Elit hentbolcularda sporcu takviyesi kullanımının avustralya spor enstitüsü kriterlerine göre cinsiyet ve lig seviyesinde değerlendirilmesi
Başlık çevirisi mevcut değil.
- Tez No: 970162
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ELİF GÜNALAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Hentbol, cinsiyet, spor, takviye, Handball, sex, sport, supplement
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Sağlık ve Teknoloji Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Hentbol, yüksek yoğunluklu patlayıcı hücum ve savunma hareketlerinin yanı sıra branşa özgü becerileri içeren ve son yıllarda hem araştırmalar hem de katılım açısından popülerliği artan bir spor dalıdır. Bu çalışma, elit hentbolcularda sporcu takviyeleri (ST) kullanımlarının yaygınlığını ve tercih edilen takviye türlerini incelemeyi; ayrıca bu kullanımın Avustralya Spor Enstitüsü (AIS) kriterlerine göre cinsiyet ve lig düzeyi bağlamında farklılık gösterip göstermediğini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Veri toplama aracı olarak, katılımcıların sosyodemografik duurmu, antrenman özellikleri, ST kullanımları ve ilişkili parametreleri sorgulayan yapılandırılmış bir anket kullanılmıştır. Takviyeler, AIS'in bilimsel dayanak düzeyine göre A, B, C ve D sınıflarına ayrılmıştır. Elde edilen veriler, Jamovi 2.7.5 versiyon (The Jamovi Project, Sydney, Australia) istatistik programı kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışmaya profesyonel (n=48) ve amatör (n=44) düzeylerde mücadele eden, kadın (n=37) ve erkek (n=55) toplam 92 elit hentbolcu dahil edilmiştir. Katılımcıların en sık kullandığı takviyeler sırasıyla magnezyum (%37,0), C vitamini (%20,7), whey proteini (%19,6), sporcu barı (%19,6) ve D vitamini (%19,6) olarak belirlenmiştir. Profesyonel hentbolcuların, toplam, Grup A, Sporcu Gıdaları, Performans Takviyeleri, Grup B ve Grup C takviyelerini amatör sporculara kıyasla anlamlı derecede daha fazla kullandığı saptanmıştır (p<0,05). Cinsiyetler arasında ise yalnızca Grup C takviyeleri kullanımında anlamlı bir fark gözlenmiş; erkek sporcuların kadınlara kıyasla daha yüksek oranda kullandıkları belirlenmiştir (p<0,05). Elde edilen bulgular, hentbolcularda ST kullanımına ilişkin belirgin bilgi eksikliklerini ve yönlendirme ihtiyacını ortaya koymaktadır. Bu doğrultuda, sporcuların bilinçli ve güvenli takviye kullanımını desteklemek amacıyla, lig düzeyi ve cinsiyet farklılıklarını dikkate alan yapılandırılmış eğitim programlarının ve bireysel danışmanlık hizmetlerinin yaygınlaştırılması önerilmektedir. Böylece, performansın bilimsel temele dayalı ve güvenli biçimde desteklenmesi mümkün olacaktır.
Özet (Çeviri)
Handball is a sport characterized by high-intensity, explosive offensive and defensive movements and sport-specific skills, and its popularity has increased in recent years in research and participation. This study aimed to examine the prevalence of sports supplements (SS) use and the preferred types of supplements among elite handball players and assess whether this usage differs according to sex and league level based on the Australian Institute of Sport (AIS) criteria. Data were collected using a structured questionnaire that assessed participants' sociodemographic characteristics, training features, sports supplement use, and related parameters. Supplements were classified into A, B, C, and D classes according to the scientific evidence level of the AIS. The collected data were analyzed using Jamovi 2.7.5 Version (The Jamovi Project, Sydney, Australia). The study included 92 elite handball players, comprising professional (n=48) and amateur (n=44) athletes, with 37 women and 55 men. The most frequently used supplements among participants were magnesium (37.0%), vitamin C (20.7%), whey protein (19.6%), sports bars (19.6%), and vitamin D (19.6%). Professional handball players were found to use total supplements, Group A, sports foods, performance supplements, Group B, and Group C supplements significantly more than amateur players (p<0.05). Regarding sex differences, a significant difference was observed only in Group C supplements, with male players using them more frequently than female players (p<0.05). The findings indicate notable gaps in knowledge and the need for guidance regarding sports supplement use among handball players. Accordingly, it is recommended to implement structured educational programs and individualized counseling services that consider league level and sex differences to promote safe and informed supplement use. Therefore, performance can be effectively supported in a manner that is both scientifically evidence-based and safe.
Benzer Tezler
- Hentbolcularda uygulama temelli önleme programının performansa ve yaralanmaya etkisi: Randomize karşılaştırmalı çalışma
The effect of application-based prevention program on performance and injury in handball players: Randomized comparative study
SEHER AY
Doktora
Türkçe
2023
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonPamukkale ÜniversitesiFizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. UMMUHAN BAŞ ASLAN
- Yıldız hentbolcularda görsel reaksiyon zamanı üzerine yaş, cinsiyet, pozisyon ve coğrafik bölgenin etkileri
Effect of age, sex, position and geographical region on optical reaction time in junior handballers
ALİ ERZURUMLUOĞLU
- Hentbolcularda üst ekstremiteye uygulanan kinezyo bantlamanın kas aktivasyonu ve atış hızına etkisi
The effect of kinesio taping applied to the upper-extremity on muscle activation and throwing velocity in handball players
ZEYNEP DEMİRAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Fizyoterapi ve RehabilitasyonKaramanoğlu Mehmetbey ÜniversitesiSpor Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YÜCEL MAKARACI
- Farklı branş ve düzeydeki erkek sporcularla spor yapmamış olanların psikolojik ihtiyaçları ile bazı sosyal ve sportif özellikleri
Comparison of psychological needs and some psychologic-social and sportive characteristics of elit and nonelite athletes
EMİN KURU
- Elit hentbolcularda fizyolojik ve fiziksel parametrelerin incelenmesi
Analysis of physiological and physical parameters in eli̇te handball players
DEMET ÇIPLAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
BiyolojiZonguldak Bülent Ecevit ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERSÖZ GONCA