Geri Dön

Alaş lideri Alihan Bökeyhan'ın siyasi ve fikri faaliyetleri

Political and intellectual activities of the Alash leader Alikhan Bukeikhan

  1. Tez No: 969474
  2. Yazar: ELİF BAŞKURT GÜRBÜZ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. GÜLJANAT KURMANGALIYEVA ERCİLASUN
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Tarih, Biyografi, History, Biography
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Genel Türk Tarihi Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu tez, 20. yüzyıl başlarında Kazak siyasî tarihine yön veren önemli bir düşünür ve siyasetçi olan Alihan Bökeyhan'ın düşünsel dünyasını ve siyasî faaliyetlerini yaşadığı dönemin tarihsel bağlamı içinde ele almaktadır. 19. yüzyıl sonlarında Çarlık Rusyası'nın baskıcı politikalarına karşı Kazak bozkırlarında şekillenen modernleşme süreci, Kazak aydınlarının öncülüğünde millî uyanış hareketine dönüşmüş; Bökeyhan hem siyasî mücadelesiyle hem de entelektüel yönüyle bu sürece liderlik etmiştir. Tezin giriş bölümünde, Çarlık yönetimi altındaki Kazak halkının sosyo-ekonomik ve kültürel durumu değerlendirilmiş, aydın sınıfının yükselişi tarihsel verilerle analiz edilmiştir. Birinci bölüm, Bökeyhan'ın çocukluk ve gençlik yılları ile eğitiminin düşünce dünyasındaki etkilerine odaklanmaktadır. İkinci bölümde, 1905 Rus İhtilâli'nden itibaren Karkaralı Dilekçesi, Alaş Partisi'nin kuruluşu ve Alaş Orda Hükümeti başkanlığı gibi siyasî faaliyetleri ele alınmıştır. Üçüncü bölümde, Bökeyhan'ın yazıları ve toplumsal meselelere yaklaşımı üzerinden aydın kimliği incelenmiştir. Dördüncü bölümde ise, onun Kazak aydınlanmasındaki rolü, Türk dünyasındaki benzer figürlerle karşılaştırılmıştır. Arşiv belgeleri, dönem basını ve çağdaş kaynaklardan yararlanılan araştırma, Bökeyhan'ın Kazakistan'ın bağımsızlık fikrine öncülük eden ve Türk dünyası modernleşmesinde önemli bir figür olduğunu ortaya koymaktadır.

Özet (Çeviri)

This thesis examines the intellectual and political legacy of Alikhan Bokeikhan, a prominent thinker and statesman who played a pivotal role in shaping early 20th-century Kazakh political history. In response to the repressive and colonial policies of the Russian Empire in the late 19th century, a modernization movement emerged on the Kazakh steppe, evolving into a national awakening led by Kazakh intellectuals. Bokeikhan became a central figure in this process, providing leadership through both his political activism and intellectual contributions. The introduction analyzes the socio-economic and cultural conditions of the Kazakh people under Tsarist rule and traces the rise of the intellectual class using historical data. The first chapter focuses on Bokeikhan's early life and education, exploring their influence on his worldview. The second chapter discusses his political activities following the 1905 Russian Revolution, including the Karkaraly Petition, the founding of the Alash Party, and his presidency of the Alash Orda Autonomous Government. The third chapter examines his writings, scientific work, and approach to social issues, highlighting his role as a public intellectual. The final chapter evaluates Bokeikhan's historical role in Kazakh enlightenment through comparisons with similar figures in the Turkic world. Drawing on archival documents, contemporary press, and scholarly literature, this study argues that Bokeikhan was a foundational figure not only in the political modernization of Kazakhstan but also in the broader intellectual transformation of the Turkic world.

Benzer Tezler

  1. İslamcılıkta kırılma noktaları: Hasan el-Benna ve Seyyid Kutub

    Breakpoints in Islamism, Hasan al-Banna and Sayyed Qutb

    ŞEYDA BUŞRA ATALAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Siyasal BilimlerHitit Üniversitesi

    Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. FATİH DUMAN

  2. Soğuk Savaş'tan Arap Baharı'na bir hareketin portresi: Raşid Gannuşi ve Tunus İslamcı Hareketi

    A portrait of a movement from the Cold War to the Arab Spring: Rashed Ghannouichi and the Tunisian Islamist Movement

    BÜŞRA ÇANKAYA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Uluslararası İlişkilerAydın Adnan Menderes Üniversitesi

    Uluslararası İlişkiler ve Güvenlik Çalışmaları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ALİ BİLGENOĞLU

  3. Siyasetname'nin eğitim bağlamında incelenmesi

    Analyzing Siyasetname in the context of educational leadership

    ESRA ÖZKILIÇ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Eğitim ve Öğretimİbn Haldun Üniversitesi

    Eğitim Kurumları İşletmeciliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. AHMET GÖÇEN

  4. XVI. yüzyıl Kudüs'ünde ilim kurumları ve ulema

    Scholarly institutions and ulama in 16th-century Jerusalem

    ESRA EVSEN AYDIN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    TarihMarmara Üniversitesi

    İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. HARUN YILMAZ

  5. Bulanık çok modlu kaynak kısıtlı proje çizelgeleme problemlerinin çözümü için matematiksel bir model

    A mathematical model for the solution of the fuzzy multi mode resource-constrained project scheduling problems

    ÖMER ATLI

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2012

    Endüstri ve Endüstri MühendisliğiHava Harp Okulu Komutanlığı

    Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. CENGİZ KAHRAMAN