Geri Dön

Çağdaş heykelde mekân

Space in contemporary sculpture

  1. Tez No: 972120
  2. Yazar: SEDEN DAKIN
  3. Danışmanlar: DOÇ. ERCAN YILMAZ
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Güzel Sanatlar, Fine Arts
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Trakya Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Heykel Ana Sanat Dalı
  12. Bilim Dalı: Heykel Sanat Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

İnsan önce yaşamaya elverişli mekânları mesken tutmuş, ardından yerleşik hayata geçerek kendi yaşam alanını insan ölçüsüne göre tasarlayarak kültürel mekânlar oluşturmuştur. Bu serüvenin ilk aşamasından itibaren de heykel bu mekânlarda insan yaşamına eşlik etmiştir. Kendi döneminin algısına ve anlam arayışına göre şekillenen mekân kavrayışının heykel sanatına olan yansımaları tarih içinde dönüşerek günümüze kadar ulaşmıştır. Heykelin mekânla olan etkileşimi tarih boyunca farklılıklar göstermiş olsa da heykel ve mekân ilişkisi hiçbir dönemde birbirinden kopuk veya tesadüfi olmamıştır. Mekân, modern öncesi dönemlerde de yalnızca boşluk ya da fiziksel bir yer olarak değil, insanın varoluşsal olarak içinde konumlandığı anlam yüklü bir olgu olarak kavranmıştır. Modern ve çağdaş dönemde de sanatçılar, mekânı ve izleyicinin deneyimlerini doğrudan sanatın ve heykelin bir parçası haline getirmeye çaba göstermişlerdir. Modern sanatla birlikte gelişen yerleştirme, arazi sanatı, enstalasyon gibi sanat yaklaşımları çağdaş heykelin mekânla olan ilişkisini aynı zamanda bir deneyim alanına dönüştürmüşlerdir. Bu dönemde heykel doğrudan etkileşim kurulan bir yapıya sahip olmuştur. Çağdaş sanatta heykel mekâna bağlı olarak, çevresiyle birlikte anlam kazanan, kimi zaman geçici, kimi zaman müdahale edici özellikleriyle ön plana çıkmaktadır. Çağdaş sanatın ve bu bağlamda gelişen çağdaş heykelin, diğer pek çok ilişki kategorisinde olduğu gibi, mekânla kurdukları ilişkilerinin sanatın ve heykelin sınırlarını bulanıklaştırdıklarına yönelik bir değerlendirme yapılabilse de, bu kafa karışıklığının sanat dinamiğinin bir parçası olduğunu söylemek de mümkündür. Çağdaş heykeldeki bu dönüşüm yalnızca biçimsel, teknik ve teknolojik bir farklılaşma değil, aynı zamanda mekânı ve heykeli yeniden düşünme ve anlamlandırma sürecidir. Çağdaş heykelin bu genişleyen biçim ve içerik çerçevesi, çoğu kez heykelin tanımı II konusunda muğlaklıklar yaratarak, heykelin nerede başlayıp nerede bittiğine dair soruları gündemde tutmaktadır. Fakat tüm bu sorular sanattaki sürekli değişim/dönüşüm halinin bir göstergesidir ve aslında primitif dönemden çağdaş döneme heykel sanatının mekân kavramsallığından ayrı düşünülemeyecek bir sanat disiplini olduğunu göstermektedir.

Özet (Çeviri)

In the beginning, humans settled in areas suitable for living, and with the transition to a sedentary lifestyle, they began to design their living spaces according to human scale, thereby creating cultural spaces. From the earliest stages of this journey, sculpture has accompanied human life within these spaces. The perception of space, shaped by the understanding and meaning-seeking of each era, has been reflected in the art of sculpture, evolving throughout history to reach the present day. Although the interaction between sculpture and space has varied throughout history, their relationship has never been separate or coincidental. In pre-modern periods, space was not merely considered as a void or a physical location, but as a meaningful phenomenon in which human existence was situated. In the modern and contemporary periods, artists have strived to make space and the viewer's experience an integral part of art and sculpture. Artistic approaches that emerged with modern art—such as installation, land art, and site-specific works— have transformed the relationship between contemporary sculpture and space into an experiential domain. During this period, sculpture has acquired a structure that invites direct interaction. In contemporary art, sculpture becomes meaningful through its spatial context and surroundings, often characterized by its temporary or interventionist nature. While it may be argued that the relationship contemporary sculpture establishes with space blurs the boundaries of both sculpture and art—as with many other relational categories in contemporary art—this ambiguity can also be seen as part of art's dynamic nature. The transformation observed in contemporary sculpture IV is not only a formal, technical, or technological shift, but also a process of rethinking and redefining space and sculpture. This expanding scope of form and content in contemporary sculpture often creates ambiguities about the definition of sculpture itself, raising questions about where sculpture begins and ends. However, such questions are indicators of the continuous change and transformation inherent in art and, in fact, demonstrate that from the primitive period to the contemporary era, sculpture is an art discipline that cannot be considered independently of the concept of space.

Benzer Tezler

  1. Çağdaş sanatta mekân: James Turrell örneği

    Space in contemporary art; the example of James Turrell

    NİHAL ASLAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Güzel SanatlarErciyes Üniversitesi

    Resim Ana Sanat Dalı

    DOÇ. AHMET KÜRŞAT ALBAYRAK

  2. Çağdaş heykel sanatında ışığın mekân kurgusu üzerine etkisi

    The effect of light on spatial composition in contemporary sculpture art

    NEVİN AKAY

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Güzel SanatlarAtatürk Üniversitesi

    Heykel Sanat Dalı

    DOÇ. DR. CANER ŞENGÜNALP

  3. Çağdaş sanat ortamında birbirine yaklaşan iki disiplin: Mimari ve heykel

    Two disciplines which are approach each other at contemporary art environment: Architecture and sculpture

    RAFİYE ÖZERTURAL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2007

    MimarlıkGazi Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    DR. ADNAN AKSU

  4. Mekan yanılsamasından resim yüzeyine espas

    Space, from illusion to the surface of the painting

    DERYA ÜLKER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2014

    Güzel SanatlarAnadolu Üniversitesi

    Resim Ana Sanat Dalı

    DOÇ. DR. RIDVAN COŞKUN

  5. Heykelde imge olarak kent dokusu

    City Texture as Image in Sculpture

    SEDAT ÇAMLIKLI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2007

    Güzel SanatlarHacettepe Üniversitesi

    Heykel Ana Sanat Dalı

    DOÇ. O. METE DEMİRBAŞ