Âşık Yaşar Reyhani'nin elektronik kültür ortamı olarak YouTube'da kayıtlı hikâyelerinin incelenmesi
An analysis of Ashik Yaşar Reyhani's stories recorded on YouTube as an electronic cultural environment
- Tez No: 973869
- Danışmanlar: DOÇ. DR. NİHANGÜL DAŞTAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Halk Bilimi (Folklor), Folklore
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türk Halk Bilimi (folklor) Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İnsanoğlu eski zamanlardan beri uzun kış gecelerini değerlendirme, hoşça vakit geçirme, eğlenme, ders çıkarma gibi amaçlarla hikâyeler tasnif etmiş yahut öğrendiği hikâyeleri gelecek nesillere aktarmıştır. Toplumun içerisinde bir kesim bu hikâyeleri aktarmakla meşgul olmuştur. Bunun neticesinde ustadan çırağa hikâye anlatma geleneği ortaya çıkmıştır. Halk hikâyesi olarak nitelendirilen bu hikâyeler konularına göre âşık tarzı halk hikâyesi, realist halk hikâyesi ve dini-menkabevi halk hikâyeleri başlıklarında sınıflandırılmıştır. Bu çalışma âşık tarzı hikâye örneklerini içermektedir. Geçmişte özellikle köy odalarında, kahvehanelerde görülen âşık tarzı hikâye anlatma geleneği, teknolojinin gelişmesi ile ana mekânlarından sıyrılıp kendine elektronik mekânlar (radyo, televizyon, bilgisayar vs.) bulmuştur. İnternetin icadı ile bu mekânlar daha da çeşitlenmiş ve sanal bir yaygınlık kazanmıştır. Buna paralel olarak kültürün aktarım sahası genişlemiştir. Gün geçtikçe değişen ve dönüşen dünyada kültürün elektronik aktarım ortamlarının aynı kültürün ürünleri üzerindeki etkileri incelenen hikâyeler aracılığıyla somutlaştırılmaya çalışılmıştır. Bahsi geçen somutlaştırma işlemi Reyhani'nin elektronik ortamda yer alan âşık tarzı hikâyelerinin yazılı birer metin olarak deşifre edilmesi ve incelenmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu minvalde Âşık Yaşar Reyhani'nin kasete kaydettiği ve bu kasetlerden internete aktarılan 12 hikâyesinin kayıtları, deşifre edilme yoluyla halkbilimi metin inceleme yöntemlerine göre analiz edilerek yazılı ortama aktarılmıştır. Bu bağlamda elektronik ortam ve özellikle Youtube, çalışmanın gözlem ve araştırma sahasını oluşturmuştur. Yapılan incelemeler neticesinde netlore (internet folkloru) teriminin var olan kültürü taşıyıp yansıtma anlamının yanında yeni bir kültürün de oluşmasını sağlayabilme yetisinde olduğu görülmüştür. Bu çalışma içerisinde netlore kavramının bahsi geçen çok yönlülüğü, Âşık Yaşar Reyhani'nin halk hikâyesi anlatmadaki hünerleri, âşık tarzı halk hikâyeciliğinin elektronik görünümü hikâyeler üzerinden incelenerek somutlaştırılmıştır.
Özet (Çeviri)
Since ancient times, humankind has classified stories or passed down stories they have learned to future generations for purposes such as making the most of long winter nights, enjoying themselves, having fun, and learning lessons. A segment of society has been engaged in passing on these stories. As a result, the tradition of storytelling from master to apprentice has emerged. These stories, classified as folk tales, are categorized according to their themes as romantic folk tales, realistic folk tales, and religious-legendary folk tales. This study contains examples of romantic folk tales. The tradition of storytelling in the minstrel style, which was particularly common in village halls and coffee houses in the past, has moved away from its main venues with the development of technology and found electronic venues (radio, television, computers, etc.). With the invention of the internet, these venues have become even more diverse and gained virtual prevalence. Parallel to this, the field of cultural transmission has expanded. In a world that is constantly changing and transforming, the effects of electronic transmission environments on the products of the same culture have been attempted to be concretized through the stories examined. The aforementioned concretization process was carried out with the aim of deciphering and examining Reyhani's electronic-based minstrel-style stories as written texts. In this vein, the recordings of 12 stories by Âşık Yaşar Reyhani, which were recorded on cassette and transferred from these cassettes to the internet, were transcribed and analyzed according to folklore text analysis methods and transferred to a written medium. In this context, the electronic environment, and YouTube in particular, formed the observation and research field of the study. The analyses revealed that the term netlore (internet folklore) not only carries and reflects existing culture but also has the capacity to enable the formation of a new culture. Within this study, the aforementioned versatility of the concept of netlore has been concretized by examining the skills of Âşık Yaşar Reyhani in narrating folk tales and the electronic appearance of folk storytelling in the style of âşık through stories.
Benzer Tezler
- Elektronik ses kayıtlarından hareketle Âşık Yaşar Reyhani'nin türkülerinin dil bilgisi (Transkripsiyon, ses bilgisi, şekil bilgisi, lügatçe)
Grammar of the folk songs of Âşık Yaşar Reyhani with reference to the electronic sound records (Transcription, phonology, morphology, glossary)
PINAR TORUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
DilbilimAtatürk ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUHARREM DAŞDEMİR
- Aşık Yaşar Reyhani'nin müziğinde kullandığı makamlar üzerine bir araştırma
A Study with makams to the use to music of Aşık Yaşar Reyhani
BİROL SAÇAR
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
Halk Bilimi (Folklor)Hacettepe ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZKUL ÇOBANOĞLU
- Aşık Yaşar Reyhani'nin deyişlerine eğitim açısından tematik bir bakış
A thematic view on the remarks of Aşık Yaşar Reyhani from the standpoint of education
MEHMET EMİN BARS
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Eğitim ve ÖğretimAtatürk ÜniversitesiOrtaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. TURHAN KAYA
- Değerler eğitimi açısından Aşık Yaşar Reyhani'nin şiirlerinin incelenmesi
Analysis of Aşık Yaşar Reyhani's poems on the theme of homelandin terms of values education
ŞULE AY
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Halk Bilimi (Folklor)Fırat ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ESMA ŞİMŞEK
- Erzurumlu Âşık Reyhani'nin hayatı ve eserlerinin incelenmesi
The Analysis of Erzurum's Âşık Reyhani's life and his musical work
REYHAN EDİŞ