Geri Dön

Paralimpik sporcularda solunum fonksiyonu, solunum kas kuvveti, akciğer yaşı, denge ve yaşam kalitesinin araştırılması

Investigation of respiratory function, respiratory muscle strength, lung age, balance, and quality of life in paralympic athletes

  1. Tez No: 956547
  2. Yazar: ALİ SOVUKLUK
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEDA YILDIZ
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon, Physiotherapy and Rehabilitation
  6. Anahtar Kelimeler: Paralimpik sporcular, solunum fonksiyonu, solunum kas kuvveti, akciğer yaşı, denge, yaşam kalitesi, Paralympic athletes, respiratory function, respiratory muscle strength, lung age, balance, quality of life
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Haliç Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Paralimpik sporcular, sahip oldukları fiziksel kısıtlamalara rağmen birçok branşta aktif olarak yer almakta ve hem bireysel gelişimlerini hem de sportif başarılarını sürdürmektedir. Bu sporcuların fiziksel ve fonksiyonel kapasitelerinin değerlendirilmesi, performans ve sağlık açısından önem taşımaktadır. Bu çalışma, paralimpik sporcularda solunum fonksiyonu, solunum kas kuvveti, akciğer yaşı, denge ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkileri incelemeyi amaçlamıştır. Ayrıca, engel türü ve cinsiyete göre bu parametrelerde anlamlı farklılıkların olup olmadığı değerlendirilmiştir. Çalışmaya atletizm, yüzme, okçuluk ve tekerlekli sandalye basketbol branşlarından 24 paralimpik sporcu dahil edilmiştir. Katılımcılar; serebral palsi, alt ekstremite amputasyonu, spinal kord yaralanmaları (C5-T6 ve T7 ve altı), hipotoni, poliomyelit, spina bifida, brakiyal pleksus hasarı ve boy kısalığı gibi çeşitli ortopedik ve nörolojik engel türlerine sahiptir. Solunum fonksiyonu zorlu vital kapasite (FVC), birinci saniyede zorlu ekspiratuar hacim (FEV₁), FEV₁/FVC oranı, zorlu ekspiratuar akım zirvesi (PEF) ve zorlu ekspiratuar akım (FEF%25–75) parametreleriyle; solunum kas kuvveti ise maksimum inspiratuar basınç (MIP) ve maksimum ekspiratuar basınç (MEP) ile değerlendirildi. Akciğer yaşı FEV₁ değerine göre hesaplandı, denge Modifiye Fonksiyonel Uzanma Testi ile ölçüldü, yaşam kalitesi ise Kısa Form (KF-36) anketi ile belirlendi. Veriler SPSS programında analiz edilmiştir. MIP ile PEFL (r = 0,418) ve PEF% (r = 0,447) arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmıştır (p< 0,05). MEP ile PEF% (r = 0,716), PEFL (r = 0,668), FVC% (r = 0,665), FEV₁% (r = 0,649) ve FEV₁/FVC% (r = –0,433) arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler saptanmıştır (p< 0,05). Akciğer yaşı ile FEV₁L (r = –0,485), FEV₁% (r = –0,869), FVCL (r = –0,506), FVC% (r = –0,788), PEFL (r = -0,412) ve PEF% (r = -0,492) arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler saptanmıştır (p< 0,05). Ayrıca, solunum kas kuvvetinin yaşam kalitesi sosyal işlevsellik (r = -0,476 ) ve fiziksel fonksiyon (r = 0,463) alt boyutuyla ilişkili olduğu gözlenmiştir (p< 0,05). Solunum kas kuvveti ile denge ölçümleri arasında ve yaşam kalitesi ölçeğinin diğer parametreleri arasında anlamlı ilişki saptanmamıştır (p> 0,05). Cinsiyetler arasında FEV₁, FVC ve PEF değerlerinde erkekler lehine anlamlı farklar saptanmıştır (p<0,05). Engel türüne göre ise ortopedik engelliler, FEV₁(%) ile yaşam kalitesi ölçeği fiziksel fonksiyon ve fiziksel rol güçlüğü puanlarında daha yüksek değerlere sahiptir (p<0,05). Çalışmanın sonuçlarına göre, paralimpik sporcularda solunum kas kuvvetinin desteklenmesi, solunum fonksiyonu, akciğer yaşı ve yaşam kalitesi parametrelerini desteklemek için rehabilitasyon ve antrenman programlarında önemli bir hedef olabilir.

Özet (Çeviri)

Paralympic athletes actively participate in many sports despite their physical limitations and continue to develop both individually and athletically. Assessing the physical and functional capacities of these athletes is important in terms of performance and health. This study aimed to examine the relationships between respiratory function, respiratory muscle strength, lung age, balance, and quality of life in Paralympic athletes. Additionally, it was evaluated whether there were significant differences in these parameters according to disability type and gender. The study included 24 Paralympic athletes from the disciplines of athletics, swimming, archery, and wheelchair basketball. Participants had various orthopedic and neurological disability types, including cerebral palsy, lower extremity amputation, spinal cord injuries (C5-T6 and T7 and below), hypotonia, poliomyelitis, spina bifida, brachial plexus injury, and short stature. Respiratory function was assessed using forced vital capacity (FVC), forced expiratory volume in one second (FEV₁), FEV₁/FVC ratio, peak expiratory flow (PEF), and forced expiratory flow (FEF25–75%) ; respiratory muscle strength was assessed using maximum inspiratory pressure (MIP) and maximum expiratory pressure (MEP). Lung age was calculated based on FEV₁ values, balance was measured using the Modified Functional Reach Test, and quality of life was determined using the Short Form (SF-36) questionnaire. The data were analyzed using SPSS software. A correlation was found between MIP and PEFL (r = 0.418) and PEF% (r = 0.447) (p < 0.05). Significant correlations were found between MEP and PEF% (r = 0.716), PEFL (r = 0.668), FVC% (r = 0.665), FEV₁% (r = 0.649), and FEV₁/FVC% (r = –0.433) (p < 0.05). Significant correlations were found between lung age and FEV₁L (r = –0.485), FEV₁% (r = –0.869), FVCL (r = –0.506), FVC% (r = –0.788), PEFL (r = –0.412), and PEF% (r = –0.492) (p < 0.05). Additionally, respiratory muscle strength was found to be associated with the social functioning (r = –0.476) and physical functioning (r = 0.463) subscales of quality of life (p < 0.05). No significant correlation was found between respiratory muscle strength and balance measurements or other parameters of the quality of life scale (p>0.05). Significant differences were found between genders in FEV₁, FVC, and PEF, favoring men (p<0.05). According to disability type, orthopedic-disabled individuals had higher values in FEV₁(%) and physical function, and physical role difficulty scores on the quality of life scale (p<0.05). Based on the study results, supporting respiratory muscle strength in Paralympic athletes may be an important goal in rehabilitation and training programs to support respiratory function, lung age, and quality of life parameters.

Benzer Tezler

  1. Paralimpik oyunlar'a hazırlanan engelli sporcuların fiziksel aktivite düzeyleri ile anksiyete, depresyon ve stres arasındaki ilişki

    The relationship between physical activity levels and anxiety, depression, and stress of disabled athletes preparing for the paralympic games

    FATMA BETÜL YARDIMCI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Fizyoterapi ve RehabilitasyonAnkara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi

    Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. BAHAR KÜLÜNKOĞLU

  2. Engelli sporcularda narsisizm ve saldırganlık düzeylerinin başarı motivasyonu üzerindeki etkisinin incelenmesi

    Investigation of the effects of narcism and aggression levels on success motivation in disabled sports

    MUHAMMED AYDOĞDU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    SporNiğde Ömer Halisdemir Üniversitesi

    Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ERCAN POLAT

  3. Bedensel engelli paralimpik sporcuların örgütsel bağlılık ve örgürsel stres düzeylerinin belirlenmesi

    Determining organizational organization and organizational stress levels of physically handicapped paralympic sports

    BURCU KAPLAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Sporİstanbul Üniversitesi

    Spor Yönetim Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. BURÇAK KESKİN

  4. Tekerlekli sandalye oyuncularında puana özel ayarlanan sandalyenin sporcunun oturma ve sırt bölgelerine yansıyan basılar açısından karşılaştırılması

    Comparison of the chair specially adjusted for the score in wheelchair players in terms of the pressures reflected on the athlete's sitting and back areas

    DİDEM DUMAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Fizyoterapi ve RehabilitasyonMarmara Üniversitesi

    Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. YAŞAR TATAR

  5. Ulusal basının elit sporcular üzerindeki psikolojik etkisi ve 2004 Atina olimpiyat oyunları ile paralimpik oyunlarına uygulanması

    In 2004 Atina Olympics attened on Turkish olympics attened on Turkish players psychological effect of Turkish press

    NURULLAH KAYA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2005

    SporMarmara Üniversitesi

    Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı

    DOÇ.DR. TURGAY BİÇER