Okul yöneticilerinin görevden ayrılma nedenleri, öğretmenliğe dönüş deneyimleri ve yöneticilik görevine dönme niyetleri üzerine bir değerlendirme
An assessment of school administrators' reasons for leaving their administrative position, their experiences of returning to teaching, and their intention to return to administrative positions
- Tez No: 973482
- Danışmanlar: DOÇ. DR. TİJEN TÜLÜBAŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Okul müdürleri, Okul yöneticileri, İşten ayrılma, İşten ayrılma niyeti, School administrators, Leave the job, Turnover intention
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kütahya Dumlupınar Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Okulda sunulan eğitim öğretim hizmetinin amaçlarına ulaşabilmesi için takip edilen planlama, kontrol ve denetleme süreçlerinin sorumluluğu eğitim yöneticisinin sorumluluğundadır. Ancak, bu sorumlulukları yerine getirirken yöneticiler birçok sorunla karşılaşmaktadır. Eğitim yöneticileri bu sorunların bazılarıyla kolaylıkla başa çıkabilirken bazı sorunlar daha derin etkiler bırakmakta okul yöneticilerinin iş tatminini olumsuz etkileyerek onları işten ayrılmaya kadar götürebilmektedir. Araştırmalar göstermektedir ki okul yöneticilerinin işten ayrılma niyeti ve davranışı örgüt verimi ve etkililiğini azaltabilen önemli bir değişkendir. Bu araştırma okul yöneticilerinin yöneticilik görevinden ayrılarak öğretmenliğe geri dönmelerine sebep olan faktörleri belirlemeyi ve bu süreçteki deneyimlerine dair saptamalarda bulunmayı amaçlamaktadır. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden fenomenolojik durum çalışmasından yararlanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, okul yöneticisi olarak görev yapmaktayken bu görevinden ayrılarak öğretmenlik görevine dönmüş Kütahya ilinde görevli 23 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri yarı yapılandırılmış görüşme tekniği ile elde edilmiş ve veriler içerik analizi ile değerlendirilerek bulgular ortaya konulmuştur. Araştırma sonucunda, okul yöneticilerinin görevden ayrılma nedenleri ile ilgili dört kategori ortaya çıkmıştır. Bu kategoriler; mesleki nedenler, üst yönetimle sorunlar, çevresel nedenler ve bireysel nedenlerdir. Yöneticilikten ayrılma nedenlerinde ilk sırada mesleki nedenler gelmektedir. En fazla bildirilen nedenler ise iş yükünün fazla olması, yetersiz çalışma koşulları, sorumluluk ve riskin fazla olması ile aileye vakit ayıramama olmuştur. Yöneticilik sonrası öğretmenlik deneyimleri temasında olumlu deneyimler ve olumsuz deneyimler kategorilerine ulaşılmıştır. Yöneticilik görevinden ayrılan bireylerin öğretmenlik deneyimlerine ilişkin katılımcıların büyük çoğunluğu öğretmenliğe hızlı uyum sağladıklarını ve yöneticilik tecrübesinin olumlu katkısı olduğunu bildirmiştir. Kendi istekleriyle yöneticilik görevinden ayrılan birçok öğretmenin tekrar yöneticiliğe dönmemek noktasında kararlı olduğu, bazı öğretmenlerin ise belli şartlarda yöneticiliği düşündüğü bildirilmiştir. Yöneticilere sunulan destek mekanizmalarının güçlendirilmesi gerektiği ortaya konmuştur. Ayrıca, iş yükünün dengelenmesi ve yöneticilik becerilerinin geliştirilmesine yönelik uygun fırsatların sağlanması önemli bir ihtiyaç olarak belirlenmiştir. Bunun yanı sıra, eğitim yöneticilerinin görevlendirilme sürecinin yeniden gözden geçirilmesi ve okul yöneticiliğinin ek bir görev değil, profesyonel bir meslek olarak değerlendirilmesi gerektiği, okul yöneticilerine yönelik özlük haklarına ilişkin düzenlemelerin yapılması gerektiği ortaya konmuştur.
Özet (Çeviri)
Educational administrators are responsible for the planning, controlling and supervision processes that are followed to fulfil the aims of the education and training services provided in schools. But, while fulfilling these responsibilities, administrators experience many problems. While educational administrators can easily tolerate some of these problems, some other problems leave deeper effects and may lead them to quit their jobs by negatively affecting the job satisfaction of school administrators. Research shows that school administrators' turnover intention and behaviour is an important variable that can decrease organisational effectiveness and productivity. The research aims to examine the factors that cause school administrators to leave their administrative positions and return to teaching and to make analyses about their experiences in this process. Phenomenological case study, one of the qualitative research designs, was used in the study. The study group of the research consists of 23 teachers working in Kütahya province who resigned from their positions as school administrators and returned to teaching. The data of the study were collected through semi-structured interview technique and the findings were presented by analysing the data through content analysis. As a result of the research, four themes related to the reasons for the resignation of school administrators appeared. These themes are; professional reasons, problems with senior management, environmental reasons and individual reasons. Professional reasons come first in the reasons for turnover. The most frequently reported reasons were high workload, inadequate working conditions, high responsibility and risk, and not having time for family. In the theme of post-administrative teaching experiences, two main categories were identified: positive experiences and negative experiences. The majority of participants who had left their administrative positions reported that they adapted quickly to teaching and that their administrative experience had contributed positively to their teaching practice. It was also reported that many teachers who voluntarily resigned from their administrative roles were determined not to return to school administration, while some stated they would consider it under certain conditions. It was revealed that support mechanisms provided to school administrators need to be strengthened. Furthermore, balancing the workload and offering appropriate opportunities for administration development were identified as important needs. In addition, it was emphasized that the assignment procedures for educational administrators should be re-evaluated, and that school administration should be regarded not as an additional duty but as a professional occupation. Accordingly, it was concluded that regulations regarding the professional rights and benefits of school administrators should be implemented.
Benzer Tezler
- Kadın öğretmenler ve sendikal katılım; Eğitim-Sen örneği
Woman teachers and participation in unions; Example of Eğitim-Sen
HÜLYA TÜRKOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriAnkara ÜniversitesiYaşam Boyu Öğrenme ve Yetişkin Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERAP AYHAN
- Educational reforms in Ethiopia: From the imperial era to the present
Etiyopya'da eğitim reformları: Emperyal dönemden günümüze
SALİH AHMED MAHAMMODA
Doktora
İngilizce
2022
Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSA KORKMAZ
- Okul yöneticilerinin hukuk okuryazarlığı yeterliklerine ve hak arama özgürlüğünün kullanımına ilişkin görüşleri
Opinions of school administrators on legal literacy competences and the use of the freedom to claim rights
YAĞMUR KOÇ BAŞARAN
Doktora
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimAnkara ÜniversitesiEğitimin Yönetimi ve Politikası Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YASEMİN KARAMAN KEPENEKCİ
- Türkiye ile bazı Avrupa Birliği ülkelerindeki okul yöneticilerinin yetiştirilme ve atanma süreçlerinin karşılaştırılması
Başlık çevirisi yok
NADİR BOZKURT
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Eğitim ve Öğretimİnönü ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF.DR. BATTAL ASLAN
- Yazılı basında eğitim yöneticilerinin görünümü
The Appearence of education administrators in tors in the press
GÖNÜL KİRKİT
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
Eğitim ve ÖğretimAbant İzzet Baysal ÜniversitesiEğitim Yönetimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. SADEGÜL AKBABA-ALTUN