Beyşehir (Konya) ilçesi elma bahçelerinde elma içkurdu (cydia pomonella (L.) (lepidoptera: tortricidae)) mücadelesinde çiftleşmeyi engelleme tekniğinin etkinliğinin değerlendirilmesi
Evaluation of the efficacy of mating disruption technique in the control of codling moth (cydia pomonella (L.) (lepidoptera: tortricidae)) in apple orchards of beyşehir (Konya) district
- Tez No: 972641
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ EKREM ÖGÜR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Elma içkurdu, Cydia pomonella (L.) (Lepidoptera: Tortricidae), Türkiye'deki elma bahçelerinde ekonomik açıdan önemli bir zararlıdır. Bu çalışma, 2023-2024 yıllarında Beyşehir ilçesi (Konya) ticari elma bahçelerinde C. pomonella'nın mücadelesinde çiftleşmeyi engelleme tekniğinin etkinliğini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür. Denemeler altı ticari elma bahçesinde gerçekleştirilmiştir. Bu bahçelerden üçüne feromon uygulanmış, kalan üçü kontrol bahçeleri olarak kullanılmıştır. Çiftleşmeyi engellemenin etkinliği, feromon uygulanmış ve kontrol bahçelerindeki Delta tuzaklarında yakalanan C. pomonella erkeklerinin sayısı ve bu bahçelerdeki bulaşıklık oranları karşılaştırılarak değerlendirilmiştir. Elma içkurdu erginlerini izlemek için feromon uygulanmış ve kontrol bahçelerinin her birine sentetik eşey feromonu ile doyrulmuş Delta tuzakları asılmış ve erkek sayısı haftalık olarak kaydedilmiştir. Delta tuzaklarında ilk ergin yakalandıktan sonra, çiftleşmeyi engelleme tekniğinin uygulandığı elma bahçelerindeki ağaçların dört yönüne, toprak yüzeyinden 1.5-1.8 m yukarıya, 500 adet/ha dozunda ISOCOD-C (380 mg (E,E)-8,10-Dodecadienol, dodecanol, tetradecanol) feromon yayıcıları asılmıştır. Cydia pomonella'nın bulaşıklık oranını belirlemek için her bahçeden 10 ağaçtan 10 meyve (toplam 100 meyve) rastgele seçilmiş ve bulaşık meyveler haftalık olarak kaydedilmiştir. ISOCOD-C feromon yayıcıları, uygulama yapılan bahçelerde her iki yılda da Delta tuzaklarında erkek güvelerin yakalanmasını ve meyvelerdeki bulaşıklık oranını baskılamış ve kontrol ile karşılaştırıldığında aralarındaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Feromon uygulanan bahçelerde ortalama erkek sayısı (tuzak/hafta) 2023 ve 2024 yıllarında sırasıyla 0.91±0.18 ve 0.81±0.19 iken, kontrol bahçelerinde bu sayı yıl sırasıyla 11.38±1.64, 19.60±2.65 olarak bulunmuştur. Feromon uygulanan bahçelerde ortalama bulaşıklık oranı 2023 ve 2024 yıllarında sırasıyla %1.18±0.21 ve %2.50±0.43 olarak bulunmuştur. Buna karşılık, bu oran kontrol bahçelerinde %13.26±1.08 ve %15.33±1.02 olarak bulunmuştur. Ayrıca, çiftleşmeyi engelleme tekniğinin kullanıldığı bahçelerde elma içkurdu için yapılan toplam ilaçlama sayısının 2023 ve 2024 yıllarında kontrol bahçelerine göre sırasıyla %44.4 ve %45.4 oranında azaldığı belirlenmiştir. Sonuç olarak bu çalışma, ISOCOD-C feromon yayıcısının elma bahçelerinde C. pomonella'ya karşı başarıyla kullanılabileceğini ortaya koymuştur.
Özet (Çeviri)
The codling moth, Cydia pomonella (L.) (Lepidoptera: Tortricidae), is an economically important pest of apple orchards in Türkiye. This study was conducted with the objective of evaluating the efficacy of the mating disruption technique in controlling C. pomonella in commercial apple orchards in the Beyşehir district (Konya) during the years 2023 and 2024. The experiments were conducted in six commercial apple orchards. Three of these orchards were treated with pheromones, while the remaining three served as control orchards. The efficacy of mating disruption was evaluated by comparing the number of C. pomonella males caught in Delta traps in pheromone-treated and control orchards and the infestation rates in these orchards. Delta traps baited with synthetic sex pheromone were hung in each pheromone-treated and control apple orchard to monitor the adult codling moths, and the number of males was recorded weekly. Once the first adult was caught in Delta traps, ISOCOD-C (380 mg (E,E)-8,10-Dodecadienol, dodecanol, tetradecanol) pheromone dispensers were hung at a dose of 500 pieces/ha, 1.5-1.8 m above the soil surface in four directions of the trees in the apple orchards where the mating disruption technique was applied. To determine the infestation rate of C. pomonella, 10 fruits from 10 trees (a total of 100 fruits) were randomly selected and the infested fruits were recorded weekly. ISOCOD-C pheromone dispensers suppressed capture of male moths in Delta traps and infestation rate in fruits in the treated orchards in both years, and the differences were found to be statistically significant in comparison to the control. In the pheromone-treated orchards, the mean number of males (trap/week) was 0.91±0.18 and 0.81±0.19 in 2023 and 2024, respectively, while this was 11.38±1.64 in 2023 and 19.60±2.65 in 2024 in the control orchards. The mean infestation rate in the pheromone-treated orchards was 1.18±0.21% and 2.50±0.43%, in 2023 and 2024, respectively. In contrast, this rate was 13.26±1.08% and 15.33±1.02% in the control orchards. In addition, it was determined that the total number of sprays for codling moth in orchards using mating disruption decreased by 44.4% and 45.4% in 2023 and 2024, respectively, in comparison with the control. As a result, this study revealed that the ISOCOD-C pheromone disperser can be successfully used against C. pomonella in apple orchards.
Benzer Tezler
- Beyşehir (Konya) ilçesi elma bahçelerinde elma içkurdu [Cydia pomonella (L.) (Lepidoptera:Tortricidae)]'nun popülasyon gelişimi ve bulaşıklık oranının belirlenmesi
Determination of the population development and infestation ratio of coldling moth [Cydia pomonella (L.) (Lepidoptera:Tortricidae)] in apple orchards in Beysehir (Konya)
HASAN ÇELİK
- Konya Beyşehir ilçesi Karaali beldesi kadın giyim-kuşam geleneğindeki sembolizm
Başlık çevirisi yok
YÜKSEL ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
Güzel SanatlarMarmara ÜniversitesiTekstil Ana Sanat Dalı
PROF. DR. AYLA SALMAN GÖRÜNEY
- Konya ili Beyşehir ilçesi Doğanbey beldesinde besicilik yapan işletmelerin ekonomik analizi
Economic analysis of fattening cattle enterprises in Doganbey town of Beysehir district of Konya province
FATMA TUĞBA UĞURTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
ZiraatAtatürk ÜniversitesiTarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. VEDAT DAĞDEMİR
- Konya ili Beyşehir ilçesi Karaali kasabası kadın giyim kuşam kültürü
Konya province Beyşehir district Karaali town woman apparel culture
KEZİBAN ISSI
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
Giyim EndüstrisiSelçuk ÜniversitesiGiyim Endüstrisi ve Giyim Sanatları Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. ŞERİFE MIZRAK
- Endüstriyel kümelenmenin bölgesel kalkınmaya etkisi: Konya ili Beyşehir ilçesi yivsiz silah sektörü üzerine bir araştırma
The effect of industrial clustering on regional development: A study in the shotgun sector in Beysehir district of Konya
BAHADIR YÖRÜK