Hikâye anlatıcılığının Türkçe öğretmeni adaylarının konuşma becerilerine ve kaygılarına etkisi
The effect of storytelling on speaking achievement and anxieties of Turkish teacher candidates
- Tez No: 950640
- Danışmanlar: PROF. DR. ALİ FUAT ARICI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Okuma ve hikaye anlatımı yolu ile dil beceri öğretimi, Türk hikayesi, Teaching proficiency through reading and storytelling, Turkish story
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Geçmişi insanlık kadar eski olan ve tarihin her safhasında kullanılagelen hikâye anlatımı, gün geçtikçe etkisini artırarak sürdürmektedir. Sanattan siyasete, sinemadan bilime hayatın her alanında hikâye anlatımından istifade edilmektedir. Her geçen gün bu konuyla ilgili yeni araştırmalar yapılmakta ve eserler kaleme alınmaktadır. Bu araştırmanın amacı, hikâye anlatım yönteminin Türkçe öğretmeni adaylarının konuşma becerilerine ve kaygılarına etkilerini incelemektir. Bu amaçla İstanbul'da bir devlet üniversitesinde Türkçe Öğretmenliği lisans programında öğrenim görmekte olan toplam 60 öğrenci ile çalışılmıştır. Bu öğrencilerden 33'ü deney grubunda, 27'si ise kontrol grubunda yer almaktadır. Bu çalışmada karma yöntem tercih edilmiştir. Karma araştırmalarda nicel ve nitel veri toplama yöntemleri birlikte kullanılmak suretiyle daha bütüncül araştırma sonuçlarına ulaşmak hedeflenmektedir. Yarı deneysel desen olarak tasarlanan çalışmanın katılımcıları, deney ve kontrol gruplarından oluşmaktadır. Deney grubunda hikâye anlatım yöntemi bir dönem (14 hafta) boyunca işlenirken kontrol grubuna bu konuda bir eğitim verilmemiş, mevcut yöntemle süregelen ders işleme tarzı benimsenmiştir. Araştırmada nicel verilerin toplanmasında Sevim (2012) tarafından geliştirilen Öğretmen Adaylarına Yönelik Konuşma Kaygısı Ölçeği ve araştırmacı tarafından geliştirilen Konuşma Becerisi Gözlem ve Değerlendirme Formu kullanılmıştır. Nitel verilerin toplanmasında ise yine araştırmacı tarafından geliştirilen Türkçe Öğretmeni Adayları İçin Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formundan yararlanılmıştır. Her iki gruba çalışma öncesinde ön-test ve çalışma sonrasında son-test uygulanmıştır. Ayrıca deney grubu katılımcılarından görüşme için gönüllü olan 10 öğretmen adayıyla uygulamadan sonra görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Elde edilen verilerin çözümlenmesinde nicel ve nitel veri analiz tekniklerine başvurulmuştur. Nicel verilerin analizi için SPSS 25.0 programından yararlanılarak t-testi, Mann-Whitney U testi ve Wilcoxon testleri kullanılmıştır. Nitel veriler için ise içerik analizi tekniğinden yararlanılmıştır. Araştırmada, hikâye anlatımı eğitimi verilen Türkçe öğretmeni adaylarının konuşma kaygılarının, eğitim verilmeyenlere kıyasla daha fazla düştüğü belirlenmiştir. Ayrıca, hikâye anlatımı eğitiminin konuşma becerisini geliştirmede sürdürülegelen eğitimden daha etkili olduğu saptanmıştır, konuşma becerisi son test puanlarının da deney grubu lehine anlamlı biçimde yüksek çıktığı görülmektedir. Bu bulgulardan hareketle hikâye anlatım yönteminin, Türkçe Eğitimi 2018 lisans programında belirtilen ve uygulanagelen diğer yöntemlere göre Türkçe öğretmeni adaylarının konuşma kaygısını düşürdüğü ve konuşma becerisini geliştirdiği sonucuna varılabilir. Ayrıca uygulama sonunda deney grubu katılımcılarıyla yapılan görüşmelerde öğrencilerin, hikâye anlatımı eğitiminden memnun kaldıkları, bu eğitimin şahsi ve mesleki hayatlarına katkı sunacağını öngördükleri, bu ders kapsamında psikolojik, bilişsel ve sosyal açılardan gelişim gösterdiklerini düşündükleri görülmüştür. Türkçe öğretmeni adayları, hikâye anlatım yöntemi ile verilen eğitiminin eğlenceli, bilgilendirici ve ufuk açıcı olduğunu belirtmişlerdir.
Özet (Çeviri)
Storytelling, which is as old as humanity and has been used at every stage of history, continues to increase its influence day by day. From art to politics, from cinema to science, storytelling is utilized in all areas of life. New researches are being conducted and works are being written on this subject every day. The aim of this study is to examine the effects of storytelling method on Turkish teacher candidates' speaking skills and anxiety. For this purpose, a total of 60 students studying in the Turkish Language Teaching undergraduate program at a state university in Istanbul were studied. Of these students, 33 were in the experimental group and 27 were in the control group. Mixed method was preferred in this study. In mixed research, it is aimed to reach more holistic research results by using quantitative and qualitative data collection methods together. The participants of the study, which was designed as a quasi-experimental design, consisted of experimental and control groups. In the experimental group, the storytelling method was taught for one semester (14 weeks), while the control group was not given any training on this subject, and the ongoing teaching style with the existing method was adopted. The Speaking Anxiety Scale for Prospective Teachers developed by Sevim (2012) and the Speaking Skill Observation and Evaluation Form developed by the researcher were used to collect quantitative data. Qualitative data were collected using the Speaking Anxiety Scale for Preservice Teachers developed by the researcher.
Benzer Tezler
- Vecihi Bey'in hikayelerinde fiktif yapı
Başlık çevirisi yok
MEHMET ÖNAL
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Türk Dili ve EdebiyatıGazi ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SADIK TURAL
- Ebubekir Hazım Tepeyran'ın hikayeleri ve romanları
Başlık çevirisi yok
SERPİL HAYBER
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Türk Dili ve EdebiyatıGazi ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. BİLGE ERCİLASUN