Öğretmen adaylarının teknostres düzeyleri ile bilgi iletişim teknolojileri yeterlikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between prospective teachers levels of technostress and their information and communication technology competencies
- Tez No: 968544
- Danışmanlar: DOÇ. DR. OSMAN AKHAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Bilgi ve iletişim teknolojileri, Eğitim fakülteleri, Teknostres, Öğretmen adayları, Information and communication technologies, Education faculties, Technostress
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Akdeniz Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, öğretmen adaylarının teknostres düzeyleri ile bilgi ve iletişim teknolojileri (BİT) yeterliliklerini belirlemeyi ve çeşitli değişkenler açısından incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, nicel yöntemlerin benimsendiği ilişkisel tarama modeli doğrultusunda gerçekleştirilmiştir. Çalışma grubunu, 2024-2025 eğitim-öğretim yılında Akdeniz Üniversitesi Eğitim Fakültesi'nde dokuz farklı öğretmenlik programında öğrenim görmekte olan 3. ve 4. sınıf toplam 427 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Veriler,“Öğretmenlerin Teknostres Düzeylerini Belirleme Ölçeği”ve“Bilgi ve İletişim Teknolojileri (BİT) Yeterlilikleri Ölçeği”aracılığıyla toplanmıştır. Araştırmanın verileri, betimsel istatistikler ve normallik kontrolleri sonrasında; değişkenler arası ilişkiler için Spearman korelasyonu, ikili karşılaştırmalar için Mann–Whitney U ve çok gruplu karşılaştırmalar için Kruskal–Wallis H testleriyle analiz edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre, öğretmen adaylarının teknostres düzeyleri yüksek, BİT yeterlikleri ise düşüktür. İki değişken arasında orta düzeyde, negatif ve anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Ayrıca kadın öğretmen adaylarının teknostres düzeylerinin erkeklere kıyasla daha yüksek olduğu ve bölümler arasında hem teknostres hem de BİT yeterlikleri açısından anlamlı farklılıklar bulunduğu görülmüştür. Katılımcıların cep telefonu, internet ve sosyal medya kullanım süreleri teknostres düzeylerinde bazı farklılaşmalara yol açmış, akıllı telefon kullanan adayların BİT yeterlikleri daha yüksek bulunmuştur. Ancak internet ve sosyal medya kullanım süreleri BİT yeterlikleri açısından anlamlı bir fark oluşturmamıştır. Daha yoğun teknoloji kullanan gruplarda ise teknostres düzeylerinin anlamlı biçimde daha düşük olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak bulgular, öğretmen adaylarının teknolojik becerilerinin geliştirilmesinin ve öz-yeterliklerinin artırılmasının, teknostresin azaltılması ve dijital pedagojik yeterliklerin güçlendirilmesi açısından önemli bir rol oynayabileceğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
This study aims to determine the levels of technostress among teacher candidates and their information and communication technology (ICT) competencies, and to examine them in terms of various variables. The research was conducted using a correlational survey model that adopted quantitative methods. The study group consisted of a total of 427 teacher candidates in their third and fourth years of study in nine different teacher training programs at the Faculty of Education, Akdeniz University, during the 2024-2025 academic year. Data were collected using the“Teachers' Technostress Level Determination Scale”and the“Information and Communication Technologies (ICT) Competency Scale.”The data from the study were analyzed using Spearman's correlation for inter-variable relationships, Mann–Whitney U for pairwise comparisons, and Kruskal–Wallis H test for multi-group comparisons after descriptive statistics and normality checks. According to the research results, teacher candidates have high levels of technostress and low levels of ICT proficiency. A moderate, negative, and significant relationship was found between the two variables. In addition, it was observed that female teacher candidates had higher levels of technostress than males and that there were significant differences between departments in terms of both technostress and ICT proficiency. Participants' mobile phone, internet, and social media usage times led to some differences in technostress levels, with candidates who used smartphones having higher ICT competencies. However, internet and social media usage times did not create a significant difference in terms of ICT competencies. It was also found that technostress levels were significantly lower in groups that used technology more intensively. In conclusion, the findings suggest that developing teacher candidates' technological skills and enhancing their self-efficacy may play an important role in reducing technostress and strengthening digital pedagogical competencies.
Benzer Tezler
- Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının teknostres düzeyleri ile çevrimiçi öğretime ilişkin yeterlilikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between the technostres levels of social studies teacher candidates and their competencies for online teaching
SENA AKBULUT
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimKırıkkale ÜniversitesiSosyal Bilgiler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERDİ ERDOĞAN
- Öğretmen adaylarının teknostres düzeylerinin belirlenmesi
Determination of teacher candidates' technostress levels
MAHMUT ÇALIŞKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan ÜniversitesiBilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET NACİ ÇOKLAR
- Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının teknostres düzeyleri ile uzaktan eğitime karşı tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi
The relationship between technostress levels of social studies teacher candidates and their attitudes towards distance education
İSMET ÖZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimFırat ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BİROL BULUT
- Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının teknostres düzeyleri ile uzaktan eğitime yönelik tutum ve görüşlerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi
Investigation of social studies teacher candidates' technostress levels and their attitudes and opinions towards distance education in terms of various variables
FATİH ÇIKAR
Doktora
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimAnadolu ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HIDIR KARADUMAN
- The relationship between the burnout and technostress levels of EFL instructors: A mixed study in Turkey
Üniversitelerin hazırlık programlarında İngilizce öğretmekle yükümlü öğretim görevlilerinin teknostres ve tükenmişlik düzeyleri arasındaki ilişki
OĞUZHAN YANGÖZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
Eğitim ve ÖğretimYıldız Teknik ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BURCU ÜNAL