Geri Dön

Elektronik sigara kullanımını etkileyen faktörlerin sıfır yığılmalı sıralı probit regresyon modeliyle incelenmesi

Investigation of factors affecting electronic cigarette use through zero-inflated ordered probit regression model

  1. Tez No: 969521
  2. Yazar: ELİF OKUMUŞOĞLU
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ÖMER ALKAN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Ekonometri, Econometrics
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Atatürk Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Ekonometri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Elektronik sigara (e-sigara) kullanımı, dünya genelinde hızla artmakta ve özellikle gençler arasında önemli bir halk sağlığı sorunu haline gelmektedir. Başlangıçta sigarayı bırakmaya yardımcı bir araç olarak tasarlansa da zamanla bağımlılık yapıcı bir ürün haline gelmiş ve sağlık üzerindeki riskleri tartışılmaya başlanmıştır. Geleneksel sigaralara kıyasla daha az zararlı olduğu algısı kullanım oranlarını artırırken, araştırmalar e-sigara nın tamamen güvenli olmadığını ve uzun vadede ciddi sağlık riskleri taşıdığını göstermektedir. Bu çalışmanın amacı, Türkiye'deki bireylerin e-sigara kullanımını etkileyen demografik faktörleri incelemektir. Araştırmada, 11.170 bireyin katılımıyla oluşturulan mikro veri seti kullanılarak e-sigara kullanımına ilişkin belirleyici unsurlar ayrıntılı biçimde analiz edilmiştir. Türkiye bağlamında bu konuda yapılan çalışmaların sınırlı olması nedeniyle, bu araştırma bireylerin sağlık davranışları ve alışkanlıkları ile e-sigara kullanım eğilimleri arasındaki ilişkileri inceleyerek alan yazına ampirik düzeyde katkı sağlamayı hedeflemektedir. Araştırmada sıfır yığılmalı sıralı probit model tahmini kullanılarak yapılan analizler sonucunda, cinsiyet, yaş, eğitim düzeyi, çalışma durumu, sağlık hizmetleri için ödeme güçlüğü çekme, günlük faaliyet durumu, tütün ve alkol kullanımı değişkenlerinin e-sigara kullanımı üzerinde anlamlı etkileri olduğu tespit edilmiştir.

Özet (Çeviri)

The use of electronic cigarettes has been rapidly increasing worldwide and has become a significant public health concern, particularly among young people. Although initially designed as a tool to help individuals quit smoking, electronic cigarettes have evolved into addictive products, and their health risks have become a topic of growing debate. While the perception that they are less harmful than traditional cigarettes has contributed to rising usage rates, research indicates that electronic cigarettes are not entirely safe and may pose serious long-term health risks. The aim of this study is to examine the demographic factors influencing electronic cigarette use among individuals in Türkiye. Utilizing a microdata set comprising 11,170 participants, the study analyzes in detail the determinants of electronic cigarette use. Given the limited number of empirical studies on this topic in the Turkish context, this research seeks to provide a data-driven contribution to the literature by exploring the relationships between individuals' health behaviors, lifestyle habits, and tendencies to use electronic cigarettes. Based on the analysis conducted using the zero-inflated ordered probit model, the findings reveal that variables such as gender, age, educational level, employment status, difficulty in affording healthcare services, daily activity level, and tobacco and alcohol use have statistically significant effects on electronic cigarette use.

Benzer Tezler

  1. The role of oxidative stress factors in the pathophysiology of Ocular Rosacea, analysis of tears and other materials

    Oküler Rosacea patofizyolojisinde oksidatif stres faktörlerinin rolü, gözyaşı ve diğer materyallerin analizi

    NİLÜFER YEŞİLIRMAK

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2023

    BiyokimyaGazi Üniversitesi

    Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NESLİHAN BUKAN

    PROF. DR. JEAN-LOUIS BOURGES

  2. Türkiye'de alkol, tütün ve elektronik sigara kullanımını etkileyen faktörlerin çok değişkenli probit regresyon modeli ile araştırılması

    Investigation of factors affecting alcohol, tobacco, and elektronic cigarette use in Turkey with a multivariate probit regression model

    OĞUZHAN BOZKURT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    EkonometriAtatürk Üniversitesi

    Ekonometri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ÖMER ALKAN

  3. Tıp fakültesi öğrencilerinin tütün kullanım durumu ve etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi

    Tobacco use status of medical faculty students and evaluation of affecting factors

    FATMA SEVEN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Halk SağlığıDokuz Eylül Üniversitesi

    Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. TÜRKAN GÜNAY

  4. Preeklampsi/eklampsi oluşumu riski yüksek gebelerde başlanan düşük doz aspirin profilaksisine direnci belirleyen faktörlerin araştırılması

    Investigation of factors determining resistance to low-dose aspirin prophylaxis initiated in pregnant women at high risk of developing preeclampsia/eclampsia

    ZİNNET EREN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Eczacılık ve Farmakolojiİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa

    Tıbbi Farmakoloji Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ÖNER SÜZER

  5. Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Hastanesi'nde görev yapmakta olan hekimlerin, elektronik sigara ve elektronik sigara kullanımı hakkındaki bilgi, tutum ve davranışlarının incelenmesi

    An examination of physicians' knowledge, attitudes, and behaviors regarding electronic cigarettes at Tekirdag Namık Kemal University Hospital

    İSMET CAN SALAR

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Halk SağlığıTekirdağ Namık Kemal Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ AYDAN ÇEVİK VAROL