İnsan haklarına iklim adaleti perspektifinden bakış
A look at human rights from the perspective of climate justice
- Tez No: 961804
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ LİDER BAL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Hukuk, Law
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gaziantep Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İklim değişikliği sonucunda ortaya çıkan çevresel bozulmalar, küresel bir krize dönüşmekte; yaşam hakkından sağlık hakkına, barınma hakkından çalışma hakkına kadar birçok insan hakkını ihlal etmekte; insanın onurlu ve güven içinde yaşam sürme talebini tehlikeye düşürmektedir. Dolayısıyla insan hakları paradigmasının, iklim değişikliğinin olumsuz sonuçlarıyla mücadele edebilecek bir biçimde değişim geçirmesi, durağan kalmaması gerekmektedir. Günümüzde iklim değişikliğinin insan hakları alanında meydana getirdiği olumsuz sonuçlar karşısında ortaya çıkan iklim adaleti kavramı ise işte bu değişimin hem tetikleyicisi hem rehberi niteliğinde bir kavramdır. Öyle ki son yıllarda uluslararası metinlere ve ulusal mevzuata girmeye başlayan iklim adaleti kavramı, insan hakları paradigmasının kendisine kadar gelen süreçte meydana getirdiği koruma mekanizmasının çok daha ötesinde talepleri dile getirmektedir. Söz konusu bu talepler, yalnızca mevcut hakların korunmasını değil aynı zamanda ekosistemin haklarını, gelecek nesillerin haklarını ve yerli toplulukların haklarını da içeren yeni bir insan hakları anlayışını da kapsamaktadır. İşte bu nedenle iklim adaleti kavramı sonrası insan hakları paradigmasının kendi içinde bir değişim geçirmesi çoğu zaman yeterli olamamakta; insan hakları anlayışının niteliksel sınırları zorlanmaya başlamaktadır. Bu çerçevede iklim adaleti kavramının insan hakları paradigmasını nasıl ve ne yönde değiştirdiğini, bu değişimin yeterli olmadığı durumlarda ise ötesine geçilmesi için niteliksel sınırları üzerinden onu nasıl zorladığını araştırmak ve ortaya koymak çalışmamızın konusunu oluşturmaktadır.
Özet (Çeviri)
Environmental degradation resulting from climate change has evolved into a global crisis, violating a wide range of human rights—from the right to life and health to the rights to housing and work—and jeopardizing the demand for a dignified and secure existence. Consequently, the human rights paradigm must undergo transformation to effectively respond to the adverse impacts of climate change; it can no longer remain static. In this context, the concept of climate justice has emerged as both a catalyst and a guiding framework for this necessary shift. Notably, climate justice, now increasingly reflected in international instruments and national legislation, articulates demands that go far beyond the traditional protective mechanisms of the existing human rights framework. These demands encompass not only the safeguarding of current rights but also the recognition of the rights of ecosystems, future generations, and indigenous communities—ushering in a redefined and expanded understanding of human rights. As a result, internal changes within the current human rights paradigm often prove insufficient, and the concept of climate justice begins to push the qualitative boundaries of this paradigm. This study aims to examine how and in what ways climate justice transforms the human rights paradigm and, where such transformation falls short, how it challenges and seeks to transcend its existing qualitative limits.
Benzer Tezler
- Gender intersectionality and climate communication of European climate non-governmental organizations on twitter
Avrupa iklim sivil toplum örgütlerinin twitter'da cinsiyet kesişimliği ve iklim iletişimi
İZEM UÇKAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Uluslararası İlişkilerYaşar ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DEFNE GÜNAY ULUBAY
- iklim değişikliği nedeniyle yerinden edilmelerin insan hakları ve sosyal adalet bağlamında değerlendirilmesi
an evaluation of dislacements caused by the climate change in the context of human rights and social justice
ASLI KURNAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Kamu YönetimiErzincan Binali Yıldırım ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DUYGU YILDIZ KARAKOÇ
- Uluslararası hukukta iklim göçü: Afrika'daki düzenlemeler ve çevresel adalet perspektifi
Climate migration in international law: African regulations and the perspective of environmental justice
NİLSU YAREN GÜRÜF
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
HukukAnkara Sosyal Bilimler ÜniversitesiAfrika Çalışmaları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MÜRSEL BAYRAM
- Yeşil sosyal hizmet perspektifinden Türkiye'de iklim krizine yönelik sosyal ve çevresel politikaların değerlendirilmesi
Evaluation of social and environmental policies for the climate crisis in Turkey from the perspective of green social work
SELİN KOÇAK
- How to govern military ai: On the global governance of artificial intelligence from an international security perspective
Askeri yapay zeka nasıl yönetilmeli: Uluslararası güvenlik perspektifinden yapay zekanın küresel yönetimi
ONUR TÜRK
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
Savunma ve Savunma Teknolojileriİstanbul Teknik ÜniversitesiBilim, Teknoloji ve Toplum Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. EMİNE ASLI ÇALKIVİK