Radyasyon uygulanan baş boyun kanseri hücre hatlarında uzun kodlamayan RNA PCAT6 ifadesinin incelenmesi
Investigation of long non-coding RNA PCAT6 expression in head and neck cancer cell lines treated with radiation
- Tez No: 972338
- Danışmanlar: DOÇ. DR. AYŞE ÇIRAKOĞLU, DR. SEDA EKİZOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tıbbi Biyoloji, Medical Biology
- Anahtar Kelimeler: Kanser, Kodlamayan RNA, Radyoterapi, Non-coding RNA, Radiotherapy
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tıbbi Biyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Tıbbi Biyoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Baş-boyun kanserleri (BBK), üst solunum ve sindirim sistemlerinin mukozal yüzeylerinden ve altındaki yapıların epitel dokularından köken alan yassı hücreli karsinomlar olup, dünya genelinde en sık görülen kanser türleri arasında yer almakta ve yüksek mortalite oranlarıyla dikkat çekmektedir. BBK vakalarının çoğu ileri evrelerde teşhis edilmekte; bu durum, tedavi etkinliğini sınırlamaktadır. Cerrahi, radyoterapi ve kemoterapi gibi multimodal tedavilere rağmen, özellikle radyodirenç ve tedaviye bağlı toksisite hala önemli engeller olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu durum, bireysel tedavi yanıtlarını öngörebilmek için moleküler biyobelirteçlere dayanan kişiselleştirilmiş tedavi stratejilerinin gerekliliğini ortaya koymaktadır. Son yıllarda, gen ifadesinin epigenetik ve transkripsiyonel düzeyde düzenlenmesinde görev alan uzun kodlamayan RNA'ların (lncRNA) kanser biyolojisinde önemli roller üstlendiği gösterilmiştir. Bazı lncRNA'lar onkogenik olarak hücrelerinin proliferasyonunu, invazyonunu ve metastatik kapasitesini artırabiliyorken, bazılarının ise tümör baskılayıcı işlevlerle hücre çoğalmasını engelediği ve apoptozu tetiklediği görülmüştür. Bu çalışmada, çeşitli kanser türlerinde onkogenik etkisi bildirilmiş olan lncRNA PCAT6'yı kodlayan genin BBK hücrelerindeki ifadesi ve radyasyona verdiği yanıt araştırılmıştır. İnsan hipofarenks yassı hücreli karsinom hücre hattı (FaDu) ve normal insan özofagus epitelyal hücre hattı (HET-1A) kullanılarak PCAT6'nın temel ifade düzeyleri karşılaştırılmıştır. Ardından, FaDu hücreleri 0, 2, 4 ve 6 Gy dozlarında radyasyona maruz bırakılmış ve 0, 24, 48 ve 72 saatlik zaman noktalarında PCAT6 ifadesindeki değişimler değerlendirilmiştir. PCAT6 ifadesi, HET-1A hücre hattına göre FaDu hücre hattında %127 oranında artış göstermiştir. Bu bulgu, PCAT6'nın BBK hücrelerinde onkogenik bir rol oynayabileceğini düşündürmektedir. Radyasyon uygulanmış FaDu hücrelerinde ise net bir ifade paterni gözlemlenmemekle birlikte, her doz kendi içinde farklı zaman noktalarında anlamlı ifade değişiklikleri göstermiştir. PCAT6 ifadesi, 2 ve 4 Gy dozlarında radyasyona maruz bırakılan hücrelerde 48–72 saatlik zaman aralığında azalma göstermiş; bu baskılanma en belirgin şekilde 4 Gy doz uygulanan hücrelerde gözlemlenmiştir. Buna karşın, 6 Gy uygulanmış grupta 72. saatte PCAT6 ifadesinde yeniden bir artış saptanmış ve bu durum, tedaviye dirençli hücre alt popülasyonlarının varlığına ve PCAT6'nın radyodirençle ilişkili olabileceğine işaret etmektedir. Sonuç olarak, bu çalışma PCAT6'nın baş-boyun kanseri hücrelerinde onkogenik bir rol üstlendiğini ortaya koymaktadır. Ayrıca, PCAT6 ifadesinin uygulanan radyasyon dozlarına bağlı olarak değişkenlik gösterdiği ve kompleks bir ifade profili sergilediği belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
Head and neck cancers (HNC) are squamous cell carcinomas originating from the mucosal surfaces of the upper respiratory and digestive systems and the epithelial tissues beneath them. They are among the most common types of cancer worldwide and are notable for their high mortality rates. Most HNC cases are diagnosed at advanced stages, which limits the effectiveness of treatment. Despite multimodal treatments such as surgery, radiotherapy, and chemotherapy, radiation resistance and treatment-related toxicity remain significant obstacles. This situation highlights the need for personalised treatment strategies based on molecular biomarkers to predict individual treatment responses. In recent years, it has been demonstrated that long non-coding RNAs (lncRNAs), which play a role in the epigenetic and transcriptional regulation of gene expression, have important roles in cancer biology. While some lncRNAs can increase cell proliferation, invasion, and metastatic capacity in an oncogenic manner, others have been shown to inhibit cell proliferation and trigger apoptosis through tumour-suppressing functions. In this study, the expression of the gene that codes lncRNA PCAT6, which has been reported to have an oncogenic effect in various types of cancer, and its response to radiation were investigated in HNC cells. The basal expression levels of PCAT6 were compared using the human hypopharyngeal squamous cell carcinoma cell line (FaDu) and the normal human oesophageal epithelial cell line (HET-1A). Subsequently, FaDu cells were exposed to radiation at doses of 0, 2, 4, and 6 Gy, and changes in PCAT6 expression were evaluated at time points of 0, 24, 48, and 72 hours. PCAT6 expression increased by 127% in the FaDu cell line compared to the HET-1A cell line. This finding suggests that PCAT6 may play an oncogenic role in HNC cells. In radiation-exposed FaDu cells, no clear expression pattern was observed; however, each dose showed significant expression changes at different time points. PCAT6 expression decreased in cells exposed to 2 and 4 Gy doses during the 48–72-hour time period; this suppression was most pronounced in cells exposed to the 4 Gy dose. In contrast, a re-increase in PCAT6 expression was detected in the 6 Gy group at 72 hours, suggesting the presence of radiation-resistant cell subpopulations and a potential association between PCAT6 and radiation resistance. In conclusion, this study demonstrates that PCAT6 plays an oncogenic role in head and neck cancer cells. Additionally, it was determined that PCAT6 expression varies depending on the radiation dose administered and exhibits a complex expression profile.
Benzer Tezler
- Radyoterapiye bağlı tükürük bezi hasarlarının azaltılmasında hiperbarik oksijenin etkilerinin deneysel araştırılması
Experimental investigation of the effects of hyperbaric oxygen on reduction of radiotherapy-based successful gun damages
MUSTAFA YAVUZ DİZDAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1996
Onkolojiİstanbul ÜniversitesiRadyasyon Onkolojisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET EMİN DARENDELİLER
- Radyoterapi ile oluşturulan nazal mukozit modelinde sistemik N-asetil sistein tedavisinin etkinliğinin araştırılması
Investigation of the efficiency of systemic N-acetyl cystein therapy in the model of radiation-induced nasal mucositis
NURDAN KÖSE ÇELEBİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Kulak Burun ve BoğazSağlık Bilimleri ÜniversitesiKulak Burun Boğaz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
UZMAN SEMRA KÜLEKÇİ ÖZTÜRK
- Baş-boyun kanserli hastalarda radyoterapinin neden olduğu oral mukozitin önlenmesinde çinko sülfat'ın (ZnSO4) etkisi ve oksidan-antioksidan enzim aktivitelerinin değerlendirilmesi
Effectiveness of zinc sulfate in prevention of oral mucositis induced by the radiotherapy in patients with head and neck cancer, and evaluation of oxidant-antioxidant enzymes activities
M. VECDİ ERTEKİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2002
OnkolojiAtatürk ÜniversitesiRadyasyon Onkolojisi Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. MEHMET KOÇ
- Küratif radyoterapi uygulanacak lokal ileri evre baş ve boyun kanserli hastalarda EGFR, VEGF, Osteopontinin lokal kontrol, hastalıksız sağkalım, genel sağkalım üzerinde prognostik etkileri
The prognostıc effects of EGFR, VEGF, and Osteopontin on local tumor control, dısease-free survival and overall survival in patients with head and neck cancer undergoing curative-intended radiotherapy
FULYA ÇOLAK ATAİZİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2012
OnkolojiEskişehir Osmangazi ÜniversitesiRadyoloji Onkolojisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DURMUŞ ETİZ
- Baş-boyun kanserli hastalarda radyoterapiye bağlı ağız kuruluğunun önlenmesinde amifostinin yeri
Role of amifostine in preventing radiation-induced xerostomia in head and neck cancer patients
BİLGEHAN KARADAYI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2002
OnkolojiGazi ÜniversitesiRadyasyon Onkolojisi Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. MÜGE AKMANSU