Sosyobilimsel konuların öğretiminde argümantasyon yönteminin ilkokul öğrencilerinin eleştirel düşünme becerilerine etkisi
The effect of argumentation method in teaching socio-scientific issues on the critical thinking skills of primary school students
- Tez No: 952798
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HANİFE GAMZE HASTÜRK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Sosyobilimsel Konular, Argümantasyon, Eleştirel Düşünme Becerisi, İlkokul Öğrencileri, Socioscientific Issues, Argumentation, Critical Thinking Skills, Primary School Students
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: 106
Özet
Bu araştırmanın amacı, ilkokulda öğrenim gören 4. sınıf öğrencilerinin, sosyobilimsel konuların öğretiminde argümantasyon yönteminin eleştirel düşünme becerilerine etkisini incelemektir. Araştırmanın çalışma grubunu, 2024-2025 eğitim-öğretim yılında Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde bulunan bir ilin ilçesinde öğrenim gören ilkokul 4. sınıf toplam 66 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden yarı deneysel desen kullanılmıştır. Araştırmanın verileri Uluçınar ve Akar (2023) tarafından geliştirilen 'İlkokul öğrencileri için eleştirel düşünme eğilimleri ölçeği' uygulanarak elde edilmiştir. Araştırma sürecinde dersler deney grubunda (haftada iki gün toplam beş hafta) argümantasyon yöntemi kullanılarak hazırlanmış ders planına göre; kontrol grubunda ise 2024 Fen Bilimleri Öğretim Programı'nda yer alan etkinliklerle hazırlanmış ders planına göre yürütülmüştür. Verilerin analizinde IBM SPSS (Statistical Package for Social Sciences) 27.0 programı kullanılmıştır. Verilerin analiz edilmesi sürecinde; betimsel istatistik, parametrik testlerden olan bağımlı ve bağımsız örneklem t testleri uygulanmıştır. Araştırma sonunda ulaşılan verilere göre, deneysel çalışma öncesinde uygulanan eleştirel düşünme eğilimleri ölçeği ön test puanlarının karşılaştırılması sonucunda her iki grup öğrencileri arasında eleştirel düşünme becerilerine yönelik anlamlı bir farklılık bulunamamıştır. Uygulama sonrasında ise; kontrol ve deney grubunun eleştirel düşünme eğilimleri ölçeği son test puanları arasında deney grubunun lehine anlamlı bir farklılık olduğu görülmüştür. Deney grubunun eleştirel düşünme becerisi son test puanının, kontrol grubunun eleştirel düşünme becerisi son test puanından yüksek olduğu; uygulama sonrası deney grubunun eleştirel düşünme becerilerinin kontrol grubunun eleştirel düşünme becerileri düzeyinden yüksek olduğu görülmüştür. Araştırma sonucu elde edilen bulgulara göre ulaşılan sonuçlar şu şekilde özetlenebilir: Sosyobilimsel konuların öğretiminde argümantasyon yönteminin kullanılmasında deneysel çalışma öncesi iki grup arasında anlamlı bir farklılık bulunmazken, yapılan deneysel çalışma sonrasında argümantasyon yöntemine dayalı etkinliklerin yapıldığı deney grubu lehine anlamlı bir farklılık olduğu ortaya çıkmıştır. Bu sonuçlara göre, argümantasyon yöntemine dayalı etkinlikler, öğrencilerin eleştirel düşünme becerilerini geliştirmede başarılı olmuştur.
Özet (Çeviri)
The aim of this research is to examine the impact of the argumentation method on the critical thinking skills of 4th grade primary school students in the teaching of socioscientific issues. The study group of the research consists of a total of 66 students in the 4th grades of primary school, studying in a district of a province located in the Southeastern Anatolia Region during the 2024-2025 academic year. The research employs a quasi-experimental design, one of the quantitative research methods. The data of the study were obtained by applying the 'Critical thinking tendencies scale for primary school students' developed by Uluçınar and Akar (2023). During the research process, lessons in the experimental group were conducted according to a lesson plan designed using the argumentation method (two days a week for a total of five weeks). In the control group, lessons were carried out based on a lesson plan prepared using the activities included In the 2024 Science Curriculum. The data were analyzed using IBM SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) 27.0. During the data analysis process, descriptive statistics and dependent and independent sample t-tests, which are parametric tests, were applied. According to the data obtained at the end of the research, no significant difference was found between the students in both groups regarding critical thinking skills as a result of the comparison of the pre-test scores of the critical thinking dispositions scale applied before the experimental study. After the intervention, a significant difference was observed in favor of the experimental group between the post-test scores of the Critical Thinking Disposition Scale for the control and experimental groups. The post-test score of critical thinking skills in the experimental group was higher than that of the control group. After the intervention, the critical thinking skills of the experimental group were found to be at a higher level than those of the control group. The results obtained from the research findings can be summarized as follows: While no significant difference was found between the two groups before the experimental study in the teaching of socioscientific issues using the argumentation method, a significant difference in favor of the experimental group emerged after the study, where activities based on the argumentation method were implemented. According to these results, activities based on the argumentation method have been successful in developing students' critical thinking skills.
Benzer Tezler
- Fen bilimleri öğretmenlerinin epistemolojik inanç sistemleri ve sosyobilimsel konular hakkında yaptıkları öğretimler arasındaki ilişkilerin belirlenmesi
Investigation of the relationships between science teachers' epistemological belief systems and their teaching of socioscientific issues
ARZU SÖNMEZ
Doktora
Türkçe
2015
Eğitim ve ÖğretimAbant İzzet Baysal Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET KILINÇ
- Fen bilimleri öğretmen eğitiminde sosyobilimsel durum temelli yaklaşım uygulamalarının etkililiğine yönelik bir karma yöntem çalışması
A mixed method study on the efficiency of socioscientific issue based approach implementations in Science teacher education
AYŞEGÜL EVREN YAPICIOĞLU
Doktora
Türkçe
2016
Eğitim ve ÖğretimHacettepe Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FİTNAT KAPTAN
- 7. sınıf öğrencilerinin yerel sosyobilimsel konularda oluşturdukları argümantasyonların kalitesi ve karar verirken dikkate aldıkları faktörlerin incelenmesi
Investigating the quality of argumentations formed by seventh grade students and factors considered in their decision making in the context of local socioscientific issues
ESRA ÇAPKINOĞLU
Doktora
Türkçe
2015
Eğitim ve ÖğretimHacettepe Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. SERKAN YILMAZ
- Öğretmen adaylarının iklim değişikliği sosyobilimsel konusuna yönelik informal muhakeme biçimleri ve argüman düzeyleri
Informal types of reasoning and argument levels of teacher candidates towards the sociological issue of climate change
FATMAGÜL TOSUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimTrabzon ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YAVUZ AKBAŞ
- Examining middle school students' learning progression for scientific argumentation
Ortaokul öğrencilerinin bilimsel argümantasyon becerilerinin gelişiminin incelenmesi
BEYZA NUR ÇELİK
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Eğitim ve ÖğretimBoğaziçi ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. EMİNE ADADAN