Primer infertil olan kadınlara verilen Watson'ın insan bakım kuramına temellendirilmiş fertiliteyi destekleyici davranış kazandırma eğitiminin sağlıklı yaşam biçimi davranışları ve İn Vitro fertilizasyon başarısı üzerine etkileri
The effects of fertility supportive behavior education based on Watson's theory of human care on healthy lifestyle behaviors and in vitro fertilization (IVF) success in women with primary infertility
- Tez No: 968196
- Danışmanlar: PROF. DR. MÜRÜVVET BAŞER
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Kadın Hastalıkları ve Doğum, Obstetrics and Gynecology
- Anahtar Kelimeler: Hemşirelik bakımı, In Vitro Fertilizasyon, İnfertilite, Watson'ın İnsan Bakımı Kuramı, Yaşam biçimi, In vitro fertilization . infertility, Lifestyle, Nursing care, Watson's Theory of Human Caring
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Erciyes Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
PRİMER İNFERTİL OLAN KADINLARA VERİLEN WATSON'IN İNSAN BAKIM KURAMINA TEMELLENDİRİLMİŞ FERTİLİTEYİ DESTEKLEYİCİ DAVRANIŞ KAZANDIRMA EĞİTİMİNİN SAĞLIKLI YAŞAM BİÇİMİ DAVRANIŞLARI VE İN VİTRO FERTİLİZASYON BAŞARISI ÜZERİNE ETKİLERİ Duha K. S. SHAQALAIH Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü Hemşirelik Anabilim Dalı Doktora Tezi, Mayıs 2025 Danışman: Prof. Dr. Mürüvvet BAŞER ÖZET Fiziksel aktivite, beslenme ve stres yönetimi gibi yaşam tarzı faktörleri, üreme sağlığının korunmasında ve doğurganlık üzerinde belirleyici bir rol oynamaktadır. Watson'ın İnsan Bakımı Kuramı ise bireylerin fiziksel, ruhsal ve duygusal gereksinimlerini bütüncül bir yaklaşımla ele alarak hemşirelik bakımının etkinliğini artırmaktadır. Bu bağlamda yapılan çalışma, bir tüp bebek merkezinde gerçekleştirilen randomize kontrollü bir araştırma olup, toplam 64 kadından oluşan girişim ve kontrol gruplarını kapsamaktadır. Girişim grubundaki kadınlara Watson'ın kuramı temel alınarak hazırlanan fertiliteyi destekleyici davranış kazandırma eğitimi verilmiş ve bu eğitime ek olarak rutin hemşirelik bakımı uygulanmıştır. Kontrol grubundaki kadınlara ise yalnızca standart hemşirelik bakımı sağlanmıştır. Veri toplama sürecinde kişisel bilgi formu, Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği-II (SYBDÖ-II) ve Watson İyileştirme Süreçlerine Göre Hasta Memnuniyeti Formu kullanılmış; bu ölçekler girişim öncesi, girişim sonrası ve üç ay sonrasında olmak üzere üç kez uygulanmıştır. Analizler SPSS 24.0 programı ile yapılmış, değerlendirmelerde bağımsız örneklem t-testi ve ki-kare testi kullanılmıştır. Gruplar arasında başlangıçta SYBDÖ-II toplam puanları açısından anlamlı bir fark bulunmamış olup (p>0.05), homojenlik sağlanmıştır. Ancak işlem sonrası ve son testte girişim grubunun puanlarında anlamlı artışlar görülmüş (158.50±10.62 ve 161.5±9.59), kontrol grubunda ise belirgin bir değişiklik gözlenmemiştir (134.30±11.41 ve 135.9±11.80) (p<0.001). Ön testte girişim grubunun ortalama puanı 131.8±11.19 iken, son testte bu puan anlamlı düzeyde artmıştır (p<0.001). Girişim grubunda yer alan kadınların %62,5'inde pozitif gebelik sonucu elde edilirken, kontrol grubunda bu oran %43,8 olarak saptanmıştır. Ancak gruplar arasındaki bu fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır (p > 0.05). Katılımcıların %90.6'sı eğitim programından memnun olduklarını belirtmiş ve Watson'ın bakım süreçlerine dayalı bu eğitimin etkili olduğunu ifade etmişlerdir. Elde edilen bulgular, Watson'ın kuramına dayalı eğitimin birincil infertiliteye sahip kadınların sağlıklı yaşam biçimi davranışlarını olumlu yönde geliştirdiğini ve bütüncül hemşirelik yaklaşımının tüp bebek tedavi sonuçlarını desteklemede önemli katkılar sunduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
THE EFFECTS OF FERTILITY SUPPORTIVE BEHAVIOR EDUCATION BASED ON WATSON'S THEORY OF HUMAN CARE ON HEALTHY LIFESTYLE BEHAVIORS AND IN VITRO FERTILIZATION SUCCESS IN WOMEN WITH PRIMARY INFERTILITY Duha K. S. SHAQALAIH Erciyes University, Institute of Healthy Sciences Department of Nursing, Gyneacology and Obstetric Nursing PhD. Thesis, May 2025 Supervisor: Prof. Dr. Mürüvvet BAŞER ABSTRACT Lifestyle factors, such as physical activity, nutrition, and stress management, play a critical role in preserving reproductive health and enhancing fertility. Watson's theory of human care supports effective nursing care by addressing individuals' physical, emotional, and spiritual needs using a holistic approach. This randomized controlled study was conducted at an in vitro fertilization (IVF) center and included 64 women, divided equally into intervention and control groups. The intervention group received fertility-supportive behavior education based on Watson's theory, in addition to standard nursing care, while the control group received only routine nursing care. Data were collected using a Personal Information Form, Health-Promoting Lifestyle Profile II (HPLP-II), and a Patient Satisfaction Form Based on Watson's Healing Processes. These instruments were administered at three time points: before the intervention (pre-test), immediately after the intervention (post-test), and three months later (follow-up test). Data analysis was conducted using SPSS version 24.0, with independent sample t-tests and chi-square tests used for statistical evaluation. No significant differences were found between the groups at baseline in the total HPLP-II scores (p > 0.05), indicating that the groups were homogeneous. However, significant improvements were observed in the intervention group's total scores after the intervention (158.50±10.62) and at follow-up (161.5±9.59), while the control group showed no notable change (134.30±11.41 post-test; 135.9±11.80 follow-up) (p<0.001). The intervention group's pre-test score was 131.8±11.19, which significantly increased by the end of the study (p<0.001). A positive pregnancy outcome was observed in 62.5% of the women in the intervention group, while this rate was 43.8% in the control group. However, the difference between the groups was not found to be statistically significant (p > 0.05). Participant satisfaction with the educational program, evaluated based on Watson's caring processes, was notably high, with 90.6% of the participants reporting satisfaction. The findings indicate that education based on Watson's theory significantly improved the health-promoting lifestyle behaviors of women with primary infertility, and that holistic nursing care may play a vital role in enhancing IVF treatment outcomes and supporting fertility potential.
Benzer Tezler
- Açıklanamayan infertilite tanısı almış primer infertil çiftler ile spontan gebeliği olan fertil çiftlerin Diyet İnflamatuar İndeks puanı ile Akdeniz Diyeti Bağlılık Ölçeği puanının karşılaştırılması
Comparison of the Diet Inflammatory Index score and the Mediterranean Diet Adhesion Scale scores of primary infertility couples diagnosed with unexplained infertility and fertility couples with spontaneous pregnancy
ÖMER FARUK AK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Kadın Hastalıkları ve DoğumAnkara ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MURAT SÖNMEZER
- Sekonder infertil hastalarda doğum şeklinin fertilite üzerine etkisi
The effect of delivery method on fertility in secondary infertile patients
FERİDE ÖÇBA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Kadın Hastalıkları ve DoğumSağlık Bilimleri ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZLEM UZUNLAR
- İnfertilitenin bireyin yaşam kalitesine ve benlik saygısına etkisi
He effects of infertility on the individual life quality and self esteem
NEBAHAT KOCA ÇAVDAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Sağlık EğitimiBezm-İ Alem Vakıf ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ANAYİT MARGİRİT COŞKUN
- Klomifen sitrat ile ovulasyon indüksiyonu yapılan açıklanamayan infertiliteli olgularda anti müllerian hormonun klomifen sitrata yanıtını öngörmedeki yeri
Predicting value of anti-mullerian hormone in response to clomiphene citrate used for ovulation induction at women diagnosed with unexplained infertility
BORA ÇOŞKUN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
Kadın Hastalıkları ve DoğumSağlık BakanlığıKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BERNA DİLBAZ
- İnfertil kadınların yaşadıkları psikososyal sorunlar ve baş etmelerini etkileyen faktörlerin belirlenmesi
Determining the psychosocial problems that the infertile women experience and the factors that affectttheir coping with them
AYSEL KARACA
Doktora
Türkçe
2011
HemşirelikMarmara ÜniversitesiPsikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. GÜL ÜNSAL BARLAS