Monogenik obezite olgularında genetik etiyolojinin araştırılması
Investigation of the genetic etiology of monogenic obesity cases
- Tez No: 946140
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ESRA ARSLAN ATEŞ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları, Genetik, Endocrinology and Metabolic Diseases, Genetics
- Anahtar Kelimeler: Monogenik obezite, hiperfaji, leptin-melanokortin yolağı, WES, Genetik, Obezite, Obezite-morbid, Monogenic obesity, hyperphagia, leptin-melanocortin pathway, WES, Genetics, Obesity, Obesity-morbid
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa
- Enstitü: Cerrahpaşa Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Tıbbi Genetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Erken başlangıçlı şiddetli obezite, tek bir gendeki patojenik varyantlara bağlı gelişebilen nadir bir form olan monogenik obezite ile ilişkilidir. Genellikle hiperfaji, metabolik bozukluklar ve nörogelişimsel bulgularla birliktelik gösterir. Bu çalışmada, erken yaşta başlayan obezite ve hiperfaji öyküsü olan bireylerde WES ile monogenik obeziteye neden olabilecek nadir varyantların tanımlanması ve bu varyantların olası biyolojik etkilerinin moleküler düzeyde değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya, obezite başlangıç yaşı 3 ay ile 10 yaş arasında değişen, hiperfaji öyküsü bulunan ve ayrıntılı fenotipleme yapılmış 24 birey dahil edilmiştir. Klinik veriler kapsamlı şekilde toplanmış, tüm ekzom dizileme gerçekleştirilmiş ve varyantlar ACMG kriterlerine göre sınıflandırılmıştır. Moleküler etkiler, protein-protein etkileşim ve biyolojik yolak analizleri ile desteklenmiştir. Bulgular: Olguların 13'ünde (%54) erken başlangıçlı obeziteyle ilişkili nadir varyantlar saptanmıştır; bunların %47'si novel olup daha önce bildirilmemiştir. Varyantlar sıklıkla LEPR, MC4R, NUCB2 gibi enerji homeostazında görevli genlerde yer almakta; bazı sendromik olgular ise SETD1A, NSD1 gibi epigenetik düzenleyici genlerde varyant taşımaktadır. Varyant saptanmayan bireylerin çoğunda hipotalamik veya metabolik işlevlerle ilişkili VUS'lar mevcuttur. Sonuç: Bulgular, erken başlangıçlı obezitenin yalnızca monogenik değil; epigenetik ve nörogelişimsel mekanizmaların da dahil olduğu karmaşık genetik etkileşimlerle şekillendiğini göstermektedir. WES, tanıda önemli bir araçtır ancak varyantların biyolojik etkileri fonksiyonel çalışmalarla doğrulanmalıdır.
Özet (Çeviri)
Objective: Early-onset severe obesity is associated with monogenic obesity, a rare form that can develop due to pathogenic variants in a single gene. It is often associated with hyperphagia, metabolic disorders, and neurodevelopmental findings. In this study, we aimed to identify rare variants that could cause monogenic obesity in individuals with a history of early-onset obesity and hyperphagia using WES and to evaluate the potential biological effects of these variants at the molecular level. Materials and Methods: The study included 24 individuals with a history of hyperphagia and obesity onset between 3 months and 10 years of age who underwent detailed phenotyping. Clinical data were comprehensively collected, whole-exome sequencing was performed, and variants were classified according to ACMG criteria. Molecular effects were supported by protein-protein interaction and biological pathway analyses. Results: Rare variants associated with early-onset obesity were identified in 13 (54%) of the cases; 47% of these were novel and previously unreported. Variants are frequently located in genes involved in energy homeostasis, such as LEPR, MC4R, and NUCB2; some syndromic cases carry variants in epigenetic regulatory genes such as SETD1A and NSD1. Most individuals without identified variants have VUSs associated with hypothalamic or metabolic functions. Conclusion: The findings suggest that early-onset obesity is shaped by complex genetic interactions involving not only monogenic but also epigenetic and neurodevelopmental mechanisms. WES is an important tool for diagnosis, but the biological effects of variants must be confirmed by functional studies.
Benzer Tezler
- Non-sendromik obezite hastalarında genetik etiyolojinin araştırılması
Investigation of the genetic etiology of non-syndromic obesity
MERVE ÇELENKOĞLU TOMBAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
GenetikPamukkale ÜniversitesiTıbbi Genetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KADRİ KARAER
- Türk toplumunda obezite ve tip 2 diyabetli hastalarda melanokortin 4 reseptörü polimorfizmlerinin belirlenmesi
Detection of melanocortin 4 receptor polymorphisms in patients with obese and type 2 diabetes in Turkish population
ERKAN YURTCU
Doktora
Türkçe
2005
Tıbbi BiyolojiGazi ÜniversitesiTıbbi Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
PROF.DR. ADNAN MENEVŞE
- Obez kızlarda hirsutizm, akantozis nigrikans ve akne sıklığının klinik ve laboratuvar bulguları ile değerlendirilmesi
Evaluation of the frequency of hirsutism, acanthosis nigricans and acne in obese girls with clinical and laboratory findings
ÖRGE TOPRAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıErciyes ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. ÜLKÜ GÜL ŞİRAZ
- Propolisin obezite üzerindeki etkisini inceleyen araştırmaların değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
GİZEM AVCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Beslenme ve DiyetetikHaliç ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE ASLI BARLA DEMİRKOZ
- Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Endokrinoloji Polikliniğine başvuran obezite tanılı hastalarda PCSK1(Proprotein convertase subtilisin/kexin type 1) ve AGRP(Agouti related peptide) genlerinin ekspresyon düzeylerinin incelenmesi
Investigation of expression levels PCSK1(Proprotein convertase subtilisin/kexin type 1) and AGRP(Agouti related peptide)genes in patients with obesity admitted to Düzce University Pediatric Endocrinology Polyclinic
EMİNE DAĞDELEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıDüzce ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İLKNUR ARSLANOĞLU