Akne vulgaris hastalığının şiddetiyle uyku kalitesi arasındaki ilişkinin Pittsburgh Uyku Kalite Endeksi ve serumda oreksin-a molekül düzeyi ölçülmesi ile incelenmesi
Investigation of the relationship between the severity of acne vulgaris and sleep quality through the Pittsburgh Sleep Quality Index and measurement of serum orexin-a levels
- Tez No: 967792
- Danışmanlar: DOÇ. DR. FATMA EFSUN TANAÇAN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Dermatoloji, Dermatology
- Anahtar Kelimeler: akne vulgaris, inflamasyon, oreksin-A, pittsburgh uyku kalite indeksi, skar, acne vulgaris, inflammation, orexin-A, pittsburgh sleep quality index, scarring
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Ankara Etlik Şehir Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Deri ve Zührevi Hastalıklar Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç Akne vulgaris, genellikle adölesan yaş grubunda başlayan kronik seyirli bir hastalıktır. Bir cilt hastalığı olmasının yanı sıra psikososyal etkilenimi de ciddi düzeyde olabilmektedir. Multifaktöriyel etyopatogeneze sahiptir ancak mekanizması hala tam olarak açıklanamamıştır. Akne gelişiminde yaşam tarzı faktörlerinin rolünü araştıran çalışmalar giderek artmaktadır. Bu faktörlerden biri olan uyku, son yıllarda akne gelişimi ile ilişkisi sorgulanmaya başlanan parametrelerden biri haline gelmiştir. Uyku biyolojisinin merkezinde yer alan iki molekül olan melatonin ve oreksin-A, yalnızca uyku-uyanıklık döngüsünün düzenlenmesinde değil, aynı zamanda immün yanıt, inflamasyon ve hormonal dengede oynadıkları destekleyici rolleri nedeniyle dikkat çekmektedir. Bu biyolojik etkiler, sebum üretimi artışı, foliküler keratinizasyon, mikrobiyal kolonizasyon ve inflamasyon gibi akne etyopatogenezindeki temel süreçleri modüle ederek akne oluşumunun ve şiddetinin azalmasına katkı sağlayabilir. Bu tezde, henüz tam olarak aydınlatılmamış olan uyku ile akne arasındaki ilişkinin Pittsburgh Uyku Kalite Endeksi ve uyku düzenlenmesinde rol oynayan aracı bir molekül olan Oreksin-A'nın serum düzeylerinin belirlenmesi yoluyla incelenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem Çalışmaya, Ocak 2025-Nisan 2025 tarihleri arasında, Ankara Etlik Şehir Hastanesi Deri ve Zührevi Hastalıklar polikliniğine akne şikayetiyle başvuran son 2 aydır topikal tedavi son 3 aydır sistemik tedavi almamış 42 akne hastası ve dışlama kriterlerini karşılamayan sağlıklı 42 kontrol dahil edildi. Katılımcılara sosyodemografik veri formu, Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi (PUKİ) anketleri dolduruldu ve katılımcılardan venöz kan örneği alındı. Bu ölçeklerden elde edilen sonuçlar ile çeşitli istatistiksel çalışmalar yapıldı. Bulgular Çalışmaya 42 akne hastası 42 kontrol olmak üzere 84 kişi dahil edildi. Çalışmaya dahil edilen hasta grubunun %55,8'i kadın, %44,2'si erkekti. Ortalama yaş 21,3±4,12 olarak saptandı. Hasta ve kontrol grupları arasında yaş (p>0,05) ve cinsiyet (p>0,05) açısından anlamlı fark bulunmadı. Skar gelişen bireylerde PUKİ skorları daha yüksek bulundu (p=0,017). Serum oreksin-A düzeyleri hasta grubunda anlamlı şekilde daha düşük bulundu (p=0,001). ROC analizine göre oreksin-A düzeyi, akne hastalığını ayırt etmede anlamlı bulundu (EAA=0,729; p<0,001). Kesme değeri 50,85 ng/mL; duyarlılık %66,7 ve özgüllük %67,4 olarak saptandı. PUKİ ve uyku hijyeni skorları açısından hasta ve kontrol grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu (p>0,05). Tüm gruptakilerin cinsiyetine göre PUKİ (p=0,391), uyku hijyeni (p=0,5) ve oreksin-A düzeyi (p=0,76) ölçümleri arasında bir ilişki saptanmadı (p>0,05). Sonuç Çalışmamızda akne hastalarında Oreksin-A düzeylerinin anlamlı şekilde düşük bulunması, bu molekülün akne patogenezinde rol oynayabileceğine işaret etmektedir. Uyku kalitesi açısından hasta ve kontrol grubu arasında fark saptanmamış olması ise, Oreksin-A'nın etkisinin uyku kalitesinden ziyade inflamasyon, stres ve hormonal mekanizmalar üzerinden gerçekleşebileceğini düşündürmektedir. Bu bulgular, Oreksin-A'nın akne hastalarını ayırt etmede potansiyel bir biyobelirteç olabileceğini ortaya koymakta ve bu ilişkinin daha kapsamlı fizyopatolojik çalışmalarla desteklenmesi gerektiğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Objective Acne vulgaris is a chronic disease that usually begins during adolescence. In addition to being a dermatological condition, it can also significantly affect psychosocial well-being. Although it has a multifactorial etiopathogenesis, its exact mechanism has not yet been fully elucidated. In recent years, studies investigating the role of lifestyle factors in the development of acne have been increasing. Among these factors, sleep has emerged as one of the parameters increasingly questioned in relation to acne development. Two molecules at the center of sleep biology, melatonin and orexin-A, attract attention not only for their roles in regulating the sleep–wake cycle but also for their supportive roles in immune response, inflammation, and hormonal balance. These biological effects may modulate the fundamental processes involved in acne pathogenesis, such as increased sebum production, follicular keratinization, microbial colonization, and inflammation, thereby contributing to a reduction in acne development and severity. In this study, it was aimed to investigate the relationship between sleep and acne—which has not yet been fully clarified—through the assessment of sleep quality using the Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI) and the determination of serum orexin-A levels, a regulatory molecule in sleep physiology. Materials and Methods Between January and April 2025, 42 patients with acne who presented to the Dermatology outpatient clinic of Ankara Etlik City Hospital and 42 healthy controls who did not meet any exclusion criteria were enrolled. Patients had received no topical treatment within the previous 2 months and no systemic treatment within the previous 3 months. Participants completed a sociodemographic data form and the Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI); venous blood samples were collected for serum orexin-A measurement. These data were subjected to statistical analysis. Results A total of 84 individuals (42 patients, 42 controls) were included. In the patient group, 55.8% were female and 44.2% were male; the mean age was 21.3 ± 4.12 years. There were no significant differences between patient and control groups in age (p > 0.05) or sex distribution (p > 0.05). PSQI scores were higher among individuals with scarring (p = 0.017). Serum orexin-A levels were significantly lower in the patient group (p = 0.001). On ROC analysis, orexin-A levels significantly discriminated acne cases from controls (AUC = 0.729; p < 0.001). The optimal cutoff was 50.85 ng/mL, yielding a sensitivity of 66.7% and a specificity of 67.4%. PSQI and sleep hygiene scores did not differ significantly between patient and control groups (p > 0.05). When stratified by sex across the entire sample, PSQI (p = 0.391), sleep hygiene (p = 0.50), and orexin-A levels (p = 0.76) showed no significant differences. Conclusion The significantly lower orexin-A levels observed in patients with acne suggest that this molecule may play a role in acne pathogenesis. The absence of a difference in sleep quality between patients and controls indicates that the effect of orexin-A may occur primarily through inflammatory, stress-related, and hormonal mechanisms rather than sleep quality per se. These findings support orexin-A as a potential biomarker for distinguishing patients with acne and underscore the need for further comprehensive pathophysiological studies to validate this association.
Benzer Tezler
- Halı ipliği yapımında kullanılan yünlerin teknolojik özellikleri üzerinde araştırmalar
Investigations on the technological properties of wools which are used in woollen carpet yarn production
BEKİR YILMAZ
Doktora
Türkçe
1985
Tekstil ve Tekstil MühendisliğiEge ÜniversitesiTarım Ürünleri Teknolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA HARMANCIOĞLU
- Farabi'de determinizm
Başlık çevirisi yok
RAHMİ KARAKUŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Felsefeİstanbul ÜniversitesiTürk-İslam Düşüncesi Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİHAT KEKLİK
- Pazarlamada standardizasyonun yeri yaş meyve ve sebze ihracatında standardizasyonun önemi üzerinde bir inceleme
Başlık çevirisi yok
RECAİ ÇINAR
- Kararlı şartlarda kontrollu katılaştırılmış Zn+%4A1 ve Zn+%4A1 (Cu, Fe ve Mg ilaveli) alaşımlarında mikroyapı ve bileşen dağılımı
Başlık çevirisi yok
AHMET ALTMIŞOĞLU