Mercimekte yaprak gübrelemesinin dijital tarım teknikleri ile belirlenmesi
Determination of leaf fertilization in lentils using digital agriculture techniques
- Tez No: 969702
- Danışmanlar: PROF. DR. MEHMET ALİ ÇULLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Harran Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Güneydoğu Anadolu Bölgesi koşullarında mercimek (Lens culinaris) bitkisinde farklı yaprak gübreleme uygulamalarının verim, azot alımı, klorofil içeriği (SPAD) ve morfolojik özellikler üzerine etkilerini dijital tarım teknikleriyle desteklenen tarımsal yönetim yaklaşımıyla değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Deneme, 2021–2022 sezonunda yarı kurak iklim koşullarında yürütülmüş ve rastgele blok deneme desenine göre üç tekerrürlü olarak planlanmıştır. Yaprak gübreleri (Flo, Mac, Flo+Mac, Zn, K, Zn+K), bitkinin ilk çiçeklenme döneminde uygulanmış; süreç boyunca klorofil içerikleri taşınabilir SPAD sensörü ile ölçülerek dijital tarım izleme teknikleriyle takip edilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, tüm yaprak gübresi uygulamaları özellikle tane veriminde artış sağlamış, Zn uygulaması verimi %55 oranında artırarak istatistiksel olarak anlamlı fark yaratmıştır (p < 0.05). Biyokütle verimi genel olarak farklılık göstermezken, tane verimi ile hasat indeksi arasında güçlü bir pozitif korelasyon tespit edilmiştir (R² = 0.87). Tahıl verimine bağlı olarak Zn uygulamasında tahılın toplam azot alımı da belirgin şekilde artmıştır. Yaprak uygulamaları, fotosentez aktivitesinin bir göstergesi olan SPAD değerlerini önemli ölçüde etkilemiş; özellikle Flo+Mac uygulamasında klorofil yoğunluğu hasada kadar yüksek kalmıştır. Bu dijital izleme bulguları, uygulamaların vejetatif gelişmeyi ve asimilasyon sürecini olumlu etkilediğini göstermektedir. Sonuç olarak, sensör tabanlı veri izleme ve zamanlamaya dayalı yaprak gübreleme stratejileri, mercimekte verim artışı ve azot kullanım etkinliği açısından avantaj sağlamıştır. Bu bağlamda çalışma, dijital tarım destekli besleme yönetimi uygulamalarının yerel üreticiler için yaygınlaştırılabilir olduğunu ortaya koymakta ve sürdürülebilir, veri temelli üretim modellerine katkı sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aimed to evaluate the effects of different foliar fertilizer applications on yield, nitrogen uptake, chlorophyll content (SPAD values), and morphological parameters of lentil (Lens culinaris) under the semi-arid conditions of Southeastern Anatolia, Turkey. The experiment was conducted during the 2021–2022 growing season in a randomized complete block design with three replications. Foliar fertilizers (Flo, Mac, Flo+Mac, Zn, K, Zn+K) were applied at the onset of flowering, and chlorophyll contents were monitored using a portable SPAD-502 chlorophyll meter. This sensor-based measurement approach represents an integrated application of digital agriculture techniques to monitor plant nutrition status in real-time. The results showed that foliar applications improved grain yield across all treatments, with Zn application significantly increasing yield by 55% compared to the control (p < 0.05). While biomass production did not significantly differ among treatments, a strong positive correlation (R² = 0.87) was observed between grain yield and harvest index. Notably, Zn application also enhanced total grain nitrogen uptake. SPAD values, reflecting photosynthetic activity and chlorophyll density, increased significantly until day 21 in all treatments and remained highest under the Flo+Mac application throughout the growing period. This suggests a prolonged vegetative activity and more efficient assimilate partitioning toward grain in certain treatments. In conclusion, time- and stage-specific foliar fertilization supported by sensor-based digital monitoring can enhance yield and nitrogen use efficiency in lentil production. The study provides valuable insights into the role of digitally assisted nutrient management for sustainable agricultural intensification and demonstrates its applicability for broader adoption by local farmers.
Benzer Tezler
- Mercimek bitkisi Orobanche crenata Forsk. interaksiyonunda eksojen glisin betain'in antioksidan savunma sistemi üzerine etkisi
The effect of exogen glycine betaine on antioxidant defense system of lentil Orobanche crenata Forsk. interaction
MÜGE TEKER
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
BiyolojiÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OKAN ACAR
- Mercimek (Lens culinaris Medik.) bitkisinde ADP-glukoz pirofosforilaz enziminin kısa gün periyodundaki ekspresyon analizi
Expression analyzes of ADP-glucose pyrophoshorylase enzym in lentil (Lens culinaris Medik.) in short-day period
HANDE MORGİL
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
Biyoteknolojiİstanbul ÜniversitesiBotanik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜL CEVAHİR ÖZ
DOÇ. DR. İ. HALİL KAVAKLI
- Mercimekten (Lens culinaris Medik.) ADP-glukoz pirofosforilaz ve nişasta dallandırma enzimleri cDNA'larının izolasyonu
Isolation of ADP-glucose pyrophosphorylase and starch branching enzyme cDNAs from lentil (Lens culinaris Medik.)
IŞIL TULUM
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Botanikİstanbul ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜL CEVAHİR ÖZ
DOÇ. DR. İ. HALİL KAVAKLI
- Bazı yemeklik tane baklagillerin gelişme dönemlerine göre farklı bitki kısımlarında ham protein içeriklerinin belirlenmesi
Determine crude protein contents in different organs of some pulses duri̇ng various growth stages
HATİCE SARI
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
ZiraatOndokuz Mayıs ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ GÜLÜMSER
- Tuz ve giberellik asidin bazı mercimek çeşitlerindeki fenotipik, biyoaktif ve enzimatik etkileri
Phenotypic, bioactive and enzymatic effects of salt and gibberellic acid on some lentil cultivars
ABRORKHON SAITMURATOV
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
ZiraatBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET ZAHİT YEKEN