Hasarlanmış perçin başının hava aracı bağlantılarının mukavemetine etkisi
Effect of damaged rivet head on the strength of aircraft joints
- Tez No: 956638
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MEHMET ALPER SOFUOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Havacılık ve Uzay Mühendisliği, Aeronautical Engineering
- Anahtar Kelimeler: Askeri havacılık, Askeri uçaklar, Bakım onarım, Kaplama perçinleri, Sivil havacılık, Ticari uçaklar, Yolcu uçakları, Military aviation, Military aircraft, Maintenance repairing, Skin rivets, Civil aviation, Commercial aircrafts, Passenger aircrafts
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Havacılık Bilimi ve Teknolojileri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Havacılık yapılarında yaygın olarak kullanılan MS20470AD-4 tipi dolu perçinler mekanik dayanım, düşük ağırlık ve üretim kolaylığı gibi avantajları nedeniyle yapısal bağlantı elemanı olarak sıklıkla tercih edilmektedir. Ancak üretim hataları, bakım işlemleri veya korozyon gibi nedenlerle perçin başlarında meydana gelen malzeme kayıplarının bağlantı mukavemeti üzerindeki etkisi hakkında literatürde sınırlı sayıda deneysel çalışma bulunmaktadır. Bu eksiklikten yola çıkarak gerçekleştirilen bu çalışmada perçin başı yüksekliğindeki azalmaların bağlantıların statik kesme dayanımına etkisi deneysel olarak araştırılmıştır. Bu çalışmada 2024-T3 alüminyum alaşımı kullanılarak hazırlanan tek perçinli, tek kesme düzlemli bindirme bağlantılar üzerinde baş yüksekliği sırasıyla %0, %25, %50, %75 ve %100 oranlarında hazırlanmış ve her grup için onar adet numune hazırlanarak statik kesme testleri gerçekleştirilmiştir. Deneysel veriler, perçin başı yüksekliğinin kademeli olarak azaltılmasının bağlantının statik kesme dayanımı üzerindeki etkisini ayrıntılı biçimde ortaya koymuştur. Baş yüksekliği %25, %50 ve %75 oranlarına kadar azaltıldığında, bağlantının kesme yönündeki yük taşıma kapasitesinde %100 baş yüksekliğine sahip kontrol grubuyla karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı bir fark gözlenmemiştir. Bu durum, belirli bir orana kadar baş yüksekliği kaybının bağlantının yapısal bütünlüğünü kritik düzeyde etkilemediğini göstermektedir. Buna karşılık başın tamamen ortadan kaldırıldığı (%0 baş yüksekliği) grupta, taşıma kapasitesinde yaklaşık %11,3 oranında anlamlı bir azalma tespit edilmiştir. Ayrıca %0 grubunda daha belirgin plastik deformasyon ve şekil bozukluğu gözlemlenmiştir. Bu sonuçlar, perçin başının yükü dengeli bir şekilde iletmedeki kritik rolünü vurgulamakta ve belirli bir eşik değerin altındaki hasarın bağlantının rijitliğini ve yük taşıma kapasitesini önemli ölçüde zayıflattığını göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Solid rivets of type MS20470AD-4 which are widely used in aerospace structures are frequently preferred as structural fasteners due to their advantages such as mechanical strength, low weight, and ease of production. However, there is a limited number of experimental studies in the literature regarding the effect of material loss in rivet heads on the structural integrity of the connection. Based on this gap, the present study experimentally investigates the effect of decreasing rivet head height on the static shear strength of the connections. In this study, single riveted, single shear plane overlap joints prepared using 2024-T3 aluminum alloy were prepared with head heights of 0%, 25%, 50%, 75% and 100%, respectively, and static shear tests were performed by preparing ten samples for each group. The experimental data revealed in detail the effect of gradually reducing the rivet head height on the static shear strength of the joint. When the head height was reduced to 25%, 50% and 75%, no statistically significant difference was observed in the load carrying capacity of the joint in the shear direction compared to the control group with 100% head height. On the other hand, a significant decrease of approximately 11.3% in the carrying capacity was detected in the group where the head was completely removed. These results highlight the critical role of the rivet head in transmitting the load in a balanced manner and show that damage below a certain threshold value significantly weakens the stiffness and load-carrying capacity of the joint.
Benzer Tezler
- Kişilerarası iletişimde dans ve beden dili işlevini etkileyen etmenler ve bir alan araştırması
The Factors affecting dance and body language functions in interpersonal relationship and a case study
KAMİLE PERÇİN AKGÜL
Doktora
Türkçe
2006
Eğitim ve ÖğretimSelçuk ÜniversitesiHalkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
PROF.DR. NÜKET GÜZ
- Testing and evaluation of Konaklar Railway Bridge
Konaklar Demiryolu Köprüsünün değerlendirmesi ve rafine bir bilgisayar modelinin hazırlanması
CANES AVCI
Yüksek Lisans
İngilizce
1998
İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERDOĞAN UZGİDER
- Kütahya ili Merkez ilçesindeki savatlı gümüş takılar
It is provided with documenting by researching the niello style applied to silver ornament it Kütahya
AYŞEN ARAT ÖZKUL
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
El SanatlarıGazi ÜniversitesiGeleneksel Türk El Sanatları Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. TOMRİS KATLI
- Kaymaya maruz yapıştırıcıların mekanik özelliklerinin belirlenmesi
Investigation of mechanical properties of adhesives exposed to shear
SALİH AKPINAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
Makine MühendisliğiAtatürk ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞEMSETTİN TEMİZ
- Determination of stress intensity factors in cracked panels reinforced with riveted stiffeners
Güçlendirilmiş perçinli plakalarda gerilim şiddet katsayısının hesaplanması
MEHMET BURAK SAYAR
Yüksek Lisans
İngilizce
2012
Havacılık ve Uzay MühendisliğiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiHavacılık ve Uzay Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALTAN KAYRAN
PROF. DR. RIZA GÜRBÜZ