Depresyon tanısı almış bireylerde içselleştirilmiş damgalanma ve sosyal izolasyon arasındaki ilişki: Benlik saygısının aracı rolü
The relationship between internalized stigma and social isolation in individuals diagnosed with depression: The mediating role of self-esteem
- Tez No: 961721
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ EZGİ ÜNAL GÜRBAY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Benlik saygısı, Depresyon, Sosyal izolasyon, İçselleştirilmiş damgalanma, Self esteem, Depression, Social isolation, İnternalized stigma
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Nişantaşı Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, depresyon tanısı almış bireylerde içselleştirilmiş damgalanma ile sosyal izolasyon arasındaki ilişkide benlik saygısının aracılık rolünü incelemek amacıyla, korelasyonel desen ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini, Ekim 2024- Şubat 2025 tarihleri arasında İstanbul SBÜ Sultan II. Abdülhamid Han Eğitim ve Araştırma Hastanesi Psikiyatri Polikliniği'ne başvuran ve çalışmaya gönüllü olarak katılan 200 birey oluşturmaktadır. Veriler yüz yüze görüşmeler aracılığıyla toplanmıştır. Katılımcıların sosyo-demografik bilgilerini belirlemek amacıyla araştırmacı tarafından hazırlanan bir form kullanılmış; bunun yanı sıra Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ), Ruhsal Hastalıklarda İçselleştirilmiş Damgalanma Ölçeği (RHİDÖ), Sosyal İzolasyon Ölçeği ve Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği (RBSÖ) uygulanmıştır. Elde edilen veriler SPSS 25.0 yazılımı ile analiz edilmiş; değişkenler arasındaki aracılık etkisi, Hayes'in (2018) önerdiği PROCESS eklentisi Model 4 ile test edilmiştir. Ayrıca, katılımcıların cinsiyet, yaş, eğitim düzeyi, medeni durumu, çalışma durumu, ekonomik durum ve psikolojik/psikiyatrik tedavi öyküsü gibi sosyo-demografik özelliklerinin; depresyon düzeyi, içselleştirilmiş damgalanma, sosyal izolasyon ve benlik saygısı üzerindeki etkileri de bu araştırma kapsamında analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, depresyon düzeyi yükseldikçe içselleştirilmiş damgalanma ve sosyal izolasyonun da arttığını göstermiştir. Öte yandan, benlik saygısı ile söz konusu değişkenler arasında istatistiksel olarak anlamlı, ters yönlü ilişkiler belirlenmiştir. Ayrıca benlik saygısının, içselleştirilmiş damgalama ile sosyal izolasyon arasındaki ilişkide anlamlı bir kısmi aracılık rolü üstlendiği bulunmuştur. Sonuç olarak, depresyon ve içselleştirilmiş damgalanmanın sosyal izolasyonla güçlü pozitif ilişkileri olduğu; benlik saygısının ise sosyal izolasyonla ters yönlü ve istatistiksel olarak güvenilir bir ilişki belirlenmiştir. Bulgular, benlik saygısının içselleştirilmiş damgalama ile sosyal izolasyon arasındaki ilişkiyi anlamada önemli bir psikolojik değişken olduğunu göstermektedir. Anahtar Kelimeler Depresyon, içselleştirilmiş damgalanma, sosyal izolasyon, benlik saygısı, aracılık analizi
Özet (Çeviri)
This study aimed to examine the mediating role of self-esteem in the relationship between internalized stigma and social isolation among individuals diagnosed with depression. The research employed a correlational design and included 200 voluntary participants who applied to the Psychiatry Outpatient Clinic of Istanbul SBÜ Sultan II. Abdulhamid Han Training and Research Hospital between October 2024 and February 2025. Data were collected through face-to-face interviews using a Socio-Demographic Information Form prepared by the researcher, along with the Beck Depression Inventory (BDI), Internalized Stigma of Mental Illness Scale (ISMIS), Social Isolation Scale, and Rosenberg Self-Esteem Scale (RSES). The data were analyzed using SPSS 25.0. To test the mediation effect among variables, Model 4 of the PROCESS Macro developed by Hayes (2018) was used. Additionally, the effects of socio-demographic variables such as gender, age, education level, marital status, employment status, economic status, and history of psychological/psychiatric treatment on depression, internalized stigma, social isolation, and self-esteem were also examined. Findings revealed significant and positive relationships between depression levels and internalized stigma subdimensions (alienation, stereotype endorsement, perceived discrimination, and social withdrawal), as well as social isolation. In contrast, self-esteem was found to be negatively associated with these variables. Furthermore, self-esteem partially mediated the relationship between internalized stigma and social isolation.These results indicate that both depression and internalized stigma are closely related to social isolation, while self-esteem serves as a significant psychological mediator in understanding this relationship. Keywords Depression, internalized stigma, social isolation, self-esteem, mediation analysis
Benzer Tezler
- 1978-1987 yılları arasında izlenen 33 cushing sendromu olgusunun incelenmesi
Başlık çevirisi yok
METİN CANER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıklarıİstanbul Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. H. HÜSREV HATEMİ
- Depresif kişilerin kendilerine ve önem verdikleri bir kişiye ilişkin yüklemeleri
Başlık çevirisi yok
IŞIK PAPATYA
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
PsikolojiHacettepe ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ALİ UZUNÖZ
- Kardiyovasküler sistemde simetidin-verapamil etkileşimi
Başlık çevirisi yok
ASUMAN AKGÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Eczacılık ve FarmakolojiAkdeniz ÜniversitesiFarmakoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLAY ŞADAN
- Polietilenglikol esaslı bazı yeni oligoazoperoksiester başlatıcıların sentezi ve karekterizasyonu
Synthesis and characterization of some new oligoazoperoxyester initiators based on polyethyleneglycolos
ALİPAŞA AYAS
Yüksek Lisans
Türkçe
1988
Kimya MühendisliğiKaradeniz Teknik ÜniversitesiKimya Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BAKİ HAZER