dalında eğitim görmekte olan 289 kadın ve 80 erkek toplam 369 katılımcıdan oluşmaktadır. Türkçe uyarlama aşamasında, modelin Türk kültürüne özgü örneklemdeki veri ile gösterdiği uyumu test etmek üzere gerekli istatistiksel analizler yapılmıştır. Araştırmadaki verilerin analizinde SPSS ve LİSREL yazılımlarından yararlanılmış; ölçeğin Cronbach Alpha katsayısı .901 olarak bulunmuştur. Çalışmada elde edilen bulgular ölçeğin Türk kültürel bağlamında da özgün yapısını sürdürdüğünü ve geçerli-güvenilir bir ölçme aracı olarak kullanılabileceğini desteklemektedir. Daha sonra gerçekleştirilen analizler doğrultusunda, Sınıf öğretmeni adaylarının matematiksel utanç duygusu ile matematik öz yeterlilikleri arasında negatif yönlü ve kaygıları arasında ise pozitif yönlü anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Araştırmanın bulguları ışığında, eğitimciler, uygulayıcılar ve gelecekte benzer konularda çalışma yürütecek araştırmacılar için önerilerde bulunulmuştur.

Özet (Çeviri)

Shame emerges as a significant emotion when examining the professional competence and identity development of pre-service teachers. In this context, the experience of mathematical shame among pre-service teachers has become an important subject of investigation. Furthermore, there is a need for reliable and valid instruments to evaluate this emotion within the specific context of mathematics. The present study aimed to adapt the Shame in Mathematics Questionnaire (SHAME-Q) originally developed by Jenßen, Roesken-Winter and Blömeke (2023) into Turkish and to conduct validity and reliability analyses within a Turkish sample. The study was carried out with pre-service elementary teachers and employed a correlational survey model, a subtype of general survey models, to examine the relationship between mathematical shame, self-efficacy and anxiety. The sample consisted of 369 participants (289 female, 80 male) enrolled in the Department of Elementary Education at various universities across Türkiye. During the adaptation process, appropriate statistical analyses were conducted to assess the model–data fit within the Turkish cultural context. Data were analyzed using SPSS and LİSREL software. The Cronbach's alpha coefficient for the adapted scale was calculated as .901. The findings obtained in the present study support that the scale preserves its original structure within the Turkish cultural context and serves as a valid and reliable measurement instrument. Subsequent analyses revealed a significant negative correlation between pre-service teachers' feelings of shame in mathematics and their mathematical self-efficacy, as well as a significant positive correlation with their mathematics anxiety. In light of the findings of the study, recommendations have been made for educators, practitioners, and researchers who will conduct studies on similar topics in the future.

Benzer Tezler

  1. Matematikte problem kurma çalışmalarının öğretmen adaylarının problem kurma becerilerine ve üstbilişsel farkındalık düzeylerine etkisi

    The effects of problem posing studies in mathematics to problem posing skills and metacognitive awareness of preservice teachers

    ZEYNEP YILDIZ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2014

    Eğitim ve ÖğretimMarmara Üniversitesi

    İlköğretim Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. AHMET Ş. ÖZDEMİR

  2. Öğretmen adaylarının problem çözme becerilerine hesap makinesinin etkisi

    The effect of calculators on prospective teachers problem solving skills

    GÖZDE ÇÖMLEKOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2001

    MatematikBalıkesir Üniversitesi

    Matematik Eğitimi Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. YAŞAR ERSOY

    Y.DOÇ.DR. HÜLYA GÜR

  3. GEMS programının fen bilgisi öğretmen adaylarının“Dünya, ay ve yıldızlar”konularındaki başarılarına, öz yeterliliklerine, tutumlarına ve bilimsel muhakemelerine etkisinin incelenmesi

    Investigation of GEMS program's effects at“Earth, moon and stars”subject on academic success, self efficacy, attitudes and science reasoning capability of preservice science teachers

    ERHAN CEYLAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2016

    Eğitim ve ÖğretimMustafa Kemal Üniversitesi

    İlköğretim Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. ORÇUN BOZKURT

  4. Sıralama bağıntısı ile ilişkilendirme bağlamında ilköğretim matematik öğretmen adaylarının sıralama kavramına yönelik öğrenme güçlüklerinin incelenmesi

    Investigation of prospective elementary mathematics teachers' learning disabilities towards notion of order in the context of making connection with order relation

    MUSTAFA AKDEMİR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2016

    Eğitim ve ÖğretimDokuz Eylül Üniversitesi

    İlköğretim Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SERKAN NARLI

  5. Matematik öğretmen adaylarının bazı geometrik kavramlara ait jestlerinin incelenmesi

    The investigation of the pre-service mathematics teachers' gestures of some geometric concepts

    MUSTAFA AKINCI

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2014

    Eğitim ve ÖğretimGazi Üniversitesi

    Eğitim Bilimleri Bölümü

    PROF. DR. AHMET ARIKAN