GEMS temelli afet eğitiminin özel yetenekli öğrenciler üzerindeki etkisi: Eylem araştırması
The effect of GEMS-based disaster education on gifted students: Action research
- Tez No: 971162
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ CEREN ÇEVİK KANSU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ondokuz Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, özel yetenekli ilkokul 4. Sınıf öğrencilerine yönelik olarak geliştirilen GEMS (Great Explorations in Math and Science, Fen ve Matematik'te Büyük Gelişmeler) temelli afet eğitiminin öğrencilerin afet farkındalığına etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, özel yetenekli bireylerin afet öncesi, sırası ve sonrasında alınması gereken önlemler konusundaki bilişsel, duyuşsal ve psikomotor gelişimlerini desteklemek üzere yapılandırılmıştır. Araştırma, eylem araştırması deseninde yürütülmüş olup nitel ve nicel veri toplama araçları birlikte kullanılmıştır. Sekiz hafta süren uygulama sürecinde öğrencilere çeşitli GEMS temelli etkinlikler uygulanmıştır. Veriler; afet bilinci algı ölçeği, öğrenci çalışma yaprakları, öğrenci görüşme formları, araştırmacı günlüğü ve dış gözlemci notları aracılığıyla toplanmıştır. Nitel verilerin analizinde içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Nicel veriler araştırma grubuna uygulanan“Afet Bilinci Algı Ölçeği”öntest ve sontest puanlarından elde edilen veriler bilgisayar ortamına aktarılarak SPSS 22 paket programı ile çözümlenmiştir. Birinci araştırma sorusu dikkate alındığında, birinci uygulamada araştırma grubunda yer alan öğrenci sayısı göz önünde bulundurularak non-parametrik istatistikler (Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi) gerçekleştirilmiştir. İkinci uygulamada ise birinci araştırma sorusuna ilişkin Bağımlı gruplar için t-Testi analizi yapılmıştır. Araştırma bulguları, öğrencilerin afet kavramına ilişkin ön bilgilerinin uygulama sonrasında daha sistematik, bilinçli ve çok boyutlu hale geldiğini göstermektedir. Özellikle özel yetenekli öğrencilerde risk algısı, afete hazırlıklı olma davranışları, afet sonrası toplumsal dayanışma ve müdahale stratejileri gibi temalarda anlamlı düzeyde bilişsel derinleşme gözlenmiştir. Ayrıca bu süreçte iş birliği, empati ve çözüm üretme becerilerinin geliştiği tespit edilmiştir. Sonuç olarak, GEMS temelli afet eğitimi, özel yetenekli öğrencilerin afetlere yönelik çok boyutlu farkındalık kazanmalarında etkili bir araç olarak düşünülebilir.
Özet (Çeviri)
This study aims to investigate the effect of a GEMS (Great Explorations in Math and Science)-based disaster education program, specifically designed for gifted fourth-grade primary school students, on the development of disaster awareness. The research was structured to support the cognitive, affective, and psychomotor development of gifted students in relation to the measures that should be taken before, during, and after disasters. The study employed an action research design, utilizing a mixed-methods approach with both qualitative and quantitative data collection instruments. Over the course of an eight-week implementation period, students participated in a series of GEMS-based activities. Data were gathered through the Disaster Awareness Perception Scale, student worksheets, student interview forms, the researcher's diary, and external observer notes. Qualitative data were analyzed using the content analysis method, whereas quantitative data obtained from the pre-test and post-test scores of the Disaster Awareness Perception Scale were processed and analyzed with the SPSS 22 software package. For the first research question, non-parametric statistical analyses (Wilcoxon Signed-Rank Test) were performed in the initial application due to the sample size. In the subsequent application, a paired-samples t-test was conducted for the same research question. The findings revealed that students' conceptual understanding of disasters became more systematic, conscious, and multidimensional following the intervention. Notably, significant cognitive advancements were observed among gifted students in areas such as risk perception, disaster preparedness behaviors, post-disaster social solidarity, and intervention strategies. Additionally, the process fostered the development of collaboration, empathy, and problem-solving skills. In conclusion, the findings suggest that GEMS-based disaster education serves as an effective pedagogical approach for enhancing the multidimensional disaster awareness of gifted students.
Benzer Tezler
- Türkiye nükleer emniyet olaylarına müdahale planının acil durum yönetim sistemine entegrasyonu
Integration of Türkiye nuclear security response plan to emergency management system
ZEYNEB CAMTAKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Kazalarİstanbul Teknik ÜniversitesiAfet ve Acil Durum Yönetimi Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. DİDEM SALOĞLU DERTLİ
- Milli Eğitim Bakanlığı okul öncesi eğitim programına uyarlanmış GEMS (great explorations in math and science) fen ve matematik programının anaokuluna devam eden altı yaş grubu çocukların kavram edinimleri ve okula hazır bulunuşluk düzeyleri üzerindeki etkisinin incelenmesi
Concept acquisition and the effectiveness of the GEMS (great exploration in math and science) science and mathematics program adapted to the ministry of education pre-school education program in preparing six year old kindergarten students for primary education
REYHAN SARITAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiÇocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. Z. FULYA TEMEL
- Hakkaklık ve mühür kalıplarının özgün baskı resim sanatı açısından incelenmesi
The interpretation of hakkaklik and seal engraving in the context of genuine printed art
RAKİBE DERİN SEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
Güzel SanatlarDokuz Eylül ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. MEHMET FIRINCI
- Coğrafya öğretiminde disiplinler arası yaklaşıma dayalı GEMS uygulamaları: Trabzon BİLSEM örneği
GEMS application – based on interdisciplinary in geography teaching: Sample of Trabzon BİLSEM
ŞAFAK BARIŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Eğitim ve ÖğretimKaradeniz Teknik ÜniversitesiOrtaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYŞEGÜL ŞEYİHOĞLU
