Ortaokul öğrencilerinin bilimsel muhakeme becerileri ile kendi kendine öğrenme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examinination of the relationship between secondary school students' scientific reasoning skills and their self-learning skills
- Tez No: 968801
- Danışmanlar: PROF. DR. UĞUR BÜYÜK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: bilimsel muhakeme, kendi kendine öğrenme, ortaokul öğrencileri, öz düzenleme, fen eğitimi, Mantıksal düşünme, Orantısal akıl yürütme, Öz düzenleme becerisi, Öz düzenlemeli öğrenme, middle school students, science education, scientific reasoning, self-directed learning, self-regulation, Oneself learning, Logical reasoning, Proportional reasoning, Secondary school students, Self-regulation skill, Self regulated learning
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Erciyes Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, ortaokul öğrencilerinin bilimsel muhakeme becerileri ile kendi kendine öğrenme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Araştırma nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama deseni kullanılarak yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemi, 2023-2024 eğitim-öğretim yılında İç Anadolu Bölgesi'nde yer alan bir ildeki devlet ortaokullarında öğrenim gören amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilmiş toplam 407 yedinci sınıf öğrencisinden oluşmaktadır. Veri toplama aracı olarak, fen bilimleri dersine yönelik“Bilimsel Muhakeme Becerileri Testi”ve“Kendi Kendine Öğrenme Becerileri Ölçeği”kullanılmıştır. Verilerin analizi SPSS programı ile gerçekleştirilerek betimsel istatistikler, bağımsız örneklem t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve basit korelasyon analizi kullanılmıştır. Elde edilen bulgular doğrultusunda öğrencilerin bilimsel muhakeme becerilerinin“orta”, kendi kendine öğrenme becerileri ise“iyi”düzeyde olduğu tespit edilmiş olup öğrencilerin bilimsel muhakeme ve kendi kendine öğrenme becerilerinin demografik değişkenlerden etkilendiği görülmüştür. Özellikle anne-baba eğitim düzeyi ve aile gelir düzeyi, öğrencilerin beceri gelişiminde anlamlı bir etkiye sahipken cinsiyet ve ailedeki çocuk sayısı ise beceri düzeylerinde anlamlı bir etkiye sahip değildir. Araştırma sonucunda bilimsel muhakeme becerileri ve kendi kendine öğrenme becerileri arasında orta düzeyde pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğunu görülmektedir (r = .321, p < .001). Bu sonuçlar, öğrencilerin bilimsel muhakeme ve kendi kendine öğrenme becerilerinin birbirini etkilediğini ortaya koymaktadır ve çağdaş fen eğitimi uygulamalarında her iki becerinin birlikte geliştirilmesi gerektiğine işaret etmektedir. Öğretmen eğitimlerinde, sınıf içi uygulamalarda ve öğretim programlarında bu becerilere bütüncül bir yaklaşımla yer verilmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
This study examines the relationship between middle school students' scientific reasoning skills and self-directed learning skills. Conducted using a quantitative correlational survey design, the research involved a sample of 407 seventh-grade students selected through purposive sampling from public middle schools in a province within Turkey's Central Anatolia Region during the 2023–2024 academic year. Data were collected using the Scientific Reasoning Skills Test and the Self-Directed Learning Skills Scale, both designed for science education. Data analysis, performed with SPSS, included descriptive statistics, independent samples t-tests, one-way ANOVA, and simple correlation analysis. Findings indicate that students' scientific reasoning skills are at a moderate level, while their self-directed learning skills are at a good level. The study also reveals that these skills are influenced by demographic variables, with parental education level and family income significantly affecting skill development, whereas gender and number of siblings show no significant impact. A key finding is a moderately positive and significant correlation between scientific reasoning and self-directed learning skills (r = .321, p < .001). These results suggest that the two skills mutually influence each other, highlighting the need to develop them concurrently in contemporary science education practices. The study recommends that teacher training, classroom practices, and curricula adopt a holistic approach to fostering these skills.
Benzer Tezler
- Üstbilişsel strateji öğretiminin ortaokul 5. sınıf öğrencilerinin beceri temelli problem çözme başarılarına etkisi
The effect of metacogni̇ti̇ve strategy instructi̇on on ski̇ll-based problem-solvi̇ng success of 5th grade mi̇ddle school students
GÜLÇİN ARAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
MatematikMersin ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NEJLA GÜREFE
- Sekizinci sınıf öğrencilerinin beceri temelli soruları ele alırken kullandıkları üstbilişsel beceriler ve matematiksel temsiller
Eighth-grade students' metacognitive skills and use of representations when handling skill-based mathematics problems
YILDIZ BAYAT
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ OĞUZ KÖKLÜ
- Sosyobilimsel konulara dayalı fen eğitiminin ortaokul 7. sınıf öğrencilerinin bilimsel okuryazarlık ve çevre okuryazarlık seviyelerine etkisi
The effect of socio-scientific issue based science education on 7 th grade students' scientific literacy and environmental literacy levels
MELTEM KAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimMersin ÜniversitesiFen ve Matematik Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HİKMET SÜRMELİ
- Farklılaştırılmış öğretim tasarımının öğrencilerin matematiksel muhakeme becerilerine, biliş ötesi öğrenme stratejilerini kullanma düzeylerine ve problem çözme becerilerine etkisi
The effect of differentiated instructional design on students' mathematical reasoning skills, levels of using metacognitive learning strategies and problem solving skills
HALİL ÇOBAN
Doktora
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimBalıkesir ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERDOĞAN TEZCİ
- Beşinci sınıf öğrencilerinin sosyo-bilimsel muhakeme yetenekleri ile karar verme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between socio-scientific reasoning abilities and decision-making skills of fifth grade students
MERVE ÖNPEKER
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimBurdur Mehmet Akif Ersoy ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HATİCE BELGE CAN