Hemşirelik eğitiminde program çıktılarına ulaşma durumunun belirlenmesinde bir yol haritası: Doğrudan ve dolaylı değerlendirme yöntemlerinin kullanımı
A roadmap for determining the achievement of program outcomes in nursing education: The use of direct and indirect assessment methods
- Tez No: 965534
- Danışmanlar: PROF. DR. FATMA ORGUN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Hemşirelik, Education and Training, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ege Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Hemşirelik lisans programlarında program çıktılarına ulaşma durumunun belirlenmesinde doğrudan ve dolaylı değerlendirme yöntemleri kullanılarak bir yol haritası geliştirmektir. Yöntem: İki aşamada yürütülen bu çalışmanın birinci aşamasında hemşirelik lisans eğitim programı öğrencilerinin program çıktılarına ulaşma durumunu dolaylı ölçmede kullanılabilecek“Hemşirelik Lisans Eğitim Programı Ulusal Yeterlikleri Değerlendirme Ölçeği (HLEP-UYDÖ)”nin geliştirilmesi amacıyla metodolojik türde bir çalışma yürütülmüştür (n=776). Çalışmanın ikinci aşaması karma yöntem türünde olup, eşzamanlı eşit statülü tasarım kullanılmıştır. Nicel ve nitel veriler eşzamanlı olarak toplanmıştır. Nicel yöntemde (n=155) program çıktıları (PÇ)'na ulaşma durumunun belirlenmesinde; HLEP-UYDÖ, Program Çıktıları değerlendirme formu ve“Öğrenci Bazında Kişisel Makro Ölçme ve Değerlendirme Modeli”kullanılmıştır. Nitel bölümde (n=20) hemşirelik öğrencilerinin program çıktılarına ulaşma durumları hakkında görüşlerini, deneyimlerini ve duygularını araştırmak için fenomenolojik bir yaklaşım kullanılmıştır. Bu amaçla veri toplama tekniklerinden derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Verilerin analizinde; birinci aşamada SPSS 25 ve LISREL 8.8, ikinci aşamada nitel verileri için MAXQDA ve nicel veriler için Microsoft Excel ve SPSS programlarından yararlanılmıştır. Nicel verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, bağımsız t testi, Oneway Anova Testi kullanılmış ve Pearson korelasyon katsayısı hesaplanmıştır. Çalışmada p < 0.05 olan değerler istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Öğrenci Bazında Kişisel Makro Ölçme ve Değerlendirme Modeli kullanılarak üç ders kümesiyle hesaplamalarla yapılmış, birbirine çok yakın sonuçlar elde edilmiş böylece tüm derslerden elde edilen bulgular üzerinden yorumlanmıştır. Ayrıca bu model ile program çıktılarına ulaşma durumu sınıf bazında ve mezuniyete kadar birikimli olarak hesaplanmıştır. Analizler sonucu doğrudan ve dolaylı nicel olarak program çıktılarına ulaşma durumu belirlenmiştir. Nitel analizlerle elde edilen tema, kategori ve kodlar ilgili PÇ'lerle eşleştirilmiş, elde edilen nicel bulgularla birlikte yorumlanmıştır. Bulgular: Hemşirelik Lisans Eğitim Programı Ulusal Yeterlikleri Değerlendirme Ölçeği (HLEP-UYDÖ)'nin program çıktılarına ulaşma durumunun dolaylı değerlendirilmesinde kullanılabilecek, 43 madde ve dört alt boyuttan oluşan geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu bulunmuştur. Doğrudan değerlendirmede program çıktılarına ulaşma düzeyinin tüm program çıktılarında 4 üzerinden 3'ün üzerinde olduğu, dolaylı ve doğrudan değerlendirmeler sonucu öğrencilerin program çıktılarına büyük oranda ulaştıkları görülmüştür. Dolaylı değerlendirmede kullanılan ölçme araçları (HLEP-UYDÖ ve PÇ değerlendirme formu) arasında pozitif yönde orta ve yüksek düzeyde, doğrudan ve dolaylı ölçümler arasında çok zayıf ve zayıf düzeyde anlamlı bir ilişki görülmüştür (p<0.05). Sonuç: Bu çalışmada hemşirelik lisans programlarında program çıktılarına ulaşma durumunun belirlenmesinde doğrudan ve dolaylı değerlendirme yöntemleri kullanılarak bir yol haritası geliştirilmiştir. Program çıktılarına ulaşma durumunun değerlendirilmesinde doğrudan ve dolaylı değerlendirme yöntemlerinin etkili olduğu, beraber kullanıldığında program çıktılarına ulaşma durumuna ilişkin daha açıklayıcı bilgi elde edildiği görülmüştür. Nicel yöntemle elde edilen doğrudan ve dolaylı değerlendirme sonuçlarının birleştirilmesi, genel program çıktılarına ulaşma durumunu ortaya koymada önemli avantajlar sağlamıştır. Nitel yöntem ile elde edilen bulgularla program çıktılarına ulaşma durumu sayısal sonuçların ötesine geçmiş ve eğitim programının güçlü ve geliştirilmesi gereken yönlerini de ortaya konmuştur. Bu açıdan program çıktılarına ulaşma durumunu doğrudan ve dolaylı yöntemlerle değerlendirilmesi, dolaylı değerlendirmelere nitel yaklaşımların dahil edilmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Aim: The aim is to develop a road map using direct and indirect assessment methods to determine the achievement of program outcomes in undergraduate nursing programs. Method: This study was conducted in two phases. In the first phase, a methodological study was conducted to develop“the Nursing Undergraduate Education Program National Competency Assessment Scale (NUEP-NCAS)”that could be used to indirectly measure the achievement of program outcomes by students in nursing undergraduate education programs (n=776). The second stage of the study adopted a mixed-methods approach with a concurrent equal status design. Both quantitative and qualitative data were collected simultaneously. In the quantitative method (n = 155), the NUEP-NCAS, the program outcome (PO) evaluation form and“the Student-Based Personal Macro Measurement and Evaluation Model”were used to determine the status of program outcome achievement. In the qualitative section (n=20), a phenomenological approach was used to investigate nursing students' views, experiences, and feelings regarding their achievement of program outcomes. For this purpose, in-depth interviews were conducted as a data collection technique. In the analysis of the data, SPSS 25 and LISREL 8.8 were used in the first stage, and MAXQDA was used for qualitative data and Microsoft Excel and SPSS 25 were used for quantitative data in the second stage. In the analysis of quantitative data, descriptive statistics, independent t-test, Oneway ANOVA test were used, and Pearson correlation coefficient was calculated. Values with p < 0.05 were considered statistically significant. Using the Student-Based Personal Macro Measurement and Evaluation Model, calculations were performed with three course clusters, yielding very similar results, which were then interpreted based on the findings from all courses. Additionally, this model was used to calculate PÇ achievement status by class and cumulatively up to graduation. The results of the analyses determined the direct and indirect quantitative status of program outcomes. The themes, categories, and codes obtained through qualitative analyses were matched with the relevant program outcomes and interpreted together with the quantitative findings. Results: The Nursing Undergraduate Education Program National Competency Assessment Scale (NUEP-NCAS) was found to be a valid and reliable measurement tool consisting of 43 items and four sub-dimensions that can be used in the indirect assessment of program outcomes. In direct assessment, the level of achievement of program outcomes was found to be above 3 out of 4 in all program outcomes, and as a result of both indirect and direct assessments, it was observed that students achieved program outcomes to a large extent. A moderate to high positive correlation was observed between the measurement tools used in indirect assessment (HLEP-UYDÖ and PÇ assessment form), while a very weak to weak significant correlation was observed between direct and indirect measurements (p<0.05). Conclusion: In this study, a roadmap was developed using direct and indirect evaluation methods to determine the achievement of program outcomes in nursing licensure programs. It was found that direct and indirect evaluation methods are effective in evaluating the achievement of program outcomes, and that when used together, they provide more explanatory information about the achievement of program outcomes. There were advantages to combining the results of direct and indirect evaluations using quantitative methods to reveal the overall achievement of program outcomes. The findings obtained through qualitative methods went beyond numerical results and revealed the strengths and areas for improvement of the education program. From this perspective, it is recommended that the status of achievement program outcomes be evaluated using both direct and indirect methods, and that qualitative approaches be included in indirect evaluations.
Benzer Tezler
- Çocuklarda akut stres hiperglisemisinde hormonal değişikliklerin ve kısa süreli prognozun incelenmesi
Başlık çevirisi yok
AYGÜN DİNDAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜLYA GÜNÖZ
- Cumhuriyet Üniversitesi Hastanesindeki lavman uygulamaları ile hastaların bu uygulamalara ilişkin duygu ve düşünceleri
Başlık çevirisi yok
SULTAN ALAN ÇİÇEK
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
HemşirelikCumhuriyet ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MELİHA ATALAY
- Lohusalıkta anneye verilen sağlık eğitiminin annenin doğum sonrası döneme ilişkin bilgi düzeyine etkisinin incelenmesi
Başlık çevirisi yok
HANDAN GÜLER
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
HemşirelikCumhuriyet ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. MELİHA ATALAY
- Ameliyat öncesi hastaların ameliyata ilişkin duyguları, düşünceleri ve bilgi istekleri
The Pre-operative patiensts feelings throughts and information requirements concerning their surgical operations
KADRİYE BULDUKOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
HemşirelikCumhuriyet ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MELİHA ATALAY