Alt kademe yönetici hemşireler için yönetsel yetkinlik kriterleri ölçeğinin geliştirilmesi
Development of managerial competency criteria scale of first-line nurse managers
- Tez No: 972012
- Danışmanlar: PROF. DR. AYTOLAN YILDIRIM
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelikte Yönetim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Hemşirelikte Yönetim Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, yetkinliğe dayalı hemşire insan kaynaklarının etkin ve verimli yönetimi için sorumlu hemşirelik pozisyonuna özgü ve aday hemşirelerin taşıması gereken yönetsel yetkinliklerin tanımlanarak bir ölçüm aracı ile kriterler bağlamında ölçülmesi amaçlanmıştır. Bu çalışma,“Alt Kademe Yönetici Hemşireler için Yönetsel Yetkinlik Kriterleri Ölçeği (AKYHYYKÖ)”adlı bir ölçek geliştirme çalışmasıdır. Araştırmanın evrenini, İstanbul'da mülkiyetlerine göre tüm hastane türlerinde çalışan hemşireler ve örneklemini ise gelişigüzel örnekleme yöntemiyle literatür önerilerine göre kriterleri karşılayan toplam 1361 hemşire oluşturmuştur. 65 maddeli AKYHYYKÖ'ye ilişkin geçerlik çalışmalarında öncelikle uzman görüşlerine dayalı olarak, yüzey geçerliği ile (Lawshe tekniğiyle) kapsam geçerliği test edilmiş ve“KGİ=0,774”bulunmuştur. Sonra ölçeğin yapı geçerliğini test etmek için yapılan Açıklayıcı Faktör Analizi (nAFA=681) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (nDFA=680) çalışmaları, örneklemin rastgele (tesadüfi) atama yöntemiyle ikiye bölünmesiyle farklı iki örneklemde gerçekleştirilmiştir. Ayrıca yapı geçerliği için faktör analizleriyle birlikte, benzeşme ve ayrışma geçerlikleri de sınanmıştır. AKYHYYKÖ, toplam varyansın %66,332'sini açıklayan 4 alt boyutlu faktör modeli ile geçerliği ispatlanmış bir ölçek olarak nihai formunu kazanmıştır. Ölçeğin güvenirliği için ise iç tutarlık (Cronbach α iç tutarlılık katsayısı,“α=0,975”ve madde analizleri,“r=0,638–0,816 ve p<0,001”ile birlikte, yarıya bölme yöntemi,“α1=0,952”ve“α2=0,947”,“r=0,968”ve“ρ=0,984”) ve zamana karşı değişmezlik (test-tekrar test güvenirliği,“r=0,490–0,663 ve p<0,001”) analizleri yapılmıştır. Yüksek ölçek güvenirliği kanıtlanan AKYHYYKÖ'nün zamana karşı kararlı ölçümler yapan tutarlı bir ölçek olduğu tespit edilmiştir. Elde edilen bulgularla AKYHYYKÖ, psikometrik açıdan geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olarak literatüre kazandırılmıştır. Sonuç olarak, sorumlu hemşirelik pozisyonuna yapılan atamalarda kurumlar arasında fikir ve uygulama birliği bulunmayışına ve alanın ihtiyaçlarına çözüm üretilebilmesi amacıyla, yönetsel yetkinliğe dayalı geliştirilen seçim kriterleri, standart bir formata dönüştürülmüştür. Bu pozisyona yetkin hemşirelerin aday gösterilebilmeleri veya olabilmeleri için geliştirilen objektif seçim kriterlerine temellendirilmiş ölçek, tüm paydaşların yararlanımına sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
This study aimed to define the managerial competencies required for candidates applying to the position of charge nursing, with the objective of enabling the efficiency and productivity management of competency-based nursing human resources. Furthermore, it sought to measure these competencies using a scale developed within the framework of specific criteria. The study constitutes a scale development project entitled“Managerial Competency Criteria Scale for First-Line Nurse Managers (MCCS-FLNM)”. The research population consisted of nurses employed across all types of hospitals in Istanbul, categorized according to ownership. The sample comprised 1,361 nurses who met the established criteria, selected through a convenience sampling method aligned with literature recommendations. In the validity analyses of the 65-item MCCS-FLNM, face and content validity were initially assessed based on expert evaluations, with content validity tested using the Lawshe technique, resulting in a Content Validity Index (CVI) of 0.774. Subsequently, construct validity was examined through Exploratory Factor Analysis (EFA, n = 681) and Confirmatory Factor Analysis (CFA, n = 680), conducted on two randomly assigned sub-samples. In addition to factor analyses conducted to assess construct validity, evaluations of convergent and divergent validity were also performed. The MCCS-FLNM was finalized as a validated instrument with a four sub-dimensional factor model explaining 66.332% of the total variance. Reliability analyses demonstrated high internal consistency (Cronbach's α = 0.975). Item-total correlations ranged from r = 0.638 to 0.816 (p<0.001). Split-half reliability analyses yielded α1=0.952 and α2=0.947, with a split-half correlation of r = 0.968 and a Spearman-Brown coefficient of ρ = 0.984. Test-retest reliability analyses further indicated correlation coefficients ranging from r = 0.490 to 0.663 (p<0.001), confirming the temporal stability of the instrument. The MCCS-FLNM thus emerged as a highly reliable and consistent scale, capable of producing stable measurements over time. Based on the findings, the MCCS-FLNM has been introduced into the literature as a psychometrically valid and reliable measurement tool. In conclusion, to address the absence of consensus among institutions regarding appointment practices for the charge nursing position and to meet the needs of the field, managerial competency-based selection criteria have been standardized. The scale, developed upon objective selection criteria to facilitate the nomination and appointment of qualified candidates to this position, has been made available for use by all relevant stakeholders.
Benzer Tezler
- Yönetici hemşirelerin öz yeterlilik düzeyleri, güçlendirme algıları ve profesyonel otonomiye yönelik tutumları arasındaki ilişki
The relationship between self-efficacy levels, empowerment perceptions and professional autonomy attitudesamong nurse administrators
BÜŞRA NUR ÖMÜR
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Hemşirelikİstanbul Medipol ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MERVE TARHAN
- Yönetici hemşirelerin kişilik özelliklerine göre yetki devretme düzeyleri
Levels of delegation of authority according to personality characteristics of nurse managers
FATMA EZGİ YORGANCILAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
HemşirelikNecmettin Erbakan ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BİLGEN ÖZLÜK
- İstanbul'daki kamu hastanelerinde görevli alt kademe yönetici hemşirelerin eğitim ihtiyacının analizi ve bir yönetici eğitim programı önerisi
Analysis of educational requirements of service head nurses in public hospitals of Istanbul and manager training program suggestion
SERAP SÖKMEN
Doktora
Türkçe
2005
Hemşirelikİstanbul ÜniversitesiHemşirelikte Yönetim Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ÜLKÜ BAYKAL
- Alt kademe hemşire yöneticilerin becerileri
The Skills of lower-level nurse managers
SAADET SEREZLİ
Yüksek Lisans
Türkçe
1997
Hemşirelikİstanbul ÜniversitesiHemşirelikte Yönetim Ana Bilim Dalı
PROF.DR. SEVGİ OKTAY
- Türkiye'deki kamu hastanelerinde görevli servis sorumlu hemşirelerinin yönetsel yeterliklerinin belirlenmesi
Determine the sufficiency levels of the service head nurses in Turkey community hospitals
SULTAN TÜRKMEN