Geri Dön

Transteoretik model ve motivasyonel görüşme temelli müdahale programının hemşirelik öğrencilerinde akıllı telefon bağımlılığı ve uyku kalitesi düzeylerine etkisi

The effect of transtheoretic model and motivational intervention based intervention program on smartphone addiction and sleep quality levels in nursing students

PDF İndir

  1. Tez No: 960597
  2. Yazar: MUSTAFA YUMUŞAK
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. SEMRA KOCATAŞ
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Halk Sağlığı, Hemşirelik, Public Health, Nursing
  6. Anahtar Kelimeler: Akıllı telefonlar, Bağımlılık, Motivasyonel görüşme, Müdahale, Transteoretik model, Uyku, Öğrenciler-hemşirelik, Smartphones, Dependency, Motivational interviewing, Intervention, Transtheoretical model, Sleep, Students-nursing
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Halk Sağlığı Hemşireliği Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Ön test-son test randomize kontrollü deneysel tipte olan araştırma, transteoretik model ve motivasyonel görüşme temelli müdahale programının hemşirelik öğrencilerinde akıllı telefon bağımlılığı ve uyku kalitesi düzeylerine etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma evrenini, Aksaray Üniversitesi'ne bağlı Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümü'nde öğrenim gören 534 öğrenci, örneklemini ise Akıllı Telefon Bağımlılığı Ölçeği-Kısa Form'dan 30 ve üzeri puan alan, en az bir yıldır akıllı telefon kullanan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 80 öğrenci (müdahale ve kontrol gruplarının her birinde 40 öğrenci olmak üzere) oluşturmuştur. Müdahale grubuna transteoretik model temelli motivasyonel görüşmeler (altı oturumdan oluşan bireysel ve yüz yüze görüşmeler) gerçekleştirilmiş olup kontrol grubuna herhangi bir müdahalede bulunulmamıştır. Araştırmanın verileri; Kişisel Bilgi Formu, Akıllı Telefon Bağımlılığı Ölçeği-Kısa Form, Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi ve Değişim Aşamalarının Sınıflandırılması Ölçeği aracılığıyla toplanmıştır. Veriler SPSS 27 paket programında tanımlayıcı testler (yüzdelik, aritmetik ortalama, standart sapma, min-max değerleri), Ki-kare testi, Kolmogorov-Smirnov ve Shapiro-Wilk testi, Mann-Whitney U testi ve Wilcoxon İşaretli Sıralar testi kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın ön test verilerinde müdahale grubunda Akıllı Telefon Bağımlılığı Ölçeği-Kısa Form puan ortalamaları 40.92±6.55, kontrol grubunda ise 40.58±6.69'dir ve istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır (p=0.743). Transteoretik model ve motivasyonel görüşme temelli müdahale programının uygulanmasından sonra son test verilerinde Akıllı Telefon Bağımlılığı Ölçeği-Kısa Form puan ortalamaları müdahale grubunda 25.85±4.35, kontrol grubunda 41.75±6.26 olarak belirlenmiştir ve aradaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0.001). Araştırmanın ön test verilerinde müdahale grubunda Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi puan ortalamaları 6.88±2.23, kontrol grubunda ise 7.03±2.10'dur ve istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır (p=0.891). Transteoretik model ve motivasyonel görüşme temelli müdahale programının uygulanmasından sonra son test verilerinde Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi puan ortalamaları müdahale grubunda 3.90±1.58, kontrol grubunda 9.12±2.07 olarak belirlenmiştir ve aradaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0.001). Araştırma sonuçları transteoretik model ve motivasyonel görüşme temelli müdahale programının hemşirelik öğrencilerinde akıllı telefon bağımlılığının azaltılması ve uyku kalitesinin artırılmasında etkili bir yaklaşım olduğunu ortaya koymuştur. Bu sonuçlar doğrultusunda transteoretik model ve motivasyonel görüşme temelli müdahale programının yeterliliği ve yetkinliği olan sağlık profesyonelleri tarafından öğrencilerin akıllı telefon bağımlılığının azaltılması ve uyku kalitesinin artırılmasına yönelik girişimlerde uygulanması önerilmektedir.

Özet (Çeviri)

This pre-test-post-test randomized controlled experimental study was conducted to determine the effects of a transtheoretical model and motivational interviewing-based intervention program on smartphone addiction and sleep quality levels in nursing students. The research universe consisted of 534 students studying at the Nursing Department of the Faculty of Health Sciences of Aksaray University, and the sample consisted of 80 students (40 students in each of the intervention and control groups) who scored 30 and above on the Smartphone Addiction Scale-Short Form, used smartphones for at least one year, and agreed to participate in the research. Transtheoretical model-based motivational interviews (individual and face-to-face interviews consisting of six sessions) were conducted with the intervention group, and no intervention was made with the control group. Data for the study were collected through the Personal Information Form, Smartphone Addiction Scale-Short Form, Pittsburgh Sleep Quality Index, and Stages of Change Classification Scale. Data were analysed using descriptive tests (percentage, arithmetic mean, standard deviation, min-max values), Chi-square test, Kolmogorov-Smirnov and Shapiro-Wilk tests, Mann-Whitney U test and Wilcoxon Signed Ranks test in the SPSS 27 package program. In the pre-test data of the study, the mean scores of the Smartphone Addiction Scale-Short Form were 40.92±6.55 in the intervention group and 40.58±6.69 in the control group, and no statistically significant difference was found (p=0.743). After the implementation of the transtheoretical model and motivational interview-based intervention program, the mean scores of the Smartphone Addiction Scale-Short Form were determined as 25.85±4.35 in the intervention group and 41.75±6.26 in the control group, and the difference was found to be statistically significant (p<0.001). In the pre-test data of the study, the mean scores of the Pittsburgh Sleep Quality Index were 6.88±2.23 in the intervention group and 7.03±2.10 in the control group, and no statistically significant difference was found (p=0.891). After the implementation of the transtheoretical model and motivational interviewing-based intervention program, the mean Pittsburgh Sleep Quality Index scores in the post-test data were determined as 3.90±1.58 in the intervention group and 9.12±2.07 in the control group, and the difference was found to be statistically significant (p<0.001). The research results of the study revealed that the transtheoretical model and motivational interviewing-based intervention program is an effective approach in reducing smartphone addiction and increasing sleep quality in nursing students. In line with these results, it is recommended that the transtheoretical model and motivational interviewing-based intervention program be implemented by competent and competent health professionals in attempts to reduce smartphone addiction and increase sleep quality in students.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    105121

    The Relationship of self-aficacy and decisional balance to smoking behavior in a Turkish sample: An analysis within the transtheoretical model

    Öz yeterlilik ve karar verme dengesinin sigara içme davranışı ile ilişkileri: Kuramlar üstü model çerçevesinde bir değerlendirme

    ÖZDEN YALÇINKAYA

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2001

    PsikolojiOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    Psikoloji Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NURAY KARANCI

  2. Tez No

    164709

    Adölesanlarda sigara içme davranışını değiştirmede motivasyon görüşmelerinin etkisi

    The effect of motivational interviewing to change smoking behavior in adolescent

    SAİME EROL

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2005

    Halk Sağlığıİstanbul Üniversitesi

    Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SEMRA ERDOĞAN

  3. Tez No

    236733

    Transteoretik Modele göre adölesanların egzersiz davranışları

    Transtheoretical Model: Examination of behavior of adolescence exercise

    NİHAL KAFALI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2009

    HemşirelikMarmara Üniversitesi

    Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. AYŞE ERGÜN

  4. Tez No

    248496

    Sigara bıraktırmaya yönelik lise öğrencilerine verilen Transteoretik Model temelli eğitimin etkisi

    The effect of Transtheoretic Model-based education given for smoking cessation in the higher school students

    ZEYNEP GÜNGÖRMÜŞ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2008

    Halk SağlığıAtatürk Üniversitesi

    Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. BEHİCE ERCİ

  5. Tez No

    329189

    Güneşten korunma programının adölesanların güneşten korunma davranışlarına etkisi: Transteoretik modele dayalı bir çalışma

    The Effect of a sun protection program on the sun-protection behavior of adolescents: A study based on the Transtheoretical model

    ÖZCAN AYGÜN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2012

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıMarmara Üniversitesi

    Hemşirelik Bölümü

    YRD. DOÇ. DR. AYŞE ERGÜN

Geri Dön