Kur'ân-ı Kerîm tilâvetinde makam ve tavır Reîsülkurrâ Ali Üsküdarlı örneği
Maqam and attitude in Qur'ân al-Kerîm recitation the example of Reisülkurrâ Ali Üsküdarlı
- Tez No: 961371
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ İMRAN ÇELİK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışması, Kur'an-ı Kerîm tilâvetinde makam ve tavır unsurlarını ele alarak, İstanbul tavrının ve Üsküdar ağzının önde gelen temsilcilerinden biri olan Reîsülkurrâ Üsküdarlı Ali Efendi'nin tilâvet anlayışını incelemeyi hedeflemiştir. Çalışmada, Hz. Peygamber'in kıraati, tilâvet-kıraat farkı, tilâvette mûsikinin yeri, makam ve tavır gibi kavramlar teorik çerçevede değerlendirilmiş; Ali Üsküdarlı'nın tilâvet üslubuna ve biyografisine yer verilmiştir. Çalışmanın temel hedeflerinden biri, Üsküdarlı Ali Efendi'nin tilâvet tarzını incelemektir. Yapılan analizler neticesinde, okuyuşta tercih edilen makamların klasik Türk mûsikisi makam ve formlarıyla irtibatlı olduğu, makamlar arasındaki geçişlerin ahenkli bir biçimde gerçekleştiği tespit edilmiştir. Ayrıca Ali Efendi'nin kelime vurgularının, temsilî okuyuş ilkelerine uygun olduğu ve manaya hizmet eden bir tarz sergilediği görülmüştür. Bu tez, Türk tilâvet geleneğinin son temsilcilerinden biri olan Ali Üsküdarlı'nın tilâvetinde sanat ve ibadetin nasıl bir arada şekillendiğini gözler önüne sermektedir. Çalışma, unutulmaya yüz tutmuş bir okuyuş tavrının ilmî bağlamda yeniden değerlendirilmesine katkı sunmayı; aynı zamanda geleneksel tilâvet anlayışının korunması ve geleceğe taşınması yönünde bir farkındalık oluşturmayı amaçlamaktadır.
Özet (Çeviri)
This thesis examines the recitation style of Reisülkurra Ali Efendi, a leading representative of the Istanbul style and the Üsküdar dialect. It addresses the elements of maqam and manner in Qur'an recitation. The study evaluates concepts such as the Prophet's qiraat, the difference between recitation and qiraat, the role of music in recitation, and maqam and attitude within a theoretical framework. Additionally, it includes an analysis of Ali Üsküdarlı's recitation style and biography. One of the study's main objectives is to analyze Üsküdarlı Ali Efendi's recitation style. The analysis revealed that the preferred maqams in the recitation are related to the maqams and forms of classical Turkish music, and the transitions between them are harmonious. Additionally, it was observed that Ali Efendi's word stresses align with the principles of representational recitation, exhibiting a style that serves the meaning. This thesis reveals how art and worship converge in the recitations of Ali Üsküdarlı, one of the last representatives of the Turkish recitation tradition. The study aims to contribute to the reevaluation of a forgotten recitation tradition in a scholarly context and raise awareness of the need to preserve the traditional understanding of recitation for future generations.
Benzer Tezler
- Türk din mûsikîsi açısından Kur'ân-ı Kerîm tilâvetinde tavır ve üslûp
Tha cant, attitude and musical style (Tone) of the holy Qur'an in terms of Turkish religions music
MEHMET ÇOLAKOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
DinSüleyman Demirel Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MURAT SARICIK
- Kur'an-ı Kerim tilavetinde mücevved tavır: Tarih, usul ve uygulama
The mujawwad style in Qur'anic recitation: History, method, and practice
ABDULKERİM İLERİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
DinMarmara ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET EMİN MAŞALI
- Kur'an'ı güzel okumanın insan psikolojisine etkisi
The influence of reciting Quran well on human psychology
FATMA AKTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
DinBilecik Şeyh Edebali ÜniversitesiTemel Bilimler Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ LOKMAN BEDİR
- Türkiye'de yaygın tilavet geleneği ve fonetik tahlili
The prevalent qur'an recitation tradition and its phonological analysis in Turkey
FATMA YASEMİN MISIRLI
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
DinMarmara ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET EMİN MAŞALI