Kariyer yardımı arama temelli psikoeğitim programının üniversite öğrencilerinin kariyer yardımı arama tutumlarına etkisi
The effect of a career help seeking based psychoeducational program on university students' career help seeking attitudes
- Tez No: 971637
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET AYAZ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Psikoloji, Eğitim ve Öğretim, Psychology, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Program geliştirme, Ölçek geliştirme, Program development, Scale development
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hasan Kalyoncu Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın temel amacı üniversite öğrencilerinin kariyer yardımı arama tutumlarını geliştirmeye yönelik bir psikoeğitim programı geliştirmek ve etkililiğini test etmektir. Bu amaç doğrultusunda üniversite öğrencilerinin kariyer yardımı arama tutumlarını belirlemeye yönelik bir ölçek geliştirme çalışması gerçekleştirilmiştir.“Kariyer Yardımı Arama Tutumları Ölçeği”(KYATÖ)'nin geçerlilik ve güvenilirliğini test etmek için çeşitli ölçekler kullanılarak yedi farklı öğrenci grubundan (n=1786) veri toplanmıştır. Yapılan Açımlayıcı faktör analizi (AFA) sonucunda, ölçeğin beş alt faktörden ve yirmi maddeden oluştuğu, ölçeğin tamamı ve alt faktörlerine ilişkin iç tutarlılık katsayılarının istatistiksel olarak kabul edilebilir düzeyde olduğu, açıkladığı toplam varyansın ise önerilen minimum eşik değerin üzerinde olduğu tespit edilmiştir. Yapılan Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA)'nde, ölçeğin öngörülen yapısal modelinin veriyle tutarlı ve model uyum değerlerinin kabul edilebilir düzeyde olduğu belirlenmiştir. Cinsiyete göre yapılan ölçüm değişmezliği analizinde ise, biçimsel, metrik ve ölçüm değişmezliğinin sağlandığı ancak katı değişmezliğin sağlanmadığı belirlenmiştir. Ölçme değişmezliği analizlerinde de ölçeğin biçimsel, metrik ve ölçek değişmezliği düzeylerinde uyum iyiliği değerleri kabul edilebilir bulunmuştur. Bu sonuçlar, KYATÖ'nün beş boyutlu (niyet, olumlu ve olumsuz duygulanım, kendini saklama, öznel norm) ve psikometrik açıdan güvenilir bir ölçek olduğunu desteklemektedir. Çalışmanın temel amacı olan üniversite öğrencilerinin kariyer yardımı arama temelli psikoeğitim programı (KYATPP) geliştirilme sürecinde, uzman görüşü alınmış ve süreç sonunda dört haftalık bir pilot uygulama yapılmıştır. Programın uygulama sürecinde, Kişisel Bilgi Formu ve KYATÖ kullanılarak 466 öğrenciden veri toplanarak, ölçekten alınan toplam puanın -1.00 standart sapması altında kalan 71 öğrenci tespit edilmiş ve bu öğrencilerden 11'er kişiden oluşan deney ve kontrol gruplarına 11 oturumluk psikoeğitim programı uygulanmıştır. KYATÖ programı uygulamaya başlamadan önce ön test, program sona erdikten sonra son test ve son test ölçümünden dokuz hafta sonra ise izleme testi ölçümü almak üzere uygulanmıştır. Elde edilen veriler, karışık ölçümler için iki faktörlü varyans analizi kullanılarak analiz edilmiş ve sonuçlar karşılaştırılmıştır. Analizler, psikoeğitim programının öğrencilerin kariyer yardımı arama becerilerini artırmada etkili olduğunu ve bu etkinin uzun süreli olduğunu göstermiştir.
Özet (Çeviri)
The primary objective of this study was to develop a psychoeducational program to improve university students' attitudes toward seeking career help and to test its effectiveness. In line with this purpose, a scale development study was conducted to determine university students' attitudes towards seeking career help. To test the validity and reliability of the“Career Help Seeking Attitudes Scale”(CHSAS), data were collected from seven different student groups (n=1786) using various scales. As a result of Exploratory Factor Analysis (EFA), it was determined that the scale consisted of five sub-factors and twenty items, the internal consistency coefficients of the entire scale and its sub-factors were at a statistically acceptable level, and the total variance explained was above the recommended minimum threshold value. In the Confirmatory Factor Analysis (CFA), it was determined that the predicted structural model of the scale was consistent with the data, and the model fit values were at an acceptable level. Formal, metric, and measurement invariance were provided, but not strict invariance in the measurement invariance analysis performed according to gender. In the measurement of invariance analyses, goodness of fit values was found at acceptable levels of formal, metric, and scale invariance levels of the scale. These results support the fact that the CHSAS is a reliable scale in terms of five dimensions (intention, positive and negative affect, self-concealment, subjective norm) and psychometrically. In the process of developing the career help seeking based psychoeducation program (CHSASP) for university students, which was the main purpose of the study, expert opinions were obtained, and a four-week pilot study was conducted at the end of the process. During the implementation process of the program, data were collected from 466 students using the Personal Information Form and CHSAS, and 71 students with a standard deviation below -1.00 of the total scale score were identified and an 11-session psychoeducation program was applied to the experimental and control groups that each consisting of 11 students. The CHSAS was administered as a pre-test before implementation began, a post-test was administered after the program ended, and a follow-up test was administered nine weeks after the post-test. The obtained data were analyzed using two-factor analysis of variance for mixed measurements, and the results were compared. The study showed that the psychoeducation program was effective in improving students' career help seeking skills and that this effect was long-lasting.
Benzer Tezler
- A universal ship design network
Tümsel gemi tasarım ağı
BARAN SERDAR SARIOĞLU
Yüksek Lisans
İngilizce
2017
Gemi Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiGemi ve Deniz Teknolojisi Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDİ KÜKNER
- Çağdaş Suriye nesrinde siyasî hapishane edebiyatı üzerine eleştirel bir bakış
The literature of political prisons in contemporary Syrian prose analytical prepective
ABDOLGADER MOHAMED ALİ
Yüksek Lisans
Arapça
2014
Doğu Dilleri ve EdebiyatıSelçuk ÜniversitesiDoğu Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. FİKRET ARSLAN
- Le bonheur le travail et les choix dans l'ethique
Etikte mutluluk iş ve seçimler
YILDIZ GÜL HACIEVLİYAGİL CÜCELOĞLU
- Türkiye denizcilik sektöründe çalışma şartları (monografik bir etüd)
Başlık çevirisi yok
A.MURAT ASLANER
Yüksek Lisans
Türkçe
1988
İşletmeİstanbul ÜniversitesiÇalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TURAN YAZGAN
- Üniversite öğrencilerinin kariyer problem alanları ve kariyer yardımı arama davranışlarının keşfedilmesi
Exploring university students career problem areas and career help seeking behaviors
KÜBRA KUTLUCA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimHasan Kalyoncu ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HASAN EŞİCİ