Geri Dön

Tümör belirteçleri ve tiroid fonksiyon testlerinde ölçüm belirsizlikleri ve test istemlerinin akılcı laboratuvar kullanımı açısından değerlendirilmesi

Measurement uncertainties and evaluation of test requests in terms of rational laboratory use in tumor markers and thyroid function tests

PDF İndir

  1. Tez No: 967549
  2. Yazar: SİMGE GÜRBÜZ HÜRKAN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. İBRAHİM MURAT BOLAYIRLI
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Biyokimya, Biochemistry
  6. Anahtar Kelimeler: Ölçüm belirsizliği, akılcı laboratuvar kullanımı, uygunsuz test tekrarı, tiroid fonksiyon testleri, tümör belirteçleri, Biyobelirteçler-tümör, Measurement uncertainty, rational laboratory use, inappropriate test repetition, thyroid function tests, tumor markers, Biomarkers-tumor
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa
  10. Enstitü: Cerrahpaşa Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Bu çalışmada tiroid fonksiyon testleri (TSH, sT3, sT4), tiroid otoantikorları (Anti-Tg, Anti-TPO) ve tümör belirteçlerinde (AFP, CA 125, CA 15-3, CA 19-9, CEA, PSA, sPSA) uygunsuz test tekrarlarını belirlemek ve ölçüm belirsizliklerini uluslararası kriterlere göre değerlendirmek amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışma, 2023-2024 yıllarına ait laboratuvar kalite kontrol verileri ile hastane bilgi yönetim sisteminden elde edilen test istem verileri kullanarak gerçekleştirildi. Ölçüm belirsizlikleri Nordtest yaklaşımına göre hesaplandı ve sonuçlar %TEa limitlerine (EFLM, Ricos, CLIA, RiLiBAK, RCPA) göre karşılaştırıldı. Uygunsuz test tekrarları, minimum test tekrar sürelerine göre belirlendi. Cinsiyet, yaş grubu, başvuru tipi alt gruplarına ve istem yapılan branşlara göre incelendi. Bulgular: İki yılın ortalama uygunsuz tekrar oranları; tümör belirteçlerinde %2-13, tiroid otoantikorlarında %9-19, tiroid fonksiyon testlerinde ise %8 civarında seyretmiştir. Lojistik regresyon analizine göre uygunsuz test tekrarlarına yaş grubu, başvuru tipi ve branş değişkenlerinin bağımsız etkileri olduğu görülmüştür (p<0.001). Dahili branşlarda, 65 yaş üzerinde ve yatan hastalarda uygunsuzluk oranları anlamlı olarak daha yüksektir. Ölçüm belirsizliği değerlendirmesinde tiroid otoantikorlarının %25-29, tümör belirtçelerinin %8-16, tiroid fonksiyon testlerinde ise %9-13 aralığında belirsizlik değerine sahip olduğu görülmüştür. CLIA ve RiLiBAK limitleri testlerimizin kabul edilebilir ölçüm belirsizliği değerlerine sahip olduğunu göstermiştir. Sonuç: Ölçüm belirsizliğinin düzenli olarak izlenmesi, laboratuvar sonuçlarının güvenilirliği ve klinik kararların doğruluğu açısından önemlidir. Akılcı laboratuvar kullanımı kapsamında testlerin kılavuz önerilerine uygun istenmesi, hem hasta güvenliği hem de sağlık hizmetlerinin verimliliği açısından büyük önem taşımaktadır.

Özet (Çeviri)

Aim: This study aimed to identify the inappropriate repeat testing and to evaluate the masurement uncertainties of thyroid function tests (TSH, fT3, fT4), thyroid autoantibodies (Anti-Tg, Anti-TPO), and tumor markers (AFP, CA 125, CA 15-3, CA 19-9, CEA, PSA, fPSA) in accordance with international criteria. Material and Method: The study was conducted using laboratory quality control data and test request data obtained from the hospital information system for the years 2023-2024. Measurement uncertainties were calculated according to the Nordtest approach, and the results were compared with %TEa limits (EFLM, Ricos, CLIA, RiLiBAK, RCPA). Inappropriate repeat tests were determined based on minimum retest intervals and analyzed by gender, age group, admission type, and requesting department. Results: The mean inappropriate repeat rates over two years ranged from 2-13% for tumor markers, 9-19% for thyroid autoantibodies and about 8% for thyroid function tests. Logistic regression analysis revealed that age group, admission type, and department had independent effects on inappropriate retesting (p<0.001). The rate of inappopriate requests was significantly higher in internal medicine departments, inpatients, and patients aged ≥65 years. Measurement uncertainty was highest for thyroid autoantibodies (25-29%), while tumor markers and thyroid function tests showed lower values (8-16% and 9-13%, respectively). Most tests demonstrated acceptable measurement uncertainty according to CLIA and RiLiBAK limits. Conclusion: Regular monitoring of measurement uncertainty supports the reliability of laboratory results and the accuracy of clinical decisions. Requesting tests in accordance with guidelines is essential for patient safety and the efficient use of healthcare resources.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    1022879

    Tirotoksikoz ayırıcı tanısında tiroid hormon duyarlılığının değerlendirilmesi

    Evaluation of thyroid hormone sensitivity in the differential diagnosis of thyrotoxicosis

    ELVAR MIRZAEVI

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ÇAĞATAY EMİR ÖNDER

  2. Tez No

    175227

    Proksimal humerusun primer ve metastatik tümörlerinin rezeksiyon sonrası tümör protezlerinin sonuçları

    The results of tumor prostheses afte rezektion in primary and metastatik proximal humerus tumors

    ERTUĞRUL ALLAHVERDİ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2007

    Ortopedi ve TravmatolojiAnkara Üniversitesi

    Ortopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. YUSUF YILDIZ

  3. Tez No

    625616

    Fertilite hormonları, ilaç düzeyleri, kardiyak markerlar, tiroid fonksiyon testleri ve tümör belirteçlerinin ölçüm belirsizlikleri

    Measurement uncertainty of fertility hormones, pharmaceutical levels, cardiac markers, thyroid function tests and tumor markers

    RABİA TAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    BiyokimyaAdnan Menderes Üniversitesi

    Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA YILMAZ

    DOÇ. DR. YUSUF KURTULMUŞ

  4. Tez No

    763307

    Gestasyonel diyabetes mellituslu hastalarda tiroid fonksiyon bozukluklarının değerlendirilmesi ve C-peptid, CA19-9, CA-125 düzeyleri

    Evaluation of thyroid functional disorders and levels of serum C-peptide, CA19-9and CA-125 in patients with gestational diabetes mellitus

    BERNAS BARAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Kadın Hastalıkları ve DoğumTrakya Üniversitesi

    Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NİYAZİ CENK SAYIN

  5. Tez No

    248922

    Tiroid ince iğne aspirasyon biyopsisi yapılan nodüllerde immünohistokimyasal belirteçlerin malignite tespitindeki yeri

    Immunohistochemical markers in detecting malignity in thyroid nodules which undergone fine-needle aspiration biopsy

    ZÜLEYHA KORKMAZ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2010

    Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıErciyes Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. FAHRİ BAYRAM

Geri Dön