Feminizm ve demokratik dönüşüm üzerindeki etkisi (Irak örneği)
Feminism and its impact on democratic transformation (The case of Iraq)
- Tez No: 948535
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERAJ AHSAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Uluslararası İlişkiler, International Relations
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karabük Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: 86
Özet
Bu çalışma, feminist hareketin kuramsal temellerini ve toplumsal etkilerini Irak bağlamında incelemeyi amaçlamaktadır. Siyaset bilimi ve demokratik dönüşüm çerçevesinde şekillenen araştırma, feminizmi hem entelektüel bir söylem hem de örgütsel bir güç olarak değerlendirerek, kadınların Arap toplumlarındaki özellikle Irak'taki sosyal ve siyasal rollerinin yeniden inşasındaki etkisini ele almaktadır. Birinci bölümde feminizmin kavramsal çerçevesi çizilmiş; Arapça ve Batı dillerindeki tanımları karşılaştırılarak düşünsel ve toplumsal bir bilinç olarak nasıl geliştiği tartışılmıştır. Toplumsal cinsiyet kavramı, biyolojik cinsiyet ile sosyal rollerin ayrımı temelinde değerlendirilmiş; feminizmin tarihsel gelişimi dört dalga üzerinden incelenmiştir. Amine Şekur HAN, Zehra HIDIR, Şeceretü'd-Dür ve Kraliçe Elizabeth gibi kadın figürler örneklenmiş; liberal, radikal, Marksist ve İslami feminizm gibi farklı yönelimler analiz edilmiştir. Ayrıca feminizmin dinî metinlerle ilişkisi İslam ve Hristiyanlık bağlamında ele alınmıştır. İkinci bölümde, Iraklı kadının Osmanlı ve İngiliz manda dönemlerinden günümüze kadar eğitim, kültür ve siyaset alanındaki rolleri, 1958 Devrimi sonrası dönüşümler bağlamında analiz edilmiştir.“Safur”(örtünmeme) olgusu, toplumsal tepkiler ve fikrî altyapısıyla değerlendirilmiştir. Üçüncü bölümde, Irak'taki feminist örgütler ve sivil toplum kuruluşları incelenmiş; Nüzhetü'd-DULEYMÎ ve Asya
Özet (Çeviri)
This study aims to comprehensively examine the theoretical foundations and socio-political dimensions of the feminist movement, with a particular focus on its influence in the Iraqi context. Positioned within the framework of political science and democratic transformation, the research approaches feminism as both an intellectual discourse and an organizational force, highlighting its role in reconstructing the social and political status of women in Arab societies—especially in Iraq. The first chapter outlines the conceptual framework of feminism by comparing its definitions in Arabic sources (“al-Wasīt”,“Lisān al-'Arab”) and Western dictionaries (Oxford). Feminism is discussed as both an ideological movement and a form of social consciousness. The concept of gender is explored through the distinction between biological sex and socially constructed roles. The historical development of feminism is examined across four waves, with references to prominent female figures such as Amina Shakur Khan, Zohra Hidar, Shajarat al-Durr, and Queen Elizabeth. Different branches of feminism liberal, radical, Marxist, and Islamic are analyzed in terms of their goals, methods, and spheres of influence. The chapter concludes by discussing the philosophical distinctions between feminism and the women's rights movement, as well as areas of harmony and tension between feminism and religious texts in Islam and Christianity. The second chapter focuses on the historical trajectory of Iraqi women's roles in education and culture during the Ottoman and British Mandate periods, particularly after the 1958 Revolution. The phenomenon of safur (unveiling) is critically analyzed in light of intellectual roots, societal reactions, and religious-political responses. The third chapter examines feminist organizations and NGOs in Iraq, emphasizing the contributions of pioneers such as Nazhat al-Dulaimi and Asya Tawfiq Wahbi.
Benzer Tezler
- Türkiye'de kadın hareketinin oluşumu ve kadının sosyal yaşamdaki yeri
The formation of women's movement in Turkey and the place of women in social life
GAMZE YİĞİT ÇAVUŞOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Kamu YönetimiKaramanoğlu Mehmetbey ÜniversitesiKamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MEHMET KOCAOĞLU
- Üreme ile ilgili problemlerin uluslararası metinler ve Türk Hukuku karşılaştırılarak feminist teori bakımından incelenmesi
Study of reproductive problems in terms of feminist theory by comparison to international instruments and Turkish law
RASİME EŞELİOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
HukukAnkara ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. EYLEM ÜMİT ATILGAN
- Türkiye'de İslami feminizm sorunsalı
Islamic feminism problem in Turkey
AYŞE BETÜL TANRIVERDİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
SosyolojiCumhuriyet ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEMAL YALÇIN
- Modernleşme ve kadın bedeni bağlamında Türkiye'de başörtüsü sorunu
The headscarf problem in Turkey within the context of modernization and female body
KÜBRA YANIKOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Siyasal Bilimlerİstanbul ÜniversitesiKadın Çalışmaları Bilim Dalı
DOÇ. İNCİ ÖZKAN KERESTECİOĞLU
- Agonistik feminizm tartışmaları bağlamında kamusal alanı yeniden düşünmek
Rethinking public sphere in the context of agonistic feminism discussions
AYŞE ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Felsefeİstanbul ÜniversitesiKadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATMA GÜL BERKTAY